Το παιχνίδι κερδοσκοπίας σε καύσιμα και τρόφιμα και το «καπέλο» στο πετρέλαιο θέρμανσης με πρόφαση τον πόλεμο στο Ιράν

Η πρόσφατη αύξηση στις τιμές των καυσίμων έχει προκαλέσει σοκ στους καταναλωτές, με τις ανατιμήσεις να αγγίζουν ακόμα και τα 10 λεπτά ανά λίτρο μέσα σε λίγες μόλις ημέρες.

Αυτή η τάση παρατηρείται σε διάφορα πρατήρια, ανάλογα με την περιοχή. Αξιοσημείωτο είναι πως οι αυξήσεις αυτές δεν περιλαμβάνουν ακόμη την τελευταία εκτίναξη της τιμής του πετρελαίου, που έχει φτάσει τα 84 δολάρια το βαρέλι, κυρίως λόγω της κρίσης στη Μέση Ανατολή. Σε αυτό το περιβάλλον, η σπασμωδική πίεση για καύσιμα οδηγεί σε σενάρια κερδοσκοπίας.

Η ζήτηση ενισχύει τις τιμές

Με τον φόβο της περαιτέρω αύξησης των τιμών, οι καταναλωτές επιδίδονται σε αγορές καυσίμων, γεμίζοντας τα ρεζερβουάρ των αυτοκινήτων τους σε απόλυτη βιασύνη. Επαγγελματίες εκτιμούν ότι η τιμή της αμόλυβδης βενζίνης μπορεί σύντομα να αγγίξει τα 2 ευρώ το λίτρο, δεδομένου ότι ήδη ξεπερνά τα 1,80 ευρώ σε πολλές περιοχές της χώρας. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Ομοσπονδίας Πρατηριούχων, οι αυξήσεις στα διυλιστήρια ξεπερνούν τα 60 ευρώ ανά χιλιόλιτρο, με περίπου 6 λεπτά ανά λίτρο για το πετρέλαιο κίνησης και 3 λεπτά για την αμόλυβδη.

Η διαδικασία μετάθεσης του κόστους είναι ξεκάθαρη: οι εταιρείες διύλισης μετακυλίουν τις αυξήσεις αυτές στους πρατηριούχους, οι οποίοι με τη σειρά τους περνούν την αύξηση στους καταναλωτές. Έτσι, το κόστος μεταφοράς εκτοξεύεται, με αποτέλεσμα και τα προϊόντα να γίνονται ακριβότερα. Οι προβλέψεις μάλιστα αναφέρουν ότι αν η τιμή του πετρελαίου φτάσει τα 100 δολάρια ανά βαρέλι, η τιμή της βενζίνης μπορεί να υπερβεί το 1,80 – 1,90 ευρώ το λίτρο.

Πετρέλαιο θέρμανσης με καπέλο

Πέρα από τις καυσίμων, το πετρέλαιο θέρμανσης υποφέρει από παρόμοιες ανατιμήσεις. Οι καταναλωτές αναφέρουν ότι αρκετές φορές, οι παραγγελίες τους περνούν αναβολές ή διαπίστωσαν ότι το κόστος αυξάνεται από το προβλεπόμενο. Για παράδειγμα, καταναλωτής που είχε συμφωνήσει για 1,13 ευρώ/λίτρο, αναγκάστηκε να πληρώσει 1,25 ευρώ/λίτρο όταν ήρθε η ώρα της παράδοσης.

Μάλιστα, πριν από λίγες ημέρες, πρατηριούχοι από την περιοχή του Καλοχωρίου στη Θεσσαλονίκη διαμαρτύρονταν για το γεγονός ότι το διυλιστήριο κλείνει νωρίς, χωρίς να μπορεί να καλύψει τη μεγάλη ζήτηση λόγω ανατιμήσεων. Η ΑΑΔΕ παρενέβη, προτείνοντας εναλλακτικές πηγές ανεφοδιασμού για τους εμπόρους, ωστόσο οι ανησυχίες παραμένουν.

Οι επιπτώσεις στον τομέα τροφίμων

Η κατάσταση αυτή δεν πλήττει μόνο τα καύσιμα, αλλά αναμένεται να έχει σοβαρές συνέπειες και στις τιμές των τροφίμων. Λόγω της κρίσης στα Στενά του Ορμούζ, μεγάλες ποσότητες ρυζιού, σιταριού και κριθαριού είναι σε αναμονή στις αποβάθρες. Οι διεθνείς ναύλοι έχουν υπερδιπλασιαστεί, προκαλώντας καθυστερήσεις και επιπλέον κόστος μεταφοράς.

Οι καταναλωτές θα βρουν σύντομα αυτές τις ανατιμήσεις στα ράφια των σούπερ μάρκετ, καθώς οι εισαγωγείς αναγκάζονται να μεταβιβάσουν το αυξανόμενο κόστος. Η Aνεξάρτητη Αρχή Ελέγχου Αγοράς και Προστασίας Καταναλωτή έχει αρχίσει ελέγχους για να προλάβει τυχόν αθέμιτες πρακτικές στην αγορά.