Πρώτη κατοικία: Διέξοδος για οφειλέτες μέσω εξωδικαστικού – «Ασπίδα» για το σπίτι με νέα νομοθετική ρύθμιση

Μια σημαντική παρέμβαση στον εξωδικαστικό μηχανισμό επεξεργάζεται το υπουργείο Οικονομικών, με στόχο να προσφέρει μια εναλλακτική οδό στη διάσωση της πρώτης κατοικίας για oφειλέτες που βρίσκονται σε κατάσταση αφερεγγυότητας. Ο Υπουργός Κυριάκος Πιερρακάκης, σε πρόσφατη συνέντευξη του, ενημέρωσε ότι η νέα ρύθμιση θα επιτρέπει στους οφειλέτες να ζητούν προστασία αποκλειστικά για την κύρια κατοικία τους, ακόμα και εάν αυτό σημαίνει ότι άλλα ακίνητά τους θα εκποιούνται.

Η Εξελικτική Πρόταση του Εξωδικαστικού Μηχανισμού

Μέχρι σήμερα, ο εξωδικαστικός μηχανισμός βασιζόταν στη συνολική περιουσιακή κατάσταση του οφειλέτη. Αυτό σημαίνει ότι η ύπαρξη άλλων ακινήτων, όπως εξοχικά ή οικόπεδα, επιβάρυνε τη διαδικασία, οδηγώντας σε υψηλότερες προτάσεις αποπληρωμής και μικρότερα ποσά «κουρέματος» χρεών. Το αποτέλεσμα ήταν συχνά η χαμένη ευκαιρία του οφειλέτη να διασώσει μόνο την κύρια κατοικία του.

Με την εφαρμογή της νέας ρύθμισης, ο οφειλέτης θα έχει την επιλογή να υποβάλει αίτημα που θα στηρίζεται αποκλειστικά στην αξία της πρώτης κατοικίας του, και όχι στην συνολική του περιουσία. Σημαίνει ότι ο αλγόριθμος δεν θα υπολογίζει την πλήρη ακίνητη περιουσία αλλά θα εστιάζει αποκλειστικά στην κύρια κατοικία του οφειλέτη και τα εισοδήματά του.

Πώς Καθορίζεται η Αξία της Κατοικίας

Η αξία της πρώτης κατοικίας θα προσδιορίζεται σύμφωνα με τις τρέχουσες διαδικασίες του εξωδικαστικού μηχανισμού. Το μεγαλύτερο ποσό μεταξύ της εμπορικής αξίας που δηλώνει ο πιστωτής και της αξίας ΕΝΦΙΑ θα χρησιμοποιείται για τον υπολογισμό. Έτσι, η πρόταση που θα προκύπτει θα έχει τη δυνατότητα να οδηγεί σε μεγαλύτερη διαγραφή χρέους και χαμηλότερες μηνιαίες δόσεις, εφόσον η αξία της κύριας κατοικίας είναι χαμηλότερη από το συνολικό ποσό χρεών.

Αντίκτυπος και Ανταλλάγματα

Η νέα ρύθμιση επιτρέπει την προστασία της πρώτης κατοικίας αλλά απαιτεί την εκποίηση των υπολοίπων ακινήτων. Δηλαδή, εάν ένας οφειλέτης έχει δύο ακίνητα και επιλέξει να προστατεύσει την κύρια κατοικία του, θα πρέπει να αποδεχθεί την εκποίηση του δεύτερου ακινήτου. Αυτή η διαδικασία θα διεξάγεται ηλεκτρονικά μέσω e-auction, με την κύρια κατοικία να εξαιρείται και να οδηγείται σε σταδιακή αποπληρωμή.

Αν, για παράδειγμα, ένας οφειλέτης έχει 200.000 ευρώ χρέη, με μια κύρια κατοικία αξίας 100.000 ευρώ και ένα δεύτερο ακίνητο αξίας 40.000 ευρώ, η νέα ρύθμιση θα περικόψει την επιβάρυνση αυτού του δεύτερου ακινήτου, επιτρέποντας την εύκολη ρύθμιση της οφειλής για την κύρια κατοικία.