Ελ. Βενιζέλος: Ακυρώθηκε ο διαγωνισμός για το έργο επέκτασης του αεροδρομίου, ύψους 1,3 δισ.

Ο διαγωνισμός που έπρεπε εδώ και καιρό να είχε περάσει στο στάδιο των επίσημων προσφορών από τα δύο σχήματα, Aktor-Iktas και ΜΕΤΚΑ-ΑΒΑΞ, που είχαν παραμείνει στην κούρσα διεκδίκησης του έργου, έπαιρνε συνεχείς παρατάσεις καθώς οι συμμετέχοντες, ζητούσαν ολοένα και περισσότερες διευκρινίσεις σχετικά με τις προδιαγραφές που απαιτούσε το masterplan σε κρίσιμα τμήματα της διαδικασίας.

Σύμφωνα με πληροφορίες ένα από τα κύρια σημεία που προβλημάτιζαν τους κατασκευαστές ήταν ότι το έργο και πιο συγκεκριμένα η επέκταση του terminal θα έπρεπε να υλοποιηθεί μέχρι «κεραίας» χωρίς να διακοπεί ούτε για μία ώρα η λειτουργία του αεροδρομίου και μάλιστα χωρίς να χρειαστεί να μειωθούν ούτε κατά μία οι πύλες του.

Αυτό αν και θεωρητικά μοιάζει εφικτό, η υλοποίηση του στην πράξη παρουσίαζε τεράστιες δυσκολίες που καθυστερούσαν τον διαγωνισμό.

Δεν είναι τυχαίο ότι στην αρχή τα σχήματα που διεκδικούσαν το έργο ήταν τρία, αλλά το σχήμα ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ – Redex αποχώρησε πριν από αρκετούς μήνες από τη διαδικασία.

Οι καθυστερήσεις στον διαγωνισμό είχαν σαν αποτέλεσμα να χαθεί οριστικά το deadline το 2032 που είχε θεωρητικά τεθεί για την ολοκλήρωση του έργου, ενώ οι συνεχείς αυξήσεις των επιβατών που εξυπηρετούσε κάθε χρόνο το αεροδρόμιο έκαναν τον στόχο των 40 εκατ. επιβατών να μοιάζει, όσο περνούσε ο καιρός, παρωχημένος.

Ο ρόλος της ΑΠΑ

Το «φίδι από την τρύπα» έβγαλε τελικά η ΑΠΑ (Αρχή Πολιτικής Αεροπορίας) η οποία με επιστολή της προς το διοικητικό συμβούλιο του ΔΑΑ, είπε ότι ο αρχικός σχεδιασμός του έργου που προέβλεπε την εξυπηρέτηση 40 εκατ. επιβατών το χρόνο δεν επαρκεί για τις μελλοντικές ανάγκες του αεροδρομίου και πρέπει να πάει στα 60 εκατομμύρια.

Έτσι ο ΔΑΑ βρήκε αφορμή να ακυρώσει το διαγωνισμό και να αλλάξει «ρότα» στο σχεδιασμό του, με ένα πιθανό σενάριο να είναι το «σπάσιμο» του έργου σε μικρότερες εργολαβίες και υλοποιώντας τις αλλαγές σταδιακά.

Κι αυτό γιατί ο στόχος εξυπηρέτησης 60 εκατ. πελατών από 40 εκατ. σήμερα, αλλάζει άρδην τα δεδομένα για τα έργα που πρέπει να υλοποιηθούν , με τον πήχη του προϋπολογισμού να ανεβαίνει, σύμφωνα με πληροφορίες ακόμα και στα 3 δις ευρώ και ορίζοντα ολοκλήρωσης το 2036.

Πιο συγκεκριμένα στην ανακοίνωση του ο ΔΑΑ θα προχωρήσει στις ακόλουθες ενέργειες:

Άμεσα:

• Διακοπή της υφιστάμενης διαδικασίας διαγωνισμού με Πρώιμη Συμμετοχή Εργολάβου (Early Contractor Involvement – ECI).
• Προκήρυξη ανοικτού διαγωνισμού για την κατασκευή της πρώτης φάσης του προγράμματος 40 MAP, η οποία περιλαμβάνει τη Νότια Πτέρυγα του Κυρίου Αεροσταθμού, την επέκταση του Δορυφορικού Αεροσταθμού και εργασίες σε συναφείς χώρους, ώστε να διασφαλιστεί ότι η βραχυπρόθεσμη αύξηση της δυναμικότητας δεν θα καθυστερήσει.
• Έναρξη ενδελεχούς αξιολόγησης εναλλακτικών διαμορφώσεων επέκτασης και στρατηγικών υλοποίησης, συμπεριλαμβανομένων επιλογών που παρέχουν πρόσθετη δυναμικότητα πέραν των 40 MAP.
• Συνέχιση των εργασιών επέκτασης που βρίσκονται ήδη σε εξέλιξη σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα, συμπεριλαμβανομένων των εργασιών στο Βορειοδυτικό Χώρο Στάθμευσης Αεροσκαφών (North-West Apron), του Πολυώροφου Χώρου Στάθμευσης (MSP), του VIP Terminal και των συναφών εργασιών στους χώρους στάθμευσης αεροσκαφών.
• Επιτάχυνση στοχευμένων επενδύσεων για την ενίσχυση της δυναμικότητας των εγκαταστάσεων εξυπηρέτησης επιβατών, συμπεριλαμβανομένης της δυναμικότητας ελέγχου διαβατηρίων και ελέγχου ασφαλείας. Στο β’ εξάμηνο του 2027:
• Προκήρυξη νέου διαγωνισμού για την αρχική φάση της επέκτασης του Βόρειου Αεροσταθμού, με γνώμονα την κάλυψη των αναγκών δυναμικότητας σε μεσοπρόθεσμο ορίζοντα. Η αναθεωρημένη προσέγγιση επιτρέπει στο ΔΑΑ να αξιοποιήσει τις ευκαιρίες που δημιουργεί η συνεχιζόμενη αύξηση της επιβατικής κίνησης, διατηρώντας παράλληλα πειθαρχημένη κατανομή κεφαλαίων και επιχειρησιακή ανθεκτικότητα, καθώς και αυξημένη ευελιξία μέσω της σταδιακής υλοποίησης της επέκτασης, ανάλογα με την εξέλιξη των αναγκών. Οι συνολικές κεφαλαιουχικές δαπάνες για την επέκταση της δυναμικότητας έως το τέλος του 2030 αναμένεται ότι θα ανέλθουν σε €950 εκατ. (σε τιμές 2026).

Οι εξελίξεις που οδήγησαν σε νέα προσέγγιση του έργου σύμφωνα με τον ΔΑΑ

Στο πλαίσιο της συνεχούς αξιολόγησης των αναγκών δυναμικότητας του αεροδρομίου και λαμβάνοντας υπόψη τις επικρατούσες συνθήκες της αγοράς , το Διοικητικό Συμβούλιο («Δ.Σ.») της Εταιρείας αποφάσισε να αναδιαμορφώσει την προσέγγισή του ως προς την επέκταση της δυναμικότητας, λαμβάνοντας υπόψη τις ακόλουθες πρόσφατες εξελίξεις:

• Αύξηση της επιβατικής κίνησης: Η επιβατική κίνηση εξακολουθεί να αυξάνεται με ταχύτερους ρυθμούς από ό,τι είχε αρχικά προβλεφθεί, παρά το γεωπολιτικό περιβάλλον και τις υψηλές τιμές των καυσίμων, επιτρέποντας στην Εταιρεία να εξετάσει επιλογές περαιτέρω ανάπτυξης της δυναμικότητας του αεροδρομίου.
• Λειτουργικές και εμπορικές επιπτώσεις: Τα σημαντικά υψηλότερα επίπεδα επιβατικής κίνησης, σε συνδυασμό με τον εν εξελίξει σχεδιασμό των παραμέτρων (π.χ. Σύστημα Εισόδου/Εξόδου (EES), περιορισμοί στη δυναμικότητα που σχετίζονται με τον έλεγχο εναέριας κυκλοφορίας (ATC) και τις συνακόλουθες καθυστερήσεις), καθώς και την καλύτερη κατανόηση των κατασκευαστικών προκλήσεων και επιπτώσεων που κατέδειξε η διαδικασία Πρώιμης Συμμετοχής Εργολάβου (Early Contractor Involvement – ECI), ανέδειξαν τη σκοπιμότητα επανεξέτασης του τρόπου υλοποίησης της επέκτασης, λαμβάνοντας υπόψη το σύνθετο λειτουργικό περιβάλλον στο οποίο δραστηριοποιείται η Εταιρεία. Το υφιστάμενο σχέδιο ανάπτυξης δυναμικότητας 40 MAP έχει, στον βαθμό του εφικτού, λάβει υπόψη τις λειτουργικές επιβαρύνσεις της υλοποίησης της επέκτασης. Ωστόσο, το Διοικητικό Συμβούλιο έκρινε σκόπιμο να αξιολογηθούν εναλλακτικές λύσεις που θα περιορίζουν σημαντικά τις επιβαρύνσεις των κατασκευαστικών εργασιών στους κύριους υφιστάμενους χώρους του αεροσταθμού, διασφαλίζοντας παράλληλα την ποιότητα των παρεχόμενων υπηρεσιών και τις εμπορικές δραστηριότητες.
• Γεωπολιτικές εξελίξεις: Παρότι οι προοπτικές της επιβατικής κίνησης παραμένουν θετικές, το ευρύτερο διεθνές περιβάλλον εξακολουθεί να χαρακτηρίζεται από αυξημένη μεταβλητότητα, γεγονός που συνηγορεί υπέρ μιας επενδυτικής προσέγγισης που διατηρεί τον αναγκαίο βαθμό προσαρμοστικότητας. Συνολικά, οι εξελίξεις αυτές επιβεβαιώνουν ότι η υφιστάμενη προσέγγιση για την επέκταση της δυναμικότητας χρειάζεται να επαναπροσδιοριστεί.

Ως εκ τούτου, το Διοικητικό Συμβούλιο αποφάσισε να επανεξετάσει τον τρόπο υλοποίησης του προγράμματος επέκτασης. Η προσέγγιση αυτή διασφαλίζει την απαιτούμενη δυναμικότητα σε βραχυπρόθεσμο ορίζοντα, διατηρώντας παράλληλα τη μέγιστη δυνατή ευελιξία και τις στρατηγικές επιλογές για τη μακροπρόθεσμη ανάπτυξη του Αεροδρομίου, και αποσκοπεί επιπλέον:

• στην κάλυψη της υφιστάμενης και μελλοντικής ζήτησης, μέσω αυξημένης προσαρμοστικότητας και ευελιξίας,
• στη βέλτιστη διαμόρφωση των συνθηκών κατά την κατασκευαστική περίοδο,
• στην ελαχιστοποίηση των επιπτώσεων στη λειτουργία του Αεροδρομίου, και
• στην ελαχιστοποίηση των αρνητικών επιπτώσεων στην εμπορική δραστηριότητα.

Ειδικότερα, η προσέγγιση αυτή διασφαλίζει ότι:

• το υφιστάμενο σχέδιο ανάπτυξης δυναμικότητας 40 εκατ. επιβατών ετησίως (40 MAP) παραμένει το σχέδιο αναφοράς, με ενδεχόμενη αναθεώρησή του εφόσον αναδειχθούν στρατηγικά επωφελέστερες λύσεις.
• η πρώτη φάση του προγράμματος 40 MAP θα προχωρήσει άμεσα, επιτρέποντας την απρόσκοπτη πρόοδο του τρέχοντος συνολικού χρονοδιαγράμματος ανάπτυξης, ενώ παράλληλα διατηρείται για τα επόμενα τουλάχιστον 2 έτη η δυνατότητα του ΔΑΑ να υλοποιήσει το υφιστάμενο σχέδιο.
• ο ΔΑΑ μπορεί να αξιοποιήσει την εμπειρία, τη γνώση της αγοράς και τα επιχειρησιακά δεδομένα που αποκτήθηκαν μέσω της διαδικασίας Πρώιμης Συμμετοχής Εργολάβου (ECI)
• Σταδιακή διάθεση κεφαλαίων, διασφαλίζοντας συνετή επενδυτική προσέγγιση. Η Εταιρεία θα προχωρήσει σε τροποποίηση του υφιστάμενου σχεδίου επέκτασης 40 MAP εφόσον τεκμηριωθεί ότι μια εναλλακτική λύση προσφέρει σαφή στρατηγικά και οικονομικά οφέλη, πληροί όλες τις ισχύουσες τεχνικές και κανονιστικές απαιτήσεις και εξασφαλίζει τις απαιτούμενες εγκρίσεις. Η προσέγγιση αυτή υλοποιείται σε συντονισμό με την Αρχή Πολιτικής Αεροπορίας (ΑΠΑ), διασφαλίζοντας ότι παραμένει ευθυγραμμισμένη με το ισχύον κανονιστικό πλαίσιο.

Έργα σε εξέλιξη

Πολυώροφος Χώρος Στάθμευσης (MSP) και Βορειοδυτικός Χώρος Στάθμευσης Αεροσκαφών (NWA)

Κατά την περίοδο αναφοράς, τα έργα του MSP και του NWA συνεχίστηκαν από την ανάδοχο κοινοπραξία, με τη μελέτη και την κατασκευή να εξελίσσονται παράλληλα. Κατά το πρώτο εξάμηνο του 2026, οι εργασίες πέρασαν από τη φάση των χωματουργικών εργασιών και των απαιτούμενων προπαρασκευαστικών εργασιών στην κύρια φάση κατασκευής. Οι εργασίες θεμελίωσης του MSP έχουν σε μεγάλο βαθμό ολοκληρωθεί και τα οικοδομικά στοιχεία κτιρίου βρίσκονται υπό ανέγερση, συμπεριλαμβανομένων των ελικοειδών ραμπών και των κλιμακοστασίων.

Στον NWA, το κτίριο του Σταθμού Εξυπηρέτησης (Ramp Service Station – RSS) βρίσκεται σε στάδιο ολοκλήρωσης του φέροντος οργανισμού, οι χωματουργικές εργασίες στο σύνολο του χώρου στάθμευσης αεροσκαφών έχουν σχεδόν ολοκληρωθεί, έχει ξεκινήσει η εγκατάσταση των υπόγειων δικτύων υποδομής και έχουν ολοκληρωθεί οι εργασίες θεμελίωσης και για τις δύο γέφυρες εξυπηρέτησης. Και τα δύο έργα παραμένουν εντός του προγραμματισμού για ολοκλήρωση το 2027.

Νέο κτίριο VIP Αεροσταθμού και συναφείς εργασίες στο χώρο στάθμευσης αεροσκαφών

Το έργο περιλαμβάνει την ανάπτυξη νέου VIP Αεροσταθμού επιφάνειας 600 τ.μ., σχεδιασμένου για την εξυπηρέτηση αρχηγών κρατών και κυβερνήσεων, αναβαθμίζοντας σημαντικά τις υφιστάμενες εγκαταστάσεις του Αεροσταθμού Κρατικού VIP, καθώς και τη δημιουργία νέου χώρου στάθμευσης αεροσκαφών. Κατά το πρώτο εξάμηνο του 2026, ολοκληρώθηκε η διαγωνιστική διαδικασία για τη μελέτη εφαρμογής και την κατασκευή του VIP Αεροσταθμού, καθώς και των συναφών έργων υποδομής στον χώρο στάθμευσης αεροσκαφών. Το έργο έχει πλέον εισέλθει στη φάση υλοποίησης, με τη μελέτη εφαρμογής να βρίσκεται σε εξέλιξη, παράλληλα με τις κατασκευαστικές εργασίες, ενώ η ολοκλήρωσή του προγραμματίζεται για το 2027.

Λοιπά έργα ενίσχυσης της δυναμικότητας

Η Εταιρεία δρομολόγησε κατά τα προηγούμενα έτη τα ακόλουθα έργα, τα οποία βρίσκονται, επί του παρόντος, σε εξέλιξη:

• Εγκατάσταση μονάδων Συστήματος Προηγμένης Οπτικής Καθοδήγησης Στάθμευσης Αεροσκαφών (Advanced Visual Docking Guidance System – AVDGS) στις θέσεις στάθμευσης αεροσκαφών, τα οποία θα ενισχύσουν την αεροπορική ασφάλεια και τη λειτουργική αποδοτικότητα.
• Μελέτη για την επέκταση του Κτιρίου 20 με την προσθήκη ενός επιπλέον ορόφου, για τη στέγαση προσωπικού επίγειας εξυπηρέτησης, ενόψει της επικείμενης αλλαγής χρήσης χώρων του Κύριου Αεροσταθμού (MTB) και του Δορυφορικού Αεροσταθμού (STB).
• Μελέτη και απαιτούμενες προπαρασκευαστικές εργασίες για τη δημιουργία συμπληρωματικού χώρου στάθμευσης αεροσκαφών, παρακείμενου στον Τροχόδρομο Β (Taxiway B).
• Εγκατάσταση πρόσθετων σημείων ελέγχου διαβατηρίων για αφίξεις και αναχωρήσεις στον Κύριο Αεροσταθμό (MTB).
• Εγκατάσταση πρόσθετων σημείων αυτόματης παράδοσης αποσκευών (Self-Baggage Drop-Off – SBDO) στην αίθουσα check-in του Κύριου Αεροσταθμού (MTB).