Παπαθανάσης: Χρηματοδότηση από το ΕΣΠΑ για τη δημιουργία Κέντρων Αριστείας στην έρευνα και την καινοτομία

Με απόφαση του αναπληρωτή υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Νίκου Παπαθανάση, εντάσσονται για χρηματοδότηση από το Πρόγραμμα «Ανταγωνιστικότητα» του ΕΣΠΑ 2021-2027 οι προτάσεις που υποβλήθηκαν στο πλαίσιο της Πρόσκλησης «Εθνική συγχρηματοδότηση έργων στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής δράσης Teaming “Spreading Excellence & Widening Participation”».

Οι αποφάσεις ένταξης αφορούν δύο έργα, με ακρωνύμια HERON και COPE-Nano, τα οποία εγκρίθηκαν στο πλαίσιο της δράσης «Teaming for Excellence» του Ευρωπαϊκού Προγράμματος «Ορίζων Ευρώπη», προκειμένου να τους χορηγηθεί συμπληρωματική χρηματοδότηση από το Πρόγραμμα «Ανταγωνιστικότητα». Ο συνολικός εγκεκριμένος προϋπολογισμός της δράσης ανέρχεται σε 30 εκατ. ευρώ (15 εκατ. ευρώ ανά έργο) και χρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ) της Ευρωπαϊκής Ένωσης και από εθνική συμμετοχή.

Ειδικότερα:

• Το έργο HERON, με στόχο τη δημιουργία του πρώτου Κέντρου Αριστείας Ρομποτικής στην Ελλάδα για την προώθηση της ρομποτικής στην εποχή της Τεχνητής Νοημοσύνης και της βιομηχανικής καινοτομίας. Υλοποιείται από το ΕΚ ΑΘΗΝΑ, το οποίο συντονίζει το έργο, με τη στήριξη του Ιταλικού Ινστιτούτου Τεχνολογίας (IIT) και του Τεχνολογικού Ινστιτούτου Καρλσρούης (KIT). Το HERON θα αναπτύξει έρευνα διεθνούς επιπέδου σε τρεις βασικές κατευθύνσεις: Ρομποτική για Ασφάλεια και Διάσωση, Ρομποτική Εξωτερικού Πεδίου (γεωργία, ναυτιλία, εφοδιαστική, διάστημα) και Ρομποτική Υγείας και Κοινωνική Ρομποτική. Παράλληλα, θα δημιουργηθούν σύγχρονες εργαστηριακές υποδομές και Makerspace για την ανάπτυξη και δοκιμή ρομποτικών και μηχανοτρονικών συστημάτων. Μέσω συνεργασιών με το ελληνικό οικοσύστημα ρομποτικής και τη βιομηχανία, το HERON φιλοδοξεί να αποτελέσει ένα βιώσιμο Κέντρο Αριστείας, με σημαντικά οφέλη για την οικονομία και την κοινωνία.
• Το έργο COPE-Nano, με στόχο τη δημιουργία ενός νέου, αυτόνομου και βιώσιμου Κέντρου Αριστείας στα Οργανικά και Εκτυπωμένα Ηλεκτρονικά (FPEs) και τις Νανοτεχνολογίες, αξιοποιώντας το διεθνώς αναγνωρισμένο Εργαστήριο Νανοτεχνολογίας LTFN του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης (ΑΠΘ). Υλοποιείται από το Εργαστήριο Νανοτεχνολογίας LTFN του ΑΠΘ (δικαιούχος της πράξης είναι ο Ειδικός Λογαριασμός Κονδυλίων Έρευνας ΑΠΘ), το οποίο συντονίζει το έργο, με τη στήριξη των Πανεπιστημίων του Bordeaux (UBx) και του Cambridge (CAM). Το COPE-Nano στοχεύει να καταστεί ηγετικός φορέας στην ΕΕ στον τομέα της έρευνας στους ταχέως αναπτυσσόμενους τομείς των FPEs και της Νανοτεχνολογίας, με εφαρμογές στα Προηγμένα Υλικά, την Ενέργεια, την Ηλεκτρονική, την Πληροφορική, τη Νανοϊατρική και την Αγροδιατροφή. Το έργο αποσκοπεί στην προσφορά σημαντικής προστιθέμενης αξίας στη διεθνή επιστημονική κοινότητα, ενώ παράλληλα στοχεύει στην ενίσχυση της ερευνητικής και καινοτομικής αριστείας της Ελλάδας.

Υπενθυμίζεται ότι η δράση «Teaming for Excellence» του υποπρογράμματος «Spreading Excellence & Widening Participation», ως ομαδική επιχειρησιακή δράση του Προγράμματος «Ορίζων Ευρώπη», αποσκοπεί στη δημιουργία Κέντρων Αριστείας ή στην αναβάθμιση υφιστάμενων Κέντρων σε χώρες διεύρυνσης (widening countries), μέσω της συνεργασίας με κορυφαία πανεπιστήμια ή ερευνητικά ιδρύματα από άλλο κράτος-μέλος ή χώρα συνδεδεμένη με το Πρόγραμμα «Ορίζων Ευρώπη».

Τα Κέντρα Αριστείας που θα δημιουργηθούν αναμένεται να λειτουργήσουν ως «πρότυπα» για την ευρύτερη μεταρρύθμιση των συστημάτων Έρευνας και Καινοτομίας στις χώρες διεύρυνσης. Πρόκειται για έργα μεγάλης εμβέλειας, τα οποία δίνουν στους αντίστοιχους φορείς τη δυνατότητα να αναβαθμίσουν τις υποδομές τους και να προσελκύσουν υψηλής στάθμης ανθρώπινο δυναμικό, μέσα από ένα σταθερό πλαίσιο μακρόχρονης συνεργασίας με διεθνούς φήμης ιδρύματα και οργανισμούς, που αποτελούν τους προηγμένους εταίρους τους στη δράση Teaming.

Παράλληλα, δεδομένης της συγχρηματοδότησης έως και 50% από το Πρόγραμμα «Ορίζων Ευρώπη», τα έργα αυτά συμβάλλουν σημαντικά στον κεντρικό στόχο που έχει θέσει η χώρα για την αύξηση των δαπανών για την έρευνα και την καινοτομία, καθώς και για την ενίσχυση της αριστείας του εθνικού οικοσυστήματος Έρευνας και Καινοτομίας. Στόχος της εθνικής Πρόσκλησης είναι η χορήγηση συμπληρωματικής χρηματοδότησης από το Πρόγραμμα «Ανταγωνιστικότητα», η οποία αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για τη συμμετοχή των έργων αυτών στην ευρωπαϊκή δράση.

Η διάρκεια υλοποίησης των πράξεων ορίζεται βάσει των Συμφωνιών Χρηματοδότησης (Grant Agreements) με τον ευρωπαϊκό φορέα χρηματοδότησης, με ημερομηνία λήξης που δεν υπερβαίνει την 31/12/2030.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ