Ακίνητα: Πτώση στα έσοδα από μεταβιβάσεις – Άνοδος σε γονικές παροχές και κληρονομιές

Το 2025 παρουσίασε μια διττή εικόνα στα φορολογικά έσοδα που προέρχονται από τις μεταβιβάσεις ακινήτων και τις συναλλαγές αγοραπωλησίας. Αν και οι εισπράξεις από γονικές παροχές, δωρεές και κληρονομιές σημείωσαν αύξηση, τα έσοδα από μεταβιβάσεις ακινήτων παρουσιάζουν πτωτική τάση. Αυτή η δισυπόστατη κατάσταση έχει προκαλέσει ενδιαφέρον για τις αιτίες πίσω από αυτές τις εξελίξεις, καθώς και για το πώς αυτές επηρεάζουν την αγορά ακινήτων.

Η μείωση των εσόδων από μεταβιβάσεις ακινήτων

Τα δεδομένα από την Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) δείχνουν ότι τα έσοδα από τις μεταβιβάσεις ακινήτων διαμορφώθηκαν σε 607,93 εκατ. ευρώ το 2025, μειωμένα κατά 7,4% σε σύγκριση με το 2024 όταν οι εισπράξεις άγγιξαν τα 656,49 εκατ. ευρώ. Ιδιαίτερα ανησυχητική είναι η πτώση στον τομέα των οικοδομών, όπου τα έσοδα από φόρο μεταβίβασης έπεσαν στα 503,45 εκατ. ευρώ, καταγράφοντας πτώση 6,3%. Σημαντική ήταν επίσης η αύξηση της πτώσης σε οικόπεδα και αγροκτήματα, με αντίστοιχα έσοδα να μειώνονται στα 104,48 εκατ. ευρώ.

Οι παράγοντες που συντελούν σε αυτή τη μείωση περιλαμβάνουν τη συνεχώς αυξανόμενη τιμή των ακινήτων, το υψηλό κόστος κατασκευής και ανακαίνισης, καθώς και τη μείωση της αγοραστικής δύναμης των νοικοκυριών. Αυτό έχει αποτέλεσμα να υπάρχει λιγότερη ζήτηση για ακίνητα, καθώς πολλοί καταναλωτές αδυνατούν να ανταγωνιστούν τις υψηλές τιμές.

Ανάπτυξη στα έσοδα από γονικές παροχές και κληρονομιές

Αντίθετα, οι γονικές παροχές και οι κληρονομιές παρουσίασαν έναν εντυπωσιακό αύξηση, με τα έσοδα από αυτές να αγγίζουν τα 266,03 εκατ. ευρώ το 2025, αυξάνοντας κατά 13% σε σύγκριση με τα 235,09 εκατ. ευρώ του προηγούμενου έτους. Αυτή η άνοδος μπορεί να αποδοθεί στην υψηλή αξία των περιουσιακών στοιχείων που μεταβιβάζονται, καθώς και στο ευνοϊκό αφορολόγητο των 800.000 ευρώ για τις μεταβιβάσεις μεταξύ συγγενών πρώτου βαθμού.

Σύγκριση και προοπτικές για το μέλλον

Συγκεντρωτικά, τα έσοδα του Δημοσίου από τη φορολογία ακινήτων παραμένουν σε ικανοποιητικά επίπεδα, καθώς η πτώση από τις αγοραπωλησίες αντισταθμίστηκε από την αύξηση στις γονικές παροχές και κληρονομιές. Ο φετινός προϋπολογισμός προβλέπει ότι τα έσοδα από τις μεταβιβάσεις θα φτάσουν τα 900 εκατ. ευρώ, με 653 εκατ. να προέρχονται από αγοραπωλησίες και 246 εκατ. από γονικές παροχές και κληρονομιές.

Τα στατιστικά στοιχεία της αγοράς ακινήτων

Την περασμένη χρονιά, περισσότεροι από 223.000 φορολογικοί δήμοι υποβλήθηκαν μέσω της πλατφόρμας myProperty της ΑΑΔΕ. Ο αριθμός των ακινήτων που άλλαξαν χέρια ήταν εντυπωσιακός, με 41.743 μεταβιβάσεις συνολικής αξίας άνω των 4,2 δισ. ευρώ. Οι μεγαλύτερες και πιο ακριβές αγοραπωλησίες καταγράφηκαν σε περιοχές όπως η Γλυφάδα, η Βουλιαγμένη και το Κολωνάκι, με τις αγοραπωλησίες στην Αττική να ξεχωρίζουν.

Τιμές ακινήτων: Μια ανοδική τάση

Η Τράπεζα της Ελλάδας προβλέπει ότι η αύξηση των τιμών θα συνεχιστεί, αν και με πιο αργούς ρυθμούς. Στο εννεάμηνο του 2025, οι τιμές των διαμερισμάτων ανέβηκαν κατά 7,5%, σε σύγκριση με 9,7% το 2024. Η μεγαλύτερη αύξηση καταγράφηκε στα παλαιά διαμερίσματα, που είναι άνω των πέντε ετών, με μια αύξηση 7,7%.

Συνοψίζοντας, τα δεδομένα του 2025 σκιαγραφούν μια αγορά ακινήτων που αντιμετωπίζει προκλήσεις, αλλά και ευκαιρίες. Η πτώση στα έσοδα από μεταβιβάσεις ακινήτων υποδηλώνει μια δύσκολη οικονομική κατάσταση για πολλές οικογένειες, ενώ η αύξηση στις γονικές παροχές και κληρονομιές δείχνει τη σημασία των οικογενειακών περιουσιών σε αυτή τη διαδικασία. Η αγορά ακινήτων πρέπει να προσαρμοστεί στις νέες συνθήκες προκειμένου να επαναφέρει την ισορροπία της.