Κοινή δήλωση Κόστα και φον ντερ Λάιεν μετά την τηλεδιάσκεψη με ηγέτες χωρών της Μέσης Ανατολής για τον πόλεμο στο Ιράν

Σήμερα, ο Πρόεδρος Κόστα και η Πρόεδρος φον ντερ Λάιεν αντάλλαξαν απόψεις με τους ηγέτες της Ιορδανίας, της Αιγύπτου, του Μπαχρέιν, του Λιβάνου, της Συρίας, της Τουρκίας, της Αρμενίας, του Ιράκ, του Κατάρ, του Κουβέιτ, των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, της Σαουδικής Αραβίας και του Ομάν σχετικά με τις τελευταίες εξελίξεις στον πόλεμο στο Ιράν, συμπεριλαμβανομένων των απαράδεκτων επιθέσεων εναντίον χωρών της περιοχής και των επιπτώσεων στην ενεργειακή ασφάλεια.

Η τηλεδιάσκεψη αυτή περιγράφηκε ως συνέχεια της έκφρασης αλληλεγγύης και της διπλωματικής προσέγγισης, βασιζόμενη στις επαφές που είχαν πραγματοποιήσει οι Πρόεδροι από την αρχή αυτής της κρίσης, καθώς και στις προηγούμενες προσπάθειες της Ύπατης Εκπροσώπου Κάγια Κάλλας. Κατά τη διάρκεια των συνομιλιών, εξετάστηκαν έξι κεντρικοί πυλώνες που καθορίζουν την τρέχουσα στρατηγική της Ένωσης.

Στο πλαίσιο της συζήτησης, οι Πρόεδροι επανέλαβαν την καταδίκη τους για τις επιθέσεις που απέδωσαν στο Ιράν. Όπως αναφέρεται στο κείμενο, «Για ακόμη μία φορά καταδίκασαν με τον πιο έντονο τρόπο τις αδιάκριτες επιθέσεις του Ιράν και εξέφρασαν την πλήρη αλληλεγγύη τους προς τους λαούς της περιοχής». Στην ίδια ενότητα, οι Πρόεδροι ευχαρίστησαν τους ηγέτες της περιοχής για τη βοήθεια και τη στήριξή τους στον επαναπατρισμό δεκάδων χιλιάδων Ευρωπαίων πολιτών που είχαν εγκλωβιστεί στις χώρες τους όταν ξεκίνησε ο πόλεμος. Η Ευρωπαϊκή Ένωση παρουσιάστηκε ως «διαχρονικός και αξιόπιστος εταίρος για την περιοχή» και δηλώθηκε ετοιμότητα συνδρομής για την αποκλιμάκωση της κατάστασης και για τη διευκόλυνση της επιστροφής στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Στο ίδιο πλαίσιο, υπογραμμίστηκε ότι, παρά την πίεση που δέχεται η διεθνής τάξη που βασίζεται σε κανόνες, η προσέγγιση που προβάλλεται ως «η μόνη βιώσιμη οδός προς τα εμπρός» είναι ο διάλογος και η διπλωματία. Παράλληλα, επαναλήφθηκε η θέση της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τις δραστηριότητες του Ιράν, με αναφορά σε συγκεκριμένους τομείς. Σύμφωνα με το κείμενο, «Η Ευρωπαϊκή Ένωση υπήρξε συνεπή στη θέση της σχετικά με τις δραστηριότητες του Ιράν και έχει επανειλημμένα καλέσει την ηγεσία του να τερματίσει το πυρηνικό της πρόγραμμα και να περιορίσει το πρόγραμμα βαλλιστικών πυραύλων».

Επιπλέον, επισημάνθηκε ότι «η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει επίσης καταδικάσει την απαράδεκτη καταστολή και βία που ασκεί το ιρανικό καθεστώς εναντίον των ίδιων των πολιτών του». Οι Πρόεδροι επανεπιβεβαίωσαν τη δέσμευσή τους για τη σταθερότητα της περιοχής και διατύπωσαν έκκληση για την προστασία των αμάχων και τον πλήρη σεβασμό του διεθνούς δικαίου, του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου και της υποχρέωσης τήρησης των αρχών του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών. Στη συζήτηση έγινε ειδική αναφορά στις αμυντικές ναυτικές επιχειρήσεις ASPIDES και ATALANTA, με τους Προέδρους να δηλώνουν ετοιμότητα προσαρμογής και περαιτέρω ενίσχυσής τους, ώστε να ανταποκρίνονται καλύτερα στην κατάσταση.

Ιδιαίτερη ενότητα της τηλεδιάσκεψης αφορούσε τον Λίβανο. Εκφράστηκε «βαθιά ανησυχία» για τον αντίκτυπο της περιφερειακής κρίσης στη χώρα, καθώς και για τις συνέπειες στους αμάχους, που, όπως αναφέρεται, έχουν προκαλέσει μαζικό εκτοπισμό πληθυσμών. Τονίστηκε η ανάγκη προστασίας των αμάχων και ο σεβασμός της κυριαρχίας και της εδαφικής ακεραιότητας του Λιβάνου. Στο ίδιο πλαίσιο, η Πρόεδρος φον ντερ Λάιεν ανακοίνωσε την κινητοποίηση αποθεμάτων ReliefEU για τη στήριξη περίπου 130.000 ανθρώπων στον Λίβανο, με την πρώτη πτήση βοήθειας να προγραμματίζεται για αύριο.

Κατά τη διάρκεια της επικοινωνίας, οι ηγέτες της περιοχής παρουσίασαν τη δική τους ανάλυση για την κατάσταση στις χώρες τους και στην ευρύτερη περιοχή. Συζητήθηκε επίσης ο αντίκτυπος των επιθέσεων σε ενεργειακές υποδομές και το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ στην παγκόσμια ενεργειακή ασφάλεια, καθώς και τρόποι ενίσχυσης της συνεργασίας με τους εταίρους της Μέσης Ανατολής για τον μετριασμό αυτών των κινδύνων.

Στο κλείσιμο της τηλεδιάσκεψης, οι συμμετέχοντες συμφώνησαν να παραμείνουν σε στενή επικοινωνία για την αξιολόγηση τυχόν περαιτέρω εξελίξεων και να συνεργαστούν για την επιδίωξη της ειρήνης. Όπως διατυπώνεται στο κείμενο, η Ευρωπαϊκή Ένωση θα συνεργαστεί με τις χώρες της περιοχής για να επαναφέρει την ειρήνη και τη σταθερότητα στη Μέση Ανατολή και στην περιοχή του Κόλπου, επιβεβαιώνοντας «τη διαρκή δέσμευσή της για εταιρική σχέση, ασφάλεια και ευημερία στην περιοχή».