Η πρώτη θεατρική παράσταση στο νέο χώρο της ΣΤΟΑ culture είναι γεγονός. Πηνελόπες και Πηνελοπιάδες – The Loom, σε σκηνοθεσία Μαριάννας Κάλμπαρη.

Του

Σταύρου Ξηντάρα

Η Στοά Culture συνεχίζει το καλοκαιρινό της πρόγραμμα «Καλοκαίρι στο Αίθριο» και εγκαινιάζει μια νέα, σημαντική συνεργασία με το ιστορικό Θέατρο Τέχνης Καρόλου Κουν, μέσα από την παράσταση «Πηνελόπες και Πηνελοπιάδες – The Loom».

Στην καρδιά του Μεγάρου Αρσάκη, εκεί που η ιστορία γίνεται μέρος της πόλης, δύο οργανισμοί με κοινή πίστη στη ζωντανή καλλιτεχνική δημιουργία, συναντιούνται για να ανοίξουν έναν νέο διάλογο ανάμεσα στο θέατρο, τη μουσική, το σώμα, το ένδυμα και τον ίδιο τον χώρο. Η συνεργασία αυτή σηματοδοτεί την αρχή μιας σχέσης που φιλοδοξεί να φέρει νέες μορφές παραστατικής εμπειρίας στο κέντρο της Αθήνας μέσα από την «Στοά Culture, πολιτισμός στην πόλη.»

Η παράσταση «Πηνελόπες και Πηνελοπιάδες – The Loom» μιλάει για τον κοινωνικό έλεγχο που επιβλήθηκε και συνεχίζει να επιβάλλεται στη γυναικεία σεξουαλικότητα, από τους πανάρχαιους χρόνους έως τα ασφυκτικά πρότυπα του σήμερα. Είναι η Οδύσσεια που δεν επιτράπηκε στην Πηνελόπη να αφηγηθεί, αλλά και η Οδύσσεια, ή μάλλον η Πηνελοπιάδα, κάθε γυναίκας, του χτες και του σήμερα.

Στο επίκεντρο της σκηνής, ένας αργαλειός γίνεται η μηχανή μιας νέας πλοκής. Δεν παράγει απλώς ύφασμα. Παράγει ζωντανά μουσική, μνήμη, αφήγηση. Το ομηρικό έπος πλέκεται με πρωτότυπα κείμενα και μύθους, παραδοσιακά και νέα τραγούδια, σώμα και ρούχο.

Όλα «συρράπτονται» ζωντανά μέσα από τον ρυθμό του αργαλειού, δημιουργώντας αυτοσχέδιες ραψ-ωδίες, δηλαδή «ραμμένες» μεταξύ τους ωδές.

Στο κέντρο της σκηνής, η Φοίβη Βλάσση χρησιμοποιεί τον αργαλειό ως μουσικό όργανο, μετατρέποντας την πράξη της ύφανσης σε ζωντανή μουσική και τραγούδια. Η Μαριάννα Κάλμπαρη αφηγείται αναλαμβάνοντας τον ρόλο μιας σύγχρονης ραψωδού, ενώ η Χριστίνα Σουγιουλτζή γίνεται το γυναικείο σώμα που παλεύει με τα όριά του, με τους ρόλους που του αποδίδονται, με τα «κοστούμια» που καλείται να φορέσει ή να απεκδυθεί. Μέσα από τις δημιουργίες της ’ergon, η Μαριέττα Καρπαθίου συνομιλεί με το ύφασμα ως φορέα μνήμης, μεταμόρφωσης και πολιτισμού, ενώ η Στέλλα Κάλτσου φωτίζει με τον δικό της τρόπο την πρωτότυπη αυτή σκηνική συνάντηση, που συμπληρώνεται με τη συνεργασία στη σκηνοθεσία και σκηνογραφική επιμέλεια του Άγγελου Μπούρα.

Η ίδια η παράσταση δημιουργεί και ένα πλέγμα συνεργασιών.Το Θέατρο Τέχνης Καρόλου Κουν συναντά τη Στοά Culture και εγκαινιάζει μαζί της έναν νέο δημιουργικό διάλογο μέσα στη Στοά Αρσακείου, στο ιστορικό κτίριο που αναγεννάται ως ένας νέος χώρος πολιτισμού,γεύσης και εμπειρίας. Το ελληνικό cultural fashion brand ’ergon, που επίσης αποκτά τη δική του νέα στέγη στη Στοά, φέρνει τη γνώση και την αισθητική του πάνω στο ένδυμα και τη σύγχρονη ελληνική πολιτιστική ταυτότητα. Θέατρο, μουσική, χορός, ρούχο και χώρος πλέκονται, υφαίνοντας μαζί ένα νέο πεδίο συνάντησης με οδηγό την ελληνικότητα και τη σύγχρονη δημιουργία.

Το The Loom επιστρέφει στην Οδύσσεια για να ξηλώσει ένα κομμάτι της και να το ξαναϋφάνει αλλιώς: από την πλευρά των γυναικών που υποχρεώθηκαν να «ντυθούν» συγκεκριμένους ρόλους, προκειμένου να εξυπηρετήσουν ένα συγκεκριμένο αφήγημα. Γιατί δεν υπάρχει Οδύσσεια χωρίς πιστή Πηνελόπη.

Όμως αυτό που αιώνες τώρα αποκαλείται «πίστη», ίσως να ήταν εξαναγκαστική υποταγή. Αυτό που παρουσιάζεται ως αρετή και σύνεση, ίσως να ήταν φόβος. Μην ξεχνάμε άλλωστε και τις δώδεκα ανώνυμες δούλες της Πηνελόπης, εκείνες τις γυναίκες χωρίς δική τους ραψωδία, που τιμωρήθηκαν με άγριο θάνατο για να αποκατασταθεί η τάξη και  η «τιμή» του ανδρικού κόσμου.

Εκεί λοιπόν που ο αργαλειός της Πηνελόπης υπήρξε εργαλείο επιβίωσης και σιωπηλής αντίστασης, εδώ γίνεται εργαλείο αποκάλυψης. Το ύφασμα που υφαίνεται σήμερα δεν καλύπτει την αλήθεια. Κάθε χτύπος της σαΐτας ξηλώνει λίγο τον παλιό μύθο και ράβει στη θέση του ένα άλλο τραγούδι: όχι πια μόνο την Οδύσσεια του ήρωα που επιστρέφει, αλλά τις Πηνελοπιάδες των γυναικών που υπέμειναν σωπαίνοντας, αλλά τώρα θέλουν να μιλήσουν.

«Από όπου θες λοιπόν, μούσα, ξεκίνα σήμερα την ιστορία.
Γιατί πάρα πολλά ακούμε αιώνες τώρα για τις Οδύσσειες των γενναίων ανδρών,
και τόσο λίγα για τις Πηνελοπιάδες των σιωπηλών γυναικών.»

Συντελεστές

Κείμενο · Σκηνοθεσία · Λόγος: Μαριάννα Κάλμπαρη
Ζωντανή μουσική · Τραγούδι · Ηχητικός σχεδιασμός · Αργαλειός: Φοίβη Βλάσση
Χορός · Ακροβασία · Ακορντεόν: Χριστίνα Σουγιουλτζή

Garment & Visual collaboration: Μαριέττα Καρπαθίου / ’ergon

Σχεδιασμός φωτισμών: Στέλλα Κάλτσου

Συνεργασία στη σκηνοθεσία- Σκηνογραφική επιμέλεια: Άγγελος Μπούρας

’ergon project team: Νεφέλη Λιτσάκη, Ελένη Παλαφούτα, Ξένια Τσιαμαντά

Φωτογραφίες: Αντωνίνα Ανδρεαδάκη

Μακιγιάζ: Αγγελική Κασανάκη

Μια συμπαραγωγή του Θεάτρου Τέχνης Καρόλου Κουν και της ΣΤΟΑΣ Culture.
Προγραμματισμένη πρεμιέρα: Δευτέρα 29 Ιουνίου

Χώρος: ΣΤΟΑ Culture (αίθριο της Στοάς Αρσακείου, πάνω από το Υπόγειο του Θεάτρου

Τέχνης, είσοδος Πεσμαζόγλου 5)
Παραστάσεις: κάθε Δευτέρα στις 21.00

Τιμές εισιτηρίων: 18 ευρώ γενική είσοδος, 15 ευρώ μειωμένο, 5 ευρώ ατέλεια

Ηλεκτρονική προπώληση:

https://www.more.com/gr-el/tickets/theater/pinelopes-the-loom-kathe-deutera-stoa-culture/

Mε αγγλικούς υπέρτιτλους από 6 Ιουνίου

Η παράσταση πραγματοποιείται με την οικονομική υποστήριξη του Υπουργείου Πολιτισμού 

​​