Θεσσαλονίκη: Πώς έστησαν την απάτη μαμούθ των €206 εκατ. με «αχυρανθρώπους» της διπλανής πόρτας

Οι πρώτοι συλληφθέντες του μεγάλου κυκλώματος με την φοροδιαφυγή ύψους 206 εκατομμυρίων ευρώ και τους δεκάδες «αχυρανθρώπους» που αποκαλύφθηκε στη Θεσσαλονίκη, αναμένεται να περάσουν σήμερα το «κατώφλι» του ανακριτή προκειμένου να απολογηθούν.

Ανάμεσά τους είναι δύο επιχειρηματίες, λογιστές, ένας δικηγόρος αλλά και το πρώην μοντέλο και ηθοποιός Ερρίκος Πετιλόν που θα απολογηθεί νωρίς το πρωί, ενώ μέχρι και την Πέμπτη θα έχουν δώσει εξηγήσεις και τα 16 άτομα που συλληφθεί.

Αυτό που προκαλεί ιδιαίτερη αίσθηση είναι το γεγονός ότι εκτός από τους πασίγνωστους επιχειρηματίες της Βορείου Ελλάδος και τα υπόλοιπα πρόσωπα που περιλαμβάνονται στην ογκωδέστατη δικογραφία, στη λίστα των συνολικά 1283 ατόμων βρίσκονται δύο ποδοσφαιριστές και ένας πασίγνωστος μπασκετμπολίστας, χωρίς ωστόσο να διευκρινίζεται η σχέση τους με το κύκλωμα, τουλάχιστον στο διαβιβαστικό προς την εισαγγελία. Πρόκειται για τους πρώην ποδοσφαιριστές Παντελή Καφέ (μέλος της αποστολής της Εθνικής στο χρυσό Euro2004), Σπύρο Βάλλα και Πέτρο Κανακούδη καθώς και τον πρώην διεθνή μπασκετμπολίστα Παναγιώτη Λιαδέλλη τα ονόματα των οποίων εμφανίζονται στον κατάλογο των κατηγορουμένων της υπόθεσης.

Το φερόμενο κύκλωμα φέρεται να δρούσε στρατολογώντας άντρες και γυναίκες με σοβαρά οικονομικά προβλήματα, υπαλλήλους με χαμηλές αμοιβές, βαριά ασθενείς, ακόμα και… νεκρούς, ενώ ως πρόσωπα που είχαν «διευθυντικό» ρόλο εμφανίζονται λογιστές και δικηγόροι οι οποίοι «έτρεχαν» τις εικονικές προσλήψεις και παρείχαν την «δεξαμενή» με τους δεκάδες «μπροστινούς».

Από την επεξεργασία των στοιχείων που έκανε η ΑΑΔΕ, προκύπτει η λειτουργία πλήθους νομικών προσώπων, 917 στο σύνολο, εκ των οποίων τα 860 έχουν οφειλές, τα δε 380 έχουν οφειλές πάνω από 120.000 ευρώ. Οι ερευνώμενες εταιρίες, συστηματικά και μεθοδευμένα, οικειοποιούνταν τους αναλογούντες φόρους και τις ασφαλιστικές υποχρεώσεις, ζημιώνοντας το Ελληνικό Δημόσιο κατά 138.095.260,5 ευρώ από φόρους και κατά 68.174.177,41 ευρώ από ασφαλιστικές εισφορές, με τη συνολική οφειλή στο Ελληνικό Δημόσιο να ανέρχεται στο ύψος των 206.269.437,89 ευρώ, σύμφωνα με την έρευνα της διωκτικής Αρχής.Από τη λάντζα και το ντελίβερι, στα χαρτοφυλάκια εκατομμυρίων

Η έρευνα αποτυπώνει με ανατριχιαστική ακρίβεια την απόλυτη αναντιστοιχία ανάμεσα στα δηλωθέντα εισοδήματα των 80 αχυράνθρωπων και στους τεράστιους τζίρους ή τα χρέη των εταιρειών που εμφανίζονταν να διοικούν, από ουζερί μέχρι και… μεγάλες πίστες.

Χαρακτηριστικότερη όλων είναι η περίπτωση ενός άνδρα ο οποίος κατέχει τα «σκήπτρα» των χρεών, καθώς συμμετείχε σε 10 νομικά πρόσωπα συσσωρεύοντας οφειλές ύψους 30.033.700,32 ευρώ. Ο ίδιος, ωστόσο, δήλωνε μηδενικά εισοδήματα και βιοποριζόταν ως εργαζόμενος λαντζέρης με μικτό μισθό μόλις 453,50 ευρώ, αλλά και ως οδηγός φορτηγού με μερική απασχόληση και μικτό μισθό 440,00 ευρω.

Παρόμοιο μοτίβο ακολουθεί δεύτερος εμπλεκόμενος ο οποίος βρέθηκε από την μία ημέρα στην άλλη σε 32 νομικά πρόσωπα με χρέη 18.470.809,45 ευρώ, ενώ εργαζόταν καθημερινά ως ταμίας εισπράξεων με πλήρη απασχόληση και μισθό 755,68 ευρώ. Στο ίδιο μήκος κύματος, κι άλλος «μπροστινός» ο οποίος εμφανιζόταν να διευθύνει 30 εταιρείες-φαντάσματα με χρέη 8.483.820,01 ευρώ, την ίδια στιγμή που ήταν ενταγμένος σε κρατικά προγράμματα κοινωνικής πρόνοιας και εργαζόταν ως σερβιτόρος με μερική απασχόληση και μισθό 302,24 ευρώ.

Αντίστοιχες περιπτώσεις αποτελούν μια γυναίκα η οποία διατηρούσε 31 εταιρείες με χρέη 4,5 εκατομμυρίων ενώ δούλευε παράλληλα ως λαντζέρισσα, σερβιτόρα και υπάλληλος υποδοχής με πενιχρά μεροκάματα– και ένας ακόμη άνδρας, ο οποίος «διαχειριζόταν» 21 εταιρείες και 4,2 εκατομμύρια χρέη ενώ έκανε ντελίβερι με δίκυκλο και δούλευε ως κουρέας.

Ένας από του αχυράνθρωπους που εντοπίστηκε κατά τη διάρκεια της έρευνας από την ΑΑΔΕ, δήλωσε ότι είναι υπεύθυνος σε όλες τις εταιρείες που δηλώνονται στη φορολογική δήλωση αλλά δεν υπογράφει πριν μιλήσει με τον λογιστή του, γιατί μετά το ατύχημα που έχασε το πόδι του και έπαθε εγκεφαλικό ανέλαβε τη διαχείριση ο λογιστής. Το ατύχημα, όπως είπε, έγινε πριν 5 χρόνια, ενώ κατονόμασε τον λογιστή ο οποίος είναι αυτός που του συντάσσει τη φορολογική δήλωση. Πολλές από τις επιχειρήσεις που εμφανίζεται να έχει αυτό το άτομο είναι νυχτερινά μαγαζιά, την ώρα που είναι σε αναπηρικό αμαξίδιο, του λείπει το αριστερό του πόδι και, μεταξύ άλλων, ανέφερε κατά τη διάρκεια του ελέγχου ότι φοβάται να υπογράψει.

Άλλο άτομο που εμφανίζεται ως «μπροστινός» στη δικογραφία, ανέφερε στον ελεγκτή ότι: «από το 2004 εργάζομαι ως «αυτοφοράκιας», ως «face control» και ως φύλακας στα κέντρα διασκέδασης (αναφέρει επωνυμίες τεσσάρων) και πληρωνόμουν για αυτή τη δουλειά. Με πιεστικό τρόπο με έβαζαν να υπογράφω διάφορα συμβόλαια και τα οποία υπέγραφα γιατί είχα εμπιστοσύνη και από φόβο να μην μείνω χωρίς δουλειά, έκανα ότι μου έλεγαν. Με καλούσαν ο (όνομα) ή ο (όνομα) να πάω σε δικηγορικό γραφείο και υπέγραφα όπως σας προείπα χωρίς να διαβάζω, για όλα τα παραπάνω και όταν δούλευα στα μαγαζιά που προανέφερα έπαιρνα 50€ μεροκάματο και στο τέλος της σεζόν του καλοκαιριού μου έδιναν 1.500€ ή 2.000€».

Σε άλλη περίπτωση, άνθρωπος που εμφανίζεται με διάφορες εταιρείες στο όνομά του ανέφερε στους ελεγκτές που τον εντόπισαν ότι οι εταιρίες που συστήθηκαν από τον λογιστή «ήταν την περίοδο που είχα πάθει αιμορραγικό εγκεφαλικό» και, μάλιστα, βρισκόταν σε κώμα και όταν ξύπνησε βρέθηκε με… 18 εταιρείες. Για αυτό το λόγο ο συγκεκριμένος έχει κινηθεί και νομικά κατά του λογιστή.

• Είναι χαρακτηριστικό, όπως αναφέρεται και στο διαβιβαστικό της ΑΑΔΕ, ότι στο σύνολο των επιχειρήσεων ως νόμιμοι εκπρόσωποι και μέλη των εταιριών είχαν δηλωθεί άτομα που είχαν κοινά χαρακτηριστικά :
• – δεν διαθέτουν προσωπική περιουσία ούτε και κεφάλαια για να λειτουργούν επενδυτικά
• – εμφανίζουν έντονη και ξαφνική επιχειρηματική δραστηριότητα όπου εμπλέκονται σε πολλές επιχειρήσεις εστίασης χωρίς να έχουν πρότερη εμπειρία στο χώρο
• – η εργασιακή τους εμπειρία πριν την ίδρυση των πολλών επιχειρήσεων είναι σε θέσεις σερβιτόρου , λάντζας και διανομέα κ.α.
• – κατά το διάστημα τις επιχειρηματικής τους δραστηριότητας συνεχίζουν να απασχολούνται ως μισθωτοί σε άλλες επιχειρήσεις εστίασης σε θέσεις σερβιτόρου , λάντζας και διανομέα
• – στις επιχειρήσεις στις οποίες μετέχουν παρουσιάζουν συσσωρευμένα φορολογικά και ασφαλιστικά χρέη
• – τα εισοδήματα τους λίγο πριν την ενασχόληση τους με την επιχειρηματική δραστηριότητα τους είναι χαμηλά ή και μηδενικά όπου δεν προσομοιάζει με επιχειρηματίες

Το πρώτο «ντου» σε λογιστικό γραφείο

Κατά τους επιτόπιους ελέγχους και ρωτώντας τα στελέχη της ΣΔΟΕ ποιος είναι ο λογιστής τους για την αποστολή της βεβαίωσης πιστοποίησης του πραγματικού δικαιούχου, αρκετές επιχειρήσεις υπέδειξαν ως λογιστή τους τον Κ.Π., τον Α.Μ. και τον Π.Ν.

Στις 7 Νοεμβρίου 2024 τα «λαγωνικά» του ΣΔΟΕ μετέβησαν στο λογιστικό γραφείο του Κ.Π. στη Θεσσαλονίκη όπου από τη λήψη του πελατολογίου του είδαν ότι υπήρχαν 156 επιχειρήσεις οι οποίες όλες, όπως αναφέρεται στο διαβιβαστικό της ΑΑΔΕ, λειτουργούσαν με διαχειριστή/ εταίρο αχυράνθρωπο και είχαν συσσωρευμένα χρέη. Στον εν λόγω λογιστή τότε επιδόθηκε πρόσκληση για προσκόμιση στοιχείων, δηλαδή των βιβλίων και των στοιχείων των επιχειρήσεων όμως στη συνέχεια ο λογιστής, όπως αναφέρεται, δεν προσκόμισε τα βιβλία και τα στοιχεία, εκτός από κάποια στοιχεία TAXIS και μια υπεύθυνη δήλωση ότι ασχολείται μόνο με ενάρξεις επιχειρήσεων.

Αξιοσημείωτο είναι ότι από την ερεύνα προέκυψε πως οι ελεγχόμενες επιχειρήσεις είχαν πάγια τακτική (έτος 2024) να μην ανταποκρίνονται στη Πρόσκληση Βιβλίων και Στοιχείων εκτός κάποιων ελαχίστων εξαιρέσεων ενώ από το 2025 άλλαξε η τακτική τους και προσκόμιζαν στοιχεία. Η συμπεριφορά τους απέναντι στους ελέγχους, όπως τονίζεται στο διαβιβαστικό, παρέπεμπε σε εγκληματική οργάνωση, η οποία χαρακτηρίζεται από συγκεκριμένα μοτίβα δράσης, στρατηγικές αποφυγής και μηχανισμούς άμυνας με σκοπό τη διασφάλιση της επιβίωσής της και τη συνέχιση των παράνομων δραστηριοτήτων της.