ΕΝΦΙΑ 2027: Ποιες είναι οι έξι κατηγορίες ιδιοκτητών που δικαιούνται απαλλαγές και εκπτώσεις
Απαλλαγές και σημαντικές εκπτώσεις στον ΕΝΦΙΑ του 2027 αναμένεται να δουν έξι κατηγορίες ιδιοκτητών ακινήτων. Οι παρεμβάσεις στη φορολογία της ακίνητης περιουσίας αφορούν περισσότερους από 2 εκατομμύρια φορολογουμένους και εντάσσονται στα μέτρα στήριξης των νοικοκυριών.
Οι ελαφρύνσεις καλύπτουν ευάλωτες οικογένειες, τρίτεκνους και πολύτεκνους με χαμηλά εισοδήματα, νοικοκυριά με άτομα με αναπηρία, κατοίκους μικρών ακριτικών νησιών, ιδιοκτήτες ακινήτων σε περιοχές που επλήγησαν από φυσικές καταστροφές, καθώς και όσους έχουν ασφαλίσει τις κατοικίες τους έναντι σεισμού, πυρκαγιάς και πλημμύρας.
Αντίθετα, αυξημένο ΕΝΦΙΑ το 2027 αναμένεται να καταβάλουν κυρίως όσοι απέκτησαν μέσα στο 2026 νέα ακίνητα ή εμπράγματα δικαιώματα, μέσω αγοράς, δωρεάς, γονικής παροχής ή κληρονομιάς, με αποτέλεσμα να αυξηθεί η συνολική αντικειμενική αξία της περιουσίας τους.
Το ύψος της ελάφρυνσης διαφέρει ανάλογα με την κατηγορία του δικαιούχου και τις προϋποθέσεις που πληρούνται.
ΕΝΦΙΑ 2027: Οι έξι κατηγορίες που δικαιούνται απαλλαγές και εκπτώσεις
1. Απαλλαγή για κύρια κατοικία σε μικρούς οικισμούς
Περισσότεροι από 650.000 ιδιοκτήτες αναμένεται να απαλλαγούν από τον ΕΝΦΙΑ για την κύρια κατοικία τους σε μικρούς οικισμούς. Το πληθυσμιακό όριο αυξάνεται στους 2.000 κατοίκους, από 1.500 που ίσχυε προηγουμένως.
Ειδικά για τη Δυτική Μακεδονία, καθώς και για δήμους της Κεντρικής Μακεδονίας, της Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης και της Ηπείρου που βρίσκονται κοντά στα σύνορα, το όριο διαμορφώνεται στους 2.200 κατοίκους. Με τη διεύρυνση προστίθενται 131 οικισμοί και περίπου 62.000 φορολογούμενοι.
Συνολικά, το μέτρο καλύπτει 12.855 οικισμούς, με ετήσιο δημοσιονομικό κόστος περίπου 86 εκατ. ευρώ. Δικαιούχοι είναι φυσικά πρόσωπα, φορολογικοί κάτοικοι Ελλάδας, μόνο για τα δικαιώματά τους στην κύρια κατοικία που βρίσκεται στους συγκεκριμένους οικισμούς.
Βασική προϋπόθεση είναι η φορολογητέα αξία του 100% της πλήρους κυριότητας της κατοικίας να μην υπερβαίνει τις 400.000 ευρώ. Ο πληθυσμός κάθε οικισμού υπολογίζεται βάσει της τελευταίας απογραφής.
2. Απαλλαγή για κύρια κατοικία σε μικρά ακριτικά νησιά
Απαλλαγή από τον ΕΝΦΙΑ προβλέπεται για φυσικά πρόσωπα με κύρια κατοικία σε μικρά ακριτικά νησιά με πληθυσμό κάτω των 1.200 κατοίκων.
Το μέτρο αφορά νησιά των Περιφερειακών Ενοτήτων Ικαρίας, Λήμνου, Σάμου, Χίου, Καλύμνου, Καρπάθου, Ρόδου και Κω, καθώς και τις προβλεπόμενες περιοχές της Γαύδου και των Διαποντίων Νήσων.
Η κύρια κατοικία προκύπτει από τη δήλωση φορολογίας εισοδήματος του 2026. Η απαλλαγή αφορά αποκλειστικά τα δικαιώματα επί ακινήτων που βρίσκονται στα συγκεκριμένα νησιά και εκτιμάται ότι θα ωφελήσει περίπου 3.500 ιδιοκτήτες.
3. Απαλλαγή για ακίνητα σε περιοχές που επλήγησαν από φυσικές καταστροφές
Απαλλαγές προβλέπονται και για επιλέξιμα ακίνητα σε περιοχές που υπέστησαν σοβαρές ζημιές από πυρκαγιές, σεισμούς ή πλημμύρες.
Στην κατηγορία περιλαμβάνονται ακίνητα στην Κορινθία που επλήγησαν από τις πυρκαγιές του Ιουλίου 2018, καθώς και ακίνητα στους Δήμους Μαντουδίου–Λίμνης–Αγίας Άννας και Ιστιαίας–Αιδηψού, μετά τις πυρκαγιές του 2021.
Επίσης, καλύπτονται ακίνητα που υπέστησαν ζημιές από τον σεισμό της 3ης Μαρτίου 2021 στις Περιφερειακές Ενότητες Λάρισας, Τρικάλων, Καρδίτσας, Πιερίας, Γρεβενών, Κοζάνης και Φθιώτιδας. Αντίστοιχες ρυθμίσεις ισχύουν για πληγέντα ακίνητα στην Κρήτη από τους σεισμούς του 2021, καθώς και σε Σάμο, Ικαρία και Χίο μετά τον σεισμό και τις πλημμύρες της 30ής Οκτωβρίου 2020.
4. Πλήρης απαλλαγή για τρίτεκνες, πολύτεκνες οικογένειες και οικογένειες με άτομα με αναπηρία
Πλήρη απαλλαγή από τον ΕΝΦΙΑ για το σύνολο της ακίνητης περιουσίας μπορούν να λάβουν τρίτεκνες και πολύτεκνες οικογένειες, καθώς και οικογένειες στις οποίες περιλαμβάνεται άτομο με ποσοστό αναπηρίας τουλάχιστον 80%, εφόσον πληρούνται τα προβλεπόμενα εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια.
Το συνολικό ετήσιο οικογενειακό εισόδημα του 2026, είτε δηλωθέν είτε τεκμαρτό, δεν πρέπει να υπερβαίνει τις 12.000 ευρώ. Το όριο προσαυξάνεται κατά 1.000 ευρώ για τον ή τη σύζυγο, το μέρος συμφώνου συμβίωσης και κάθε εξαρτώμενο μέλος.
Παράλληλα, η συνολική επιφάνεια των κτισμάτων που ανήκουν στην οικογένεια την 1η Ιανουαρίου 2027 δεν πρέπει να ξεπερνά τα 150 τετραγωνικά μέτρα. Οι δικαιούχοι εκτιμάται ότι θα είναι τουλάχιστον 55.000.
5. Μείωση 50% για ιδιοκτήτες με χαμηλό εισόδημα και περιορισμένη περιουσία
Μείωση κατά 50% στον συνολικό ΕΝΦΙΑ προβλέπεται για ιδιοκτήτες που πληρούν ταυτόχρονα εισοδηματικά, περιουσιακά και στεγαστικά κριτήρια.
Το συνολικό φορολογητέο οικογενειακό εισόδημα του 2026 δεν πρέπει να υπερβαίνει τις 9.000 ευρώ, με προσαύξηση 1.000 ευρώ για τον ή τη σύζυγο, το μέρος συμφώνου συμβίωσης και κάθε εξαρτώμενο μέλος. Έτσι, το όριο διαμορφώνεται σε 9.000 ευρώ για άγαμο χωρίς παιδιά, 10.000 ευρώ για ζευγάρι χωρίς παιδιά, 11.000 ευρώ για ζευγάρι με ένα εξαρτώμενο τέκνο και 12.000 ευρώ για ζευγάρι με δύο εξαρτώμενα τέκνα.
Η συνολική επιφάνεια των κτισμάτων δεν πρέπει να υπερβαίνει τα 150 τετραγωνικά μέτρα. Παράλληλα, ισχύουν όρια συνολικής αξίας ακίνητης περιουσίας: 85.000 ευρώ για άγαμο, 150.000 ευρώ για έγγαμο με ένα εξαρτώμενο τέκνο και 200.000 ευρώ για έγγαμο με δύο εξαρτώμενα τέκνα.
Οι δικαιούχοι εκτιμάται ότι θα ξεπεράσουν τους 800.000. Όσοι δικαιούνται ταυτόχρονα απαλλαγή για την κύρια κατοικία τους σε μικρό οικισμό μπορούν να καταλήξουν σε μηδενικό ΕΝΦΙΑ για τη συγκεκριμένη κατοικία.
6. Έκπτωση έως 20% για ασφαλισμένες κατοικίες
Για κατοικίες φυσικών προσώπων με φορολογητέα αξία έως 500.000 ευρώ προβλέπεται έκπτωση 20% στον ΕΝΦΙΑ. Για κατοικίες μεγαλύτερης αξίας, η έκπτωση περιορίζεται στο 10%.
Απαραίτητη προϋπόθεση είναι η κατοικία να έχει ασφαλιστεί μέσα στο 2026 έναντι σεισμού, πυρκαγιάς και πλημμύρας, σε ασφαλιστική επιχείρηση εγγεγραμμένη στο σχετικό μητρώο της Τράπεζας της Ελλάδος.
Η ασφάλιση πρέπει να καλύπτει ολόκληρη την αξία ανακατασκευής των κτισμάτων, χωρίς την αξία του οικοπέδου, με ελάχιστο ποσό κάλυψης 1.000 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο. Για να χορηγηθεί ολόκληρη η έκπτωση απαιτείται ασφαλιστήριο ετήσιας διάρκειας. Σε περίπτωση μικρότερης διάρκειας, τουλάχιστον τριών μηνών, η μείωση υπολογίζεται αναλογικά.
Οι δικαιούχοι της έκπτωσης αναμένεται να ξεπεράσουν τους 350.000.
Τι πρέπει να προσέξουν οι ιδιοκτήτες
Ιδιαίτερα σημαντική είναι η διάκριση ανάμεσα στην απαλλαγή για την κύρια κατοικία και στην απαλλαγή για το σύνολο της ακίνητης περιουσίας. Η ένταξη ενός ιδιοκτήτη σε καθεστώς απαλλαγής για την κύρια κατοικία του δεν σημαίνει ότι μηδενίζεται ο ΕΝΦΙΑ για εξοχικά, οικόπεδα ή άλλα ακίνητα.
Αντίστοιχα, η έκπτωση για ασφαλισμένες κατοικίες συνδέεται άμεσα με το είδος της ασφαλιστικής κάλυψης, την αξία ανακατασκευής και τη διάρκεια του ασφαλιστηρίου κατά το προηγούμενο έτος. Οι φορολογούμενοι θα πρέπει να ελέγξουν τα στοιχεία των δηλώσεών τους, την οικογενειακή και περιουσιακή τους κατάσταση, καθώς και τα ασφαλιστήρια συμβόλαια πριν από την έκδοση του εκκαθαριστικού.
Ο ΕΝΦΙΑ 2027 φέρνει σημαντικές ελαφρύνσεις για εκατομμύρια ιδιοκτήτες, όμως η εφαρμογή κάθε μέτρου εξαρτάται από συγκεκριμένες προϋποθέσεις. Η σωστή αποτύπωση των ακινήτων, του εισοδήματος, της οικογενειακής κατάστασης και της ασφαλιστικής κάλυψης θα καθορίσει το τελικό ποσό του φόρου.
Σχετικά Άρθρα
Δείτε επίσης