Γιατί δεν πήρε ύψος μετά τη μοιραία δεξιά στροφή το μοιραίο Phantom

Η διερεύνηση για το δυστύχημα του F-4 Phantom στην Τανάγρα προχωρά μεθοδικά, με βασικό ερώτημα γιατί το αεροσκάφος δεν πήρε ύψος μετά τη μοιραία δεξιά στροφή. Οι ερευνητές συγκεντρώνουν και αναλύουν κάθε διαθέσιμο στοιχείο από κάμερες, κινητά, ραντάρ και τα συντρίμμια, προκειμένου να φωτίσουν τα αίτια της τραγωδίας που στοίχισε τη ζωή σε δύο έμπειρους ιπτάμενους της Πολεμικής Αεροπορίας.

Σύμφωνα με στρατιωτικές πηγές, όσο περισσότερα δεδομένα συγκεντρωθούν, τόσο ασφαλέστερα θα είναι τα συμπεράσματα, ενώ η επιτροπή διερεύνησης βρίσκεται ήδη σε πλήρη εξέλιξη.

Το προφίλ της επίδειξης και το κρίσιμο σημείο

Το σχέδιο πτήσης προέβλεπε απογείωση, ταχεία άνοδο, αριστερή στροφή και εντυπωσιακό πέρασμα πάνω από τους θεατές του Athens Flying Week. Στη συνέχεια, ήταν προγραμματισμένη η στροφή επαναφοράς, μια δεξιά στροφή που θα έφερνε το αεροσκάφος ευθυγραμμισμένο με τον διάδρομο, σε πολύ χαμηλό ύψος και με υψηλή ταχύτητα, ώστε να ολοκληρωθεί το προφίλ της επίδειξης.

Περίπου 2-3 ναυτικά μίλια από τον διάδρομο, ακριβώς σε αυτή τη φάση, το Phantom έχασε απότομα ύψος και, μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα, καρφώθηκε στο έδαφος ανάμεσα σε δύο αποθήκες, οι οποίες τυλίχθηκαν στις φλόγες.

Η μοιραία δεξιά στροφή στο επίκεντρο

Η μοιραία δεξιά στροφή αποτελεί το επίκεντρο της έρευνας. Σε τέτοιους ελιγμούς, ειδικά σε χαμηλό ύψος, ο χειριστής πρέπει να διαχειριστεί με ακρίβεια γωνία κλίσης, ταχύτητα και άντωση. Όσο μεγαλώνει η κλίση, τόσο αυξάνεται η απαίτηση σε άντωση για να διατηρηθεί το ύψος. Αυτό επιτυγχάνεται με αύξηση ώσης ή/και γωνίας προσβολής, όμως η υπερβολική γωνία μπορεί να οδηγήσει σε απώλεια στήριξης.

Η ισορροπία είναι λεπτή, ιδιαίτερα όταν η στροφή γίνεται πολύ χαμηλά και δεν υπάρχει περιθώριο διόρθωσης. Η επιτροπή διερεύνησης εξετάζει αν στην κρίσιμη στιγμή υπήρξε συνδυασμός παραγόντων που οδήγησαν στην αδυναμία ανάκτησης ύψους.

Τα πρώτα ευρήματα και τα σενάρια που εξετάζονται

Οι αρχές έχουν αποκλείσει μεγάλη έκταση στην περιοχή της συντριβής και συλλέγουν θραύσματα, καθίσματα και κρίσιμα μηχανικά τμήματα, ενώ αναλύονται οι συνομιλίες με τον πύργο ελέγχου και το οπτικό υλικό. Σύμφωνα με τις πρώτες εκτιμήσεις που μεταφέρονται ανεπίσημα, εξετάζεται το ενδεχόμενο το φτερό να ακούμπησε σε αντικείμενο που προεξείχε κατά την απότομη στροφή, προκαλώντας απώλεια ελέγχου και την έκρηξη που ακολούθησε. Παράλληλα, υπό διερεύνηση παραμένουν πιθανά τεχνικά ζητήματα, όπως ασυμμετρία ώσης, δυσλειτουργία πτερυγίων ή ακόμα και παροδική απώλεια στήριξης λόγω υψηλής γωνίας προσβολής σε συνδυασμό με την ταχύτητα και τη γωνία κλίσης.

Το βίντεο από πολλαπλές γωνίες και οι καταγραφές ραντάρ θα βοηθήσουν να αποτυπωθεί το ακριβές προφίλ ταχύτητας, ύψους και κλίσης, ώστε να διασταυρωθούν τα σενάρια. Η επιτροπή δίνει έμφαση στο να συνθέσει το χρονολόγιο δευτερόλεπτο προς δευτερόλεπτο, από την απογείωση μέχρι την τελική πρόσκρουση.

Μάρτυρες, υλικό και επιχειρήσεις στο πεδίο

Χιλιάδες θεατές έγιναν μάρτυρες της τραγωδίας, βλέποντας το Phantom να χάνει ύψος και να καταπέφτει μέσα σε πυκνό μαύρο καπνό. Τμήμα του αεροσκάφους καρφώθηκε σε εργοστάσιο στα Οινόφυτα, ενώ συντρίμμια εκσφενδονίστηκαν δεκάδες μέτρα μακριά.

Οι πυροσβεστικές δυνάμεις επιχείρησαν σε δύο εργοστάσια που τυλίχθηκαν στις φλόγες, με τον καπνό να δυσχεραίνει την προσέγγιση των σωστικών συνεργείων. Η περιοχή παραμένει αποκλεισμένη, καθώς συλλέγονται και καταγράφονται ευρήματα που θα εξεταστούν διεξοδικά.

Οι δύο ιπτάμενοι και το κύμα πένθους

Το δυστύχημα σημειώθηκε το Σάββατο 5 Σεπτεμβρίου, στις 14:55, με αεροσκάφος της 338 Μοίρας της 177 Πτέρυγας Μάχης, προκαλώντας τον θανάσιμο τραυματισμό δύο αξιωματικών με υψηλή εμπειρία: πάνω από 1.500 ώρες πτήσης στον τύπο και εξειδίκευση στη δίωξη και στον βομβαρδισμό.

Βαρύ πένθος σκέπασε τον Πύργο, τόπο καταγωγής του 40χρονου επισμηναγού Ιωάννη Μπλέσια, πατέρα ενός παιδιού 5 ετών, και τα Πράμαντα Τζουμέρκων, πατρίδα του 37χρονου σμηναγού Δημήτρη Πέτρου, ο οποίος ετοιμαζόταν να βαφτίσει την κόρη του. Ο Δήμαρχος Βορείων Τζουμέρκων, Νίκος Βούτσης, τον αποχαιρέτησε με συγκινητική ανάρτηση, ενώ φίλοι και συγγενείς μίλησαν για δύο αφοσιωμένους οικογενειάρχες και άριστους χειριστές.

Ο Υπουργός Εθνικής Άμυνας, Νίκος Δένδιας, κήρυξε τριήμερο πένθος στις Ένοπλες Δυνάμεις. Πολιτικός κόσμος και θεσμικοί φορείς εξέφρασαν τη βαθιά τους θλίψη. Το πρωί της Κυριακής, στο Ησυχαστήριο του Αγίου Πορφυρίου στις Μηλιές, ο Αρχιεπίσκοπος Ιερώνυμος τέλεσε τρισάγιο για τους δύο ιπταμένους, μιλώντας για νέους ανθρώπους που χάθηκαν υπηρετώντας το καθήκον, και ζητώντας στήριξη στις οικογένειές τους με προσευχή.