Τι προκάλεσε το «μπλακ άουτ» στα αεροδρόμια: Συνεχίζονται οι έρευνες για το πρόβλημα στις ραδιοσυχνότητες

Αποκαταστάθηκε πλήρως το απόγευμα της Κυριακής το τεχνικό πρόβλημα που δημιούργησε «θόρυβο» σε πολλαπλές συχνότητες και επηρέασε τις επικοινωνίες εντός του FIR Αθηνών, προκαλώντας πολλά προβλήματα στα αεροδρόμια και καθυστερήσεις στις πτήσεις.

Σύμφωνα με νεότερη ανακοίνωση της ΥΠΑ οι συχνότητες και οι τηλεφωνικές γραμμές επιχειρησιακής επικοινωνίας επανήλθαν σε πλήρη λειτουργία από τις 17:00, ενώ η ροή της εναέριας κυκλοφορίας κανονικοποιήθηκε στις 17:45.

Η ασφάλεια των πτήσεων διασφαλίστηκε σε όλα τα στάδια του συμβάντος, ανέφερε η ΥΠΑ τονίζοντας ταυτόχρονα ότι οι Ηλεκτρονικοί της Μηχανικοί διερευνούν τις γενεσιουργές αιτίες του προβλήματος, το οποίο δεν έχει καταγραφεί στο παρελθόν με αυτή την έκταση και μορφή.

Ζητούμενο

Το ζητούμενο πλέον για την ΥΠΑ και την κυβέρνηση είναι τι συνέβη και προκλήθηκε το “μπλακ άουτ”: Εάν δηλαδή υπήρξε ή όχι οποιοδήποτε ενδεχόμενο δολιοφθοράς (έντονη ήταν η φημολογία περί αυτού σε συνέχεια αντίστοιχων περιστατικών σε ευρωπαϊκά αεροδρόμια σε Ιταλία, Γερμανία, Γαλλία, Ισπανία και Ηνωμένο Βασίλειο που αποδόθηκαν σε διάφορες αιτίες) ή τελικά το συμβάν προήλθε κατά τις αρχικές ενδείξεις, από “τηλεπικοινωνιακές υποδομές”, όπως χαρακτηριστικά αναφέρεται σε ανακοίνωση της Υπηρεσίας που εκδόθηκε αργά το βράδυ. Πάντως, σύμφωνα με την αρχική ανακοίνωση της ΥΠΑ “υπήρξε μαζική παρεμβολή από αέρος πρωτοφανούς διάστασης σε όλες σχεδόν τις συχνότητες του FIR Αθηνών”.

Χθες πάντως, πραγματοποιήθηκε πτήση ελέγχου συχνοτήτων με αεροσκάφος της ΥΠΑ, σε συνεργασία με την ΕΕΤΤ. Παράλληλα, η ΥΠΑ συνεργάζεται με τον ΟΤΕ για τη λήψη μέτρων πρόληψης και συνεχίζονται οι έλεγχοι σε όλους τους αναμεταβιβαστικούς σταθμούς.

Την ίδια στιγμή ο υπουργός Υποδομών και Μεταφορών Χρίστος Δήμας, με ανακοίνωσή του τόνισε ότι το τεχνικό πρόβλημα, δεν επηρέασε με οποιονδήποτε τρόπο την ασφάλεια των πτήσεων.

Νωρίτερα ο Διεθνής Αερολιμένας Αθηνών ανακοίνωσε ότι αναμένονται καθυστερήσεις στις πτήσεις λόγω της συσσώρευσης μεγάλου αριθμού πτήσεων στη διάρκεια του τεχνικού προβλήματος.

Ενημερώθηκαν η Εθνική Αρχή Κυβερνοασφάλειας και η ΕΥΠ

Με τη διαπίστωση του τεχνικού προβλήματος άμεσα ενημερώθηκαν η Εθνική Αρχή Κυβερνοασφάλειας και η ΕΥΠ για να πραγματοποιήσουν και εκείνοι έλεγχο στις αιτίες του προβλήματος.

Από την έως τώρα έρευνα που πραγματοποίησαν, τόσο η Εθνική Αρχή Κυβερνοασφάλειας όσο και η ΕΥΠ, δεν προέκυψε κάποιο ίχνος δολιοφθοράς ή κυβερνοεπίθεσης, αντιθέτως προέκυψε πως το πρόβλημα οφείλεται σε βλάβη κεραίας στα Γεράνεια Όρη που εξυπηρετεί το FIR Αθηνών.

Σε ανακοίνωση που εξέδωσε η ΥΠΑ ανέφερε μεταξύ άλλων πως «η Υπηρεσία αντιμετώπισε μαζική παρεμβολή σχεδόν σε όλες τις συχνότητες που εξυπηρετούν το F.I.R. Αθηνών, ενώ ταυτόχρονα παρουσιάστηκε πτώση των γραμμών HELLAS COM καθώς και των τηλεφωνικών γραμμών επιχειρησιακής επικοινωνίας. Ο «θόρυβος» που παρατηρήθηκε στις συχνότητες είχε τη μορφή συνεχούς, ακούσιας εκπομπής».

Η ΕΥΠ σύμφωνα με πληροφορίες, έλεγξε και αυτή την περίπτωση σε συνεργασία με την ΕΕΤΤ (Εθνική Επιτροπή Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων) και κατέληξαν πως δεν υπήρξε σε καμία περίπτωση εξωτερική παρεμβολή, άρα δολιοφθορά, αλλά πιθανόν να συνέβη αυτό από κάποια βλάβη ακόμα και σε μία πλακέτα που να προκάλεσε συντονισμό, κάτι που θα μπορούσε σύμφωνα με τους αρμόδιους να προκαλέσει μαζική εσωτερική παρεμβολή.

Υπενθυμίζεται ότι σε προηγούμενο έλεγχο διαπιστώθηκε το πρόβλημα σε κεραία της ΥΠΑ στα Γεράνεια Όρη. Ο τεχνικός έλεγχος για να βρεθεί η ακριβής πιθανή βλάβη συνεχίζεται.

Λίγο πριν από τη 1 το μεσημέρι ανακοινώθηκε ότι υπήρξε μερική αποκατάσταση και ξεκίνησαν οι απογειώσεις και προσγειώσεις ορισμένων αεροσκαφών με τη χωρητικότητα στον ελληνικό εναέριο χώρο, πάντως, να παραμένει εξαιρετικά περιορισμένη.

Συγκεκριμένα σε ό,τι αφορά το αεροδρόμιο της Αθήνας:

• 8 αναχωρήσεις στο σημείο κράτησης της Αθήνας γύρισαν σε θέσεις στάθμευσης,
• 3 αφίξεις για το Ελ. Βενιζέλος πήγαν σε άλλα αεροδρόμια (divert),
• 4 αναχωρήσεις ακυρώθηκα
• και συνολικά 75 πτήσεις καθυστέρησαν.

Δόθηκε άδεια να φεύγει ό,τι πηγαίνει βόρεια, ανατολικά και νότια, ανά τέσσερα λεπτά ανεξαρτήτως τύπου αεροσκάφους.

Πρωτοφανές περιστατικό σύμφωνα με την ΥΠΑ

Σε προηγούμενη ενημέρωση της η ΥΠΑ ανέφερε ότι «η διαχείριση της αποκατάστασης των συχνοτήτων που εξυπηρετούν τις ανάγκες του FIR Αθηνών συνεχίζεται σε συντονισμό με τους αρμόδιους εξωτερικούς φορείς, ενώ επιχειρησιακά η Υπηρεσία συντονίζεται με το EUROCONTROL. Με γνώμονα πάντα την ασφάλεια των πτήσεων, αυτή τη στιγμή εξυπηρετούνται μέχρι 35 αναχωρήσεις και αφίξεις από τα ελληνικά αεροδρόμια και μερικώς η διερχόμενη κυκλοφορία σε τρεις τομείς. Το τεχνικό θέμα, το μέγεθος του οποίου αντιμετωπίζεται για πρώτη φορά, συνεχίζει να είναι υπό διερεύνηση και θα υπάρξουν νεότερες ανακοινώσεις. Έχει εκδοθεί επικαιροποιημένη αγγελία ΝΟΤΑΜ».

Ένωση Ελεγκτών Εναέριας Κυκλοφορίας Ελλάδας

Ανακοίνωση εξέδωσε η Ένωση Ελεγκτών Εναέριας Κυκλοφορίας Ελλάδας για τα συμβάντα στην εναέρια κυκλοφορία, ζητώντας άμεσα διερεύνηση, με συμμετοχή ΑΠΑ και ΕΟΔΑΣΑΑΜ.

Σύμφωνα με την ανακοίνωση της ΕΕΕΚΕ, οι ελεγκτές εναέριας κυκλοφορίας που υπηρετούσαν στο Κ.Ε.Π.ΑΘ.Μ. ενεργοποίησαν άμεσα όλα τα διαθέσιμα εναλλακτικά μέσα, προκειμένου να διαχειριστούν με ασφάλεια τις πτήσεις που βρίσκονταν ήδη εντός του FIR Αθηνών ή δεν ήταν δυνατόν να αναδρομολογηθούν.

Για λόγους ασφάλειας, ανεστάλησαν προσωρινά οι απογειώσεις από όλα τα ελληνικά αεροδρόμια για πτήσεις που επρόκειτο να εισέλθουν στο FIR Αθηνών, ενώ όπου αυτό κατέστη εφικτό, υπερπτήσεις που βρίσκονταν ήδη στον αέρα αναδρομολογήθηκαν μέσω γειτονικών FIR.

Η εναέρια κυκλοφορία διαχειρίζεται μέχρι στιγμής με περιορισμένα μέσα, ενώ έχει επιτευχθεί μερική επαναφορά της κυκλοφορίας, με την εφαρμογή όλων των προβλεπόμενων ευρωπαϊκών και διεθνών διαδικασιών ασφάλειας.

Η Ένωση επισημαίνει ότι το περιστατικό χαρακτηρίζεται ιδιαίτερα σοβαρό και πρωτοφανές για σύστημα Ελέγχου Εναέριας Κυκλοφορίας.

Τονίζει ότι παρόμοια περιστατικά δεν αποτελούν μεμονωμένα γεγονότα, αλλά, όπως αναφέρει, συνδέονται με τη χρόνια παλαιότητα και την ανεπαρκή συντήρηση του εξοπλισμού επικοινωνιών και επιτήρησης, θέμα το οποίο έχει τεθεί επανειλημμένα από τους ελεγκτές τα προηγούμενα χρόνια. «Αποτελεί το άμεσο αποτέλεσμα της χρόνιας αδράνειας, της κακής διαχείρισης και των λανθασμένων επιλογών της Διοίκησης της Υ.Π.Α., η οποία αγνοεί συστηματικά τις προειδοποιήσεις των ελεγκτών εναέριας κυκλοφορίας. Η Ε.Ε.Ε.Κ.Ε. εδώ και χρόνια αναδεικνύει την παλαιότητα του εξοπλισμού επιτήρησης και επικοινωνιών και απαιτεί την αντικατάστασή του με σύγχρονο εξοπλισμό που να πληροί τις απαιτήσεις των Ευρωπαϊκών Κανονισμών. Δυστυχώς έως τώρα το αίτημά μας δεν έχει τύχει ανταπόκρισης» αναφέρει χαρακτηριστικά .

Παράλληλα, γίνεται αναφορά και σε αντίστοιχο περιστατικό τον Αύγουστο του 2025, όταν είχε καταγραφεί απώλεια επικοινωνιών και εικόνας ραντάρ στον λόφο Μερέντα, χωρίς -όπως σημειώνεται- να υπάρξει επίσημη ανάληψη ευθύνης.

Η Ένωση ζητεί:

‘Αμεση διερεύνηση του περιστατικού, με τη συμμετοχή της Αρχή Πολιτικής Αεροπορίας και του ΕΟΔΑΣΑΑΜ, ώστε να προσδιοριστούν τα ακριβή αίτια.
Επίσημη ενημέρωση για τον χρόνο πλήρους αποκατάστασης, καθώς και για τα μέτρα που θα ληφθούν, ώστε να αποφευχθεί επανάληψη αντίστοιχων βλαβών.

Τέλος, επισημαίνεται ότι η επαναφορά της εναέριας κυκλοφορίας σε ονομαστικά επίπεδα θα εξαρτηθεί από την πλήρη αποκατάσταση των συστημάτων, με την ασφάλεια των πτήσεων να παραμένει, όπως αναφέρεται, απόλυτη προτεραιότητα.