Επιστροφή ενοικίου: Πότε καταβάλλεται – Τα «ψιλά γράμματα» που μπορεί να μειώσουν το ποσό

Στους λογαριασμούς των δικαιούχων αναμένεται να καταβληθεί από τις 25 έως τις 27 Νοεμβρίου, δηλαδή την τελευταία εβδομάδα του μήνα, το επίδομα επιστροφής ενοικίου για τη δεύτερη χρονιά εφαρμογής του μέτρου, με την πληρωμή να πραγματοποιείται αυτόματα από τα στοιχεία των φορολογικών δηλώσεων και να αφορά τα μισθώματα που έχουν δηλωθεί για το προηγούμενο έτος.

Η επιστροφή ενοικίου καταβάλλεται αυτόματα, χωρίς να απαιτείται η υποβολή αίτησης από τους ενοικιαστές. Τα στοιχεία αντλούνται από τις φορολογικές δηλώσεις και τα χρήματα πιστώνονται στον τραπεζικό λογαριασμό που είναι καταχωρημένος στα στοιχεία της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων. Η ενίσχυση αφορά τα μισθώματα που καταβλήθηκαν κατά το προηγούμενο έτος, όπως αυτά αποτυπώνονται στα φορολογικά στοιχεία. Το ποσό δεν είναι ίδιο για όλους τους δικαιούχους, καθώς υπολογίζεται με βάση το ύψος των δηλωμένων ενοικίων, τη διάρκεια της μίσθωσης και τα ανώτατα όρια που προβλέπονται για την κύρια και τη φοιτητική κατοικία.

Τα νέα εισοδηματικά κριτήρια

Το πρόγραμμα διευρύνεται φέτος, καθώς αυξάνονται τα εισοδηματικά κριτήρια και εντάσσονται περισσότεροι ενοικιαστές. Η μεταβολή συνδέεται με την προβλεπόμενη αύξηση του κατώτατου μισθού, η οποία άρχισε να εφαρμόζεται τον Απρίλιο του 2025. Για τους άγαμους, το ετήσιο φορολογητέο εισόδημα δεν πρέπει να υπερβαίνει τις 25.000 ευρώ. Για τους έγγαμους ή τα μέρη συμφώνου συμβίωσης, το όριο ανέρχεται σε 35.000 ευρώ και προσαυξάνεται κατά 5.000 ευρώ για κάθε εξαρτώμενο τέκνο.

Για τις μονογονεϊκές οικογένειες με εξαρτώμενα τέκνα, το εισοδηματικό όριο διαμορφώνεται σε 39.000 ευρώ και αυξάνεται κατά 5.000 ευρώ για κάθε επιπλέον τέκνο πέραν του πρώτου. Εκτός από τα εισοδηματικά κριτήρια, για την επιστροφή ενοικίου που αφορά την κύρια κατοικία εξετάζεται και η συνολική οικογενειακή περιουσία. Η περιουσία προσδιορίζεται με βάση την πράξη διοικητικού προσδιορισμού ΕΝΦΙΑ του έτους καταβολής. Το όριο της οικογενειακής περιουσίας ανέρχεται σε 120.000 ευρώ για τον άγαμο. Το ποσό προσαυξάνεται κατά 20.000 ευρώ για τον ή τη σύζυγο ή για το μέρος συμφώνου συμβίωσης, καθώς και για κάθε επιπλέον εξαρτώμενο τέκνο. Για την επιστροφή ενοικίου φοιτητικής κατοικίας δεν προβλέπεται περιουσιακό κριτήριο. Επομένως, στην περίπτωση αυτή εξετάζονται τα προβλεπόμενα εισοδηματικά και λοιπά στοιχεία που προκύπτουν από τις φορολογικές δηλώσεις, χωρίς να εφαρμόζεται όριο οικογενειακής περιουσίας.

Πώς υπολογίζεται η επιστροφή

Το ποσό της επιστροφής υπολογίζεται με βάση τις φορολογικές δηλώσεις και αντιστοιχεί στο ένα δωδέκατο του δηλωθέντος ενοικίου. Ο ίδιος τρόπος υπολογισμού εφαρμόζεται τόσο για την κύρια όσο και για τη φοιτητική κατοικία. Για την κύρια κατοικία, το ανώτατο ποσό επιστροφής ανέρχεται σε 800 ευρώ τον χρόνο. Το όριο αυξάνεται κατά 50 ευρώ για κάθε εξαρτώμενο τέκνο του ενοικιαστή. Για τη φοιτητική κατοικία, το ανώτατο ποσό επιστροφής ανέρχεται επίσης σε 800 ευρώ. Το ποσό προκύπτει από τα μισθώματα που έχουν δηλωθεί στα φορολογικά στοιχεία και από την εφαρμογή των προβλεπόμενων ορίων. Σε περίπτωση διακοπής της έγγαμης συμβίωσης, η προσαύξηση των 50 ευρώ εφαρμόζεται αντίστοιχα για κάθε γονέα, με βάση τα στοιχεία που προκύπτουν από τη φορολογική εικόνα του κάθε δικαιούχου.

Τι πρέπει να προσέξουν οι δικαιούχοι

Το ποσό που θα πιστωθεί στους λογαριασμούς δεν ταυτίζεται κατ’ ανάγκη με ένα πλήρες μηνιαίο ενοίκιο. Η οικονομική ενίσχυση υπολογίζεται στο ένα δωδέκατο του συνόλου των ενοικίων που έχουν δηλωθεί και καταβληθεί εντός του έτους αναφοράς. Κατά συνέπεια, εάν ένας ενοικιαστής άλλαξε κατοικία μέσα στο έτος ή εάν αυξήθηκε το μίσθωμα που κατέβαλλε, ο υπολογισμός γίνεται επί του συνολικού ποσού των ενοικίων που καταβλήθηκαν και δηλώθηκαν για τις διαφορετικές μισθώσεις. Δεν λαμβάνεται, δηλαδή, υπόψη μόνο το τελευταίο μηνιαίο μίσθωμα. Το τελικό ποσό μπορεί να είναι χαμηλότερο όταν εμφανίζονται ανείσπρακτα ενοίκια ή όταν τα ποσά που δηλώθηκαν δεν αντιστοιχούν στο πλήρες μίσθωμα. Σε αυτές τις περιπτώσεις, η επιστροφή υπολογίζεται με βάση τα ποσά που προκύπτουν από τα φορολογικά στοιχεία και όχι με βάση το ποσό που αναφέρεται προφορικά ή σε διαφορετική συμφωνία μεταξύ των πλευρών.

Η προσαύξηση για τα παιδιά

Η προσαύξηση των 50 ευρώ για κάθε εξαρτώμενο τέκνο συνδέεται με το ανώτατο όριο της ενίσχυσης και με τα πραγματικά μισθώματα που έχουν δηλωθεί. Αυτό σημαίνει ότι η προσαύξηση δεν οδηγεί σε επιπλέον καταβολή σε κάθε περίπτωση. Εάν το ποσό που προκύπτει από το ένα δωδέκατο των δηλωμένων ενοικίων πλησιάζει ήδη το ανώτατο όριο, δεν είναι δεδομένο ότι θα καταβληθεί ολόκληρη η πρόσθετη ενίσχυση για τα τέκνα. Ο υπολογισμός γίνεται με βάση το ύψος των ενοικίων και τους ισχύοντες κανόνες, ώστε το συνολικό ποσό να μην υπερβαίνει τα προβλεπόμενα ανώτατα όρια.

Όταν υπάρχουν περισσότεροι μισθωτές στο συμβόλαιο

Σε μισθωτήρια στα οποία αναγράφονται περισσότεροι ενοικιαστές, το συνολικό ποσό της επιστροφής κατανέμεται μεταξύ των προσώπων που περιλαμβάνονται στο συμβόλαιο.

Η ίδια διαδικασία εφαρμόζεται και στα ζευγάρια που αναγράφονται από κοινού στο μισθωτήριο. Το ποσό δεν καταβάλλεται κατ’ ανάγκη σε έναν μόνο μισθωτή, αλλά επιμερίζεται μεταξύ των προσώπων που εμφανίζονται ως ενοικιαστές. Οι μισθωτές μπορούν να αναγράφουν στα φορολογικά στοιχεία το ακριβές ποσό που κατέβαλε ο καθένας. Με αυτόν τον τρόπο, η επιστροφή μπορεί να υπολογιστεί και να καταβληθεί στον κάθε ενοικιαστή αναλογικά, με βάση τη συμμετοχή του στο συνολικό μίσθωμα. Η πληρωμή αναμένεται να πραγματοποιηθεί αυτόματα στους δηλωμένους τραπεζικούς λογαριασμούς, χωρίς νέα αίτηση, εφόσον τα στοιχεία των μισθώσεων, των εισοδημάτων, της οικογενειακής κατάστασης και του λογαριασμού είναι καταχωρημένα και συμφωνούν με τα δεδομένα της ΑΑΔΕ.