Μαύρη Θάλασσα: 18 επιθέσεις σε εμπορικά πλοία από τον Ιούλιο – Στο στόχαστρο και ελληνόκτητα
Αυξάνονται οι επιθέσεις κατά εμπορικών πλοίων στη δυτική Μαύρη Θάλασσα, με τις θαλάσσιες περιοχές ανοικτά της Βουλγαρίας και της Ρουμανίας να βρίσκονται πλέον στο επίκεντρο. Από τις 21 Ιουλίου έως τις 17 Νοεμβρίου 2026 καταγράφηκαν συνολικά 18 περιστατικά, σύμφωνα με στοιχεία της εταιρείας ναυτιλιακής ασφάλειας Diaplous, τα οποία έχει στη διάθεσή του το ΑΠΕ-ΜΠΕ.
Οι επιθέσεις έχουν προκαλέσει απώλειες πλοίων, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις αναφέρθηκαν νεκροί, τραυματίες και αγνοούμενοι ναυτικοί. Η ένταση του φαινομένου αυξήθηκε σημαντικά από τις αρχές Οκτωβρίου. Ειδικότερα, από τις 5 Οκτωβρίου έως τις 17 Νοεμβρίου σημειώθηκαν τουλάχιστον 15 περιστατικά, έναντι μόλις τριών κατά το διάστημα Ιουλίου-Αυγούστου.
Οι εξελίξεις δείχνουν ότι ο κίνδυνος δεν περιορίζεται πλέον στις θαλάσσιες περιοχές κοντά στη Ρωσία και την Ουκρανία. Επεκτείνεται σε εμπορικές διαδρομές που οδηγούν προς τα λιμάνια της Κωνστάντζας και του Δούναβη, κοντά στις ακτές δύο κρατών-μελών του ΝΑΤΟ.
Μαύρη Θάλασσα: Το πλήγμα στο «GAS HUSKY»
Το πιο πρόσφατο σοβαρό περιστατικό σημειώθηκε στις 17 Νοεμβρίου, όταν το υπό σημαία Λιβερίας πλοίο μεταφοράς υγραερίου «GAS HUSKY» επλήγη περίπου 50 ναυτικά μίλια ανατολικά της Μπιάλα, στη Βουλγαρία.
Το πλοίο, κατασκευής 2012 και χωρητικότητας 7.218 dwt, διαχειρίζεται η ελληνική Stealth Maritime Corporation. Μετέφερε περίπου 3.400 τόνους υγραερίου από την Αλεξάνδρεια της Αιγύπτου προς το λιμάνι Μίντια της Ρουμανίας.
Οι βουλγαρικές αρχές ανακοίνωσαν ότι το πλοίο βυθίστηκε, ωστόσο και τα 19 μέλη του πληρώματος, όλοι υπήκοοι Φιλιππίνων, διασώθηκαν και μεταφέρθηκαν στη Βάρνα. Την επόμενη ημέρα, ο περιφερειακός κυβερνήτης της Βάρνας δήλωσε ότι το πλοίο είχε δεχθεί τέσσερα πλήγματα.
Ναυτιλιακές πηγές ανέφεραν στο Reuters ότι πιθανότατα χρησιμοποιήθηκε μη επανδρωμένο σύστημα. Ωστόσο, οι βουλγαρικές αρχές δεν έχουν επιβεβαιώσει επίσημα το ακριβές μέσο που χρησιμοποιήθηκε ούτε έχουν αποδώσει ευθύνη για την επίθεση.
Το «GAS HUSKY» ήταν το δεύτερο ελληνόκτητο πλοίο που επλήγη ανοικτά των βουλγαρικών ακτών μέσα σε διάστημα μικρότερο του ενός μήνα. Στις 28 Οκτωβρίου, το «Contship Jet», της Contships Management, συμφερόντων Νικόλα Πατέρα, δέχθηκε πλήγματα από τρία μη επανδρωμένα σκάφη επιφανείας ενώ κατευθυνόταν προς την Κωνστάντζα, μεταφέροντας 421 εμπορευματοκιβώτια.
Το πλοίο βυθίστηκε, ενώ και τα 18 μέλη του πληρώματος διασώθηκαν. Η εξέλιξη αυτή ενισχύει την ανησυχία της ναυτιλιακής αγοράς για την ασφάλεια των ελληνόκτητων πλοίων, τα οποία συνεχίζουν να δραστηριοποιούνται σε κρίσιμες εμπορικές διαδρομές της περιοχής.
Νέα περιστατικά και απώλειες πλοίων
Μία ημέρα πριν από την επίθεση στο «GAS HUSKY», στις 16 Νοεμβρίου, είχε βυθιστεί στην ίδια ευρύτερη περιοχή το φορτηγό πλοίο «BETUL 8», υπό σημαία Σομαλίας. Το πλοίο μετέφερε περίπου 3.000 τόνους σιταριού και βρισκόταν περίπου 40 ναυτικά μίλια νοτιοανατολικά του ακρωτηρίου Καλιάκρα, εντός της βουλγαρικής Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης.
Ναυτιλιακές πηγές απέδωσαν τη βύθιση σε επίθεση από θαλάσσιο drone. Και τα 12 μέλη του πληρώματος διασώθηκαν.
Κατά το ίδιο διάστημα, το «Chelsea 3» επλήγη από τρία drones στις 13 Οκτωβρίου, περίπου 18 ναυτικά μίλια ανοικτά της Βουλγαρίας. Την ίδια ημέρα βυθίστηκε και το «HS Dignity», ενώ στις 6 Οκτωβρίου είχαν δεχθεί επιθέσεις τα πλοία «Alfa Watan» και «Able».
Αεροπορικά και θαλάσσια drones
Στα περιστατικά χρησιμοποιούνται, σύμφωνα με τις διαθέσιμες εκτιμήσεις, τόσο μη επανδρωμένα αεροσκάφη (UAV), τα οποία επιτίθενται από αέρος, όσο και μη επανδρωμένα σκάφη επιφανείας (USV), τα οποία προσεγγίζουν τους στόχους στη θάλασσα.
Η εταιρεία Ambrey επισημαίνει ότι τα χαμηλού κόστους UAV είναι δύσκολο να εντοπιστούν και να αναχαιτιστούν πάνω από την ανοιχτή θάλασσα. Εκτιμά, επίσης, ότι τα εμπορικά πλοία που κινούνται στις Αποκλειστικές Οικονομικές Ζώνες της Βουλγαρίας και της Ρουμανίας δεν μπορούν να θεωρούν δεδομένη την προστασία τους.
Τα περισσότερα περιστατικά καταγράφονται σε απόσταση μεγαλύτερη των 12 ναυτικών μιλίων από τις ακτές, δηλαδή εντός των ΑΟΖ των δύο χωρών. Η ΑΟΖ, ωστόσο, δεν ταυτίζεται με τα χωρικά ύδατα. Παρά τη διάκριση αυτή, έχουν σημειωθεί επιθέσεις και εντός της αιγιαλίτιδας ζώνης.
Στις 14 Νοεμβρίου, τρία εμπορικά πλοία δέχθηκαν επίθεση με drones κοντά στο κανάλι της Σουλίνας, στη Ρουμανία. Ανάμεσά τους ήταν το ελληνικής σημαίας δεξαμενόπλοιο «Evia Petrol V», το οποίο επλήγη περίπου τέσσερα ναυτικά μίλια νοτιοανατολικά του καναλιού. Η φωτιά που εκδηλώθηκε τέθηκε υπό έλεγχο από το πλήρωμα και δεν αναφέρθηκαν τραυματισμοί.
Ανησυχία για κλιμάκωση και ασφαλιστικό κόστος
Η Ambrey εκτιμά ότι οι επιθέσεις πέρα από τα χωρικά ύδατα περιορίζουν το πολιτικό κόστος για τη Μόσχα, καθώς δεν δημιουργούν την ίδια πίεση για άμεση αντίδραση με ένα πλήγμα εντός της αιγιαλίτιδας ζώνης. Κατά την εκτίμηση της εταιρείας, στόχος είναι η διατάραξη του ουκρανικού εμπορίου.
Πρόκειται, ωστόσο, για εκτίμηση της Ambrey. Μέχρι σήμερα δεν έχει υπάρξει επίσημη απόδοση ευθύνης από το ΝΑΤΟ για τα συγκεκριμένα περιστατικά, ενώ η Ρωσία αρνείται ότι ευθύνεται για τις επιθέσεις.
Παράλληλα, έχει ενισχυθεί η παρουσία στρατιωτικών μέσων στην περιοχή, με αεροσκάφη θαλάσσιας επιτήρησης, ραντάρ και μη επανδρωμένα συστήματα. Η Ρουμανία έχει κινητοποιήσει και μαχητικά αεροσκάφη για την αντιμετώπιση εναέριων απειλών. Η αυξημένη στρατιωτική δραστηριότητα, όμως, ενδέχεται να αυξήσει τον κίνδυνο λανθασμένων υπολογισμών ή ανεπιθύμητης εμπλοκής.
Στις 16 Σεπτεμβρίου, η Joint War Committee της ασφαλιστικής αγοράς του Λονδίνου επέκτεινε, με την απόφαση JWLA-035, τη ζώνη αυξημένου πολεμικού κινδύνου σχεδόν σε ολόκληρη τη Μαύρη Θάλασσα. Εξαιρούνται τα χωρικά ύδατα της Τουρκίας, της Βουλγαρίας, της Ρουμανίας και της Γεωργίας.
Μετά την αλλαγή, η Ambrey κατέγραψε αύξηση των πλοίων που κινούνται στα χωρικά ύδατα των παράκτιων χωρών, τα οποία δεν περιλαμβάνονται στη σχετική καταχώριση. Αυτό αυξάνει την έκθεση των ασφαλιστών σε περιοχές όπου δεν ενεργοποιείται απαραίτητα πρόσθετη ειδοποίηση ή ασφάλιστρο. Δεν σημαίνει, όμως, ότι τα χωρικά ύδατα είναι ασφαλή, καθώς επιθέσεις έχουν καταγραφεί και εκεί.
Η έκκληση για προστασία των πληρωμάτων
Στις 5 Νοεμβρίου, η Ένωση Εφοπλιστών Ναυτιλίας Μικρών Αποστάσεων ζήτησε από το υπουργείο Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής άμεση κινητοποίηση για την προστασία των εμπορικών πλοίων και των πληρωμάτων.
Σε υπόμνημά της επισημαίνει ότι οι επιθέσεις, τα θαλάσσια drones και οι νάρκες δημιουργούν εξαιρετικά επικίνδυνες συνθήκες και απειλούν τη συνέχεια των θαλάσσιων μεταφορών. Παράλληλα, προειδοποιεί για πιθανές επιπτώσεις στην επισιτιστική ασφάλεια, καθώς η διατάραξη των διαδρομών μεταφοράς ουκρανικών σιτηρών μπορεί να επηρεάσει σημαντικές εμπορικές ροές προς την Ευρώπη και τη Βόρεια Αφρική.
Μεταξύ των προτάσεων περιλαμβάνονται η διπλωματική κινητοποίηση στον Διεθνή Ναυτιλιακό Οργανισμό, η ενίσχυση της θαλάσσιας επιτήρησης και των συστημάτων έγκαιρης προειδοποίησης, καθώς και η συνεργασία με την Ομάδα Αντιμετώπισης Ναρκών της Μαύρης Θάλασσας, στην οποία συμμετέχουν η Τουρκία, η Βουλγαρία και η Ρουμανία.
Η Ένωση ζητά, επίσης, τη δημιουργία διαύλου ενημέρωσης σε πραγματικό χρόνο, ώστε οι πληροφορίες για νάρκες, drones και άλλα επικίνδυνα αντικείμενα να φτάνουν άμεσα στις αρμόδιες αρχές και στις ναυτιλιακές εταιρείες.
Οι 18 επιθέσεις στη Μαύρη Θάλασσα από τον Ιούλιο αποτυπώνουν μια νέα και ιδιαίτερα ανησυχητική πραγματικότητα για τη διεθνή ναυτιλία. Τα ελληνόκτητα πλοία βρίσκονται πλέον στο στόχαστρο, ενώ η ασφάλεια των πληρωμάτων, το κόστος των ασφαλίσεων και η ομαλή μεταφορά βασικών αγαθών εξαρτώνται από την αποτελεσματικότητα των μέτρων επιτήρησης και προστασίας που θα εφαρμοστούν στην περιοχή.
Σχετικά Άρθρα
Δείτε επίσης