Ζάκυνθος: Απαγόρευση κυκλοφορίας σε περιοχές Natura και δάση

Με απόφαση του Αντιπεριφερειάρχη Ζακύνθου, Κωνσταντίνου Καποδίστρια, και του Τμήματος Πολιτικής Προστασίας της Περιφέρειας, τίθεται σε ισχύ ένα αυστηρό πλαίσιο περιορισμών για την αντιπυρική περίοδο 2026. Η απόφαση προβλέπει την απαγόρευση διέλευσης, παραμονής και κυκλοφορίας προσώπων και οχημάτων σε περιοχές NATURA, καθώς και σε δασικά οικοσυστήματα, πάρκα και άλση, με στόχο τη μείωση του κινδύνου εκδήλωσης πυρκαγιάς και την προστασία ανθρώπινων ζωών και φυσικού πλούτου.

Το μέτρο έρχεται σε μια περίοδο όπου οι υψηλές θερμοκρασίες, η ξηρασία και οι άνεμοι αυξάνουν σημαντικά την πιθανότητα φωτιάς. Για τη Ζάκυνθο, με τις εκτεταμένες δασικές εκτάσεις και τις ευαίσθητες προστατευόμενες περιοχές, η πρόληψη δεν είναι απλώς επιλογή, αλλά ανάγκη.

Τι προβλέπει η απόφαση

Η απόφαση επιβάλλει την απαγόρευση της κυκλοφορίας προσώπων και οχημάτων καθημερινά, από τη δύση έως την ανατολή του ηλίου, καθ’ όλη τη διάρκεια της αντιπυρικής περιόδου 2026. Η απαγόρευση ισχύει σε δασικούς δρόμους, περιοχές NATURA, δασικά οικοσυστήματα, πάρκα και άλση σε συγκεκριμένες Δημοτικές και Τοπικές Κοινότητες του νησιού.

Παράλληλα, προβλέπεται και κλιμακωτή αυστηροποίηση του μέτρου ανάλογα με τον ημερήσιο χάρτη πρόβλεψης κινδύνου πυρκαγιάς της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας. Ειδικότερα:
– Όταν για την Περιφερειακή Ενότητα Ζακύνθου προβλέπεται κατηγορία κινδύνου 4 (Πολύ Υψηλή) ή 5 (Κατάσταση Συναγερμού), δύναται να επιβληθεί καθολική απαγόρευση εισόδου όλο το 24ωρο στις σχετικές περιοχές.
– Για ορισμένους αδιέξοδους δασικούς δρόμους και δασικές θέσεις, λόγω ιδιαίτερα αυξημένου κινδύνου εγκλωβισμού πολιτών, μπορεί να επιβληθεί καθολική απαγόρευση εισόδου όλο το 24ωρο ακόμη και με βαθμό επικινδυνότητας 3 (Υψηλή), μετά από απόφαση έκτακτου ΠΕΣΟΠΠ και σχετικές εισηγήσεις των αρμόδιων υπηρεσιών.

Η λογική είναι σαφής: όσο μεγαλύτερος ο κίνδυνος, τόσο αυστηρότερα τα μέτρα, ώστε να περιορίζεται η ανθρώπινη παρουσία σε σημεία όπου μια ενδεχόμενη φωτιά μπορεί να εξελιχθεί ταχύτατα και να απειλήσει κατοίκους, επισκέπτες και πυροσβεστικές δυνάμεις.

Περιοχές και κοινότητες όπου εφαρμόζεται το μέτρο

Στην απόφαση καταγράφονται οι Δημοτικές και Τοπικές Κοινότητες στις οποίες εφαρμόζεται η απαγόρευση κυκλοφορίας, μεταξύ άλλων: Βασιλικός, Βουγιάτο, Λαγκαδάκια, Φιολίτι, Γαλάρο, Άγιοι Πάντες, Δράκας, Σκουλικάδο, Καλλιθέα, Πηγαδάκια, Λαγοπόδο, Μαχαιράδο, Καταστάρι, Κερί (Μαραθίας, Απελάτι), Αγαλάς, Λιθακιά, Κοιλιωμένο, Μαριές, Άγιος Λέων, Γύρι, Καμπί, Εξωχώρα, Λούχα, Ορθονιές, Αναφωνήτρια, Βολίμες, Άνω Βολίμες, Καλαμάκι, Μπόχαλη, Γαϊτάνι, Ζακυνθίων.

Η ευρεία γεωγραφική κάλυψη δείχνει ότι ο σχεδιασμός δεν αφορά μεμονωμένες εστίες, αλλά ένα συνολικό πλέγμα προστασίας του νησιού, με έμφαση τόσο σε δασικούς δρόμους όσο και σε ευαίσθητες ζώνες υψηλής περιβαλλοντικής αξίας.

Οι αδιέξοδοι δασικοί δρόμοι με αυξημένη επικινδυνότητα

Ιδιαίτερη μνεία γίνεται σε αδιέξοδους δασικούς δρόμους και θέσεις, όπου ο κίνδυνος εγκλωβισμού σε περίπτωση πυρκαγιάς θεωρείται υψηλός. Μεταξύ αυτών αναφέρονται: Σέλινας, Αγ. Ανδρέας, Στόμιο, Πόρτο Βρώμη, Στενίτης, Αμυράς, Πλακάκι, από ταβέρνα-σπηλιά Δαμιανού προς τη θάλασσα, από τη διασταύρωση του δασικού δρόμου του Φάρου στο Κερί προς τη θέα Μυζήθρων, στο Κερί από τη διασταύρωση του δρόμου της δεξαμενής προς το Σκοπό Κερίου, Κακαβάκι, από Αγούλου μέχρι Σκοπιώτισσα, Μπόχαλη–Κάναλη, Μοβίντα–δασικός δρόμος κάτω από το Κάστρο, Μοβίντα–Πικριδιώτισσα.

Σε τέτοιες διαδρομές, ακόμη και μια μικρή καθυστέρηση αποχώρησης μπορεί να αποδειχθεί κρίσιμη. Γι’ αυτό και τα μέτρα προβλέπουν δυνατότητα αυστηρότερου αποκλεισμού, όταν οι συνθήκες το απαιτούν.

Εξαιρέσεις: ποιοι δεν καλύπτονται από την απαγόρευση

Η απαγόρευση διέλευσης, παραμονής και κυκλοφορίας δεν αφορά όσους κατοικούν ή εργάζονται στις περιοχές όπου εφαρμόζεται το μέτρο, αποκλειστικά για τη μετακίνησή τους από και προς την κατοικία ή την εργασία τους. Επίσης, δεν καταλαμβάνει πρόσωπα που μετακινούνται εντός του οδικού δικτύου, με την επιφύλαξη ότι οι αρμόδιες αρχές μπορούν, εφόσον χρειαστεί, να επιβάλουν απαγόρευση κυκλοφορίας και σε τμήματα αυτού του δικτύου σύμφωνα με τις κείμενες διατάξεις.

Με άλλα λόγια, η απόφαση επιχειρεί να ισορροπήσει ανάμεσα στην ανάγκη πρόληψης και στην πρακτική καθημερινότητα των κατοίκων και εργαζομένων, χωρίς όμως να μειώνει τη δυνατότητα άμεσης αυστηροποίησης όταν ο κίνδυνος αυξάνεται.

Έλεγχοι, αρμόδιες αρχές και πρόστιμο 300 ευρώ

Για τη διασφάλιση της εφαρμογής της απόφασης και τη βεβαίωση του προστίμου, ως αρμόδιες αρχές ορίζονται τα αρμόδια όργανα της Αστυνομικής Διεύθυνσης Ζακύνθου, της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας Ζακύνθου, της Διεύθυνσης Δασών Ζακύνθου και της Δημοτικής Αστυνομίας του Δήμου Ζακύνθου.

Για κάθε παράβαση της απαγόρευσης προβλέπεται διοικητικό πρόστιμο 300 ευρώ. Το ποσό λειτουργεί ως σαφές αποτρεπτικό μέτρο, ιδιαίτερα σε μια περίοδο όπου ακόμη και μια απλή παρουσία σε δασικό δρόμο μπορεί, άθελα ή σκόπιμα, να οδηγήσει σε επικίνδυνες καταστάσεις (π.χ. αμέλεια, στάθμευση που εμποδίζει διέλευση, χρήση φωτιάς ή εργαλείων που προκαλούν σπινθήρες).