Έμπολα: Ένα σπασμένο φέρετρο και μια κηδεία στο μικροσκόπιο των ερευνητών

Ένα σπασμένο φέρετρο που μετέφερε τη σορό ενός πάστορα προς την τελευταία του κατοικία έχει γίνει το επίκεντρο μιας κρίσιμης επιδημιολογικής έρευνας σχετικά με την επιδημία του ιού Έμπολα.

Οι ερευνητές προσπαθούν να διαπιστώσουν εάν η κηδεία του πάστορα το Φεβρουάριο υπήρξε μία από τις πρώτες εστίες υπερμετάδοσης του ιού στην περιοχή, συμβάλλοντας στη εξάπλωση της νόσου στη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό.

Η επιβίβαση στο όχημα: Προς το Μονγκμπουάλου

Η διαδρομή από το νεκροτομείο της Μπούνια προς το Μονγκμπουάλου ήταν γεμάτη προκλήσεις. Στο πίσω μέρος ενός παλιού Nissan SUV ο 44χρονος πάστορας, το σώμα του τοποθετημένο σε ένα ξύλινο φέρετρο, διασχίζει μια περιοχή με λεηλατημένους δρόμους και ανώμαλες διαδρομές.

Ενώ οι συγγενείς του φιλούν το φέρετρο, κάθονται πάνω του, γεγονός που τελικά οδήγησε στο σπάσιμο του. Αυτή η εικόνα της φροντίδας και της παράδοσης, καθώς και οι συνθήκες μεταφοράς, έχουν ενδιαφέρον για τους ερευνητές που προσπαθούν να εντοπίσουν τον λεγόμενο «ασθενή μηδέν» της επιδημίας Έμπολα.

Αρχή της επιδημίας Έμπολα: Ο ρόλος του πάστορα Μακούντι

Η κηδεία του πάστορα Παλούκου Μακούντι Ντενί στις 4 Φεβρουαρίου φαίνεται ότι μπορεί να έχει παίξει ανασταλτικό ρόλο στην επιδημία. Σύμφωνα με τους ειδικούς υγειονομικών αρχών, η μεταφορά ενός κατεστραμμένου φέρετρου μπορεί να είχε μεγάλη σημασία για την εξάπλωση της νόσου.

Η προσπάθεια του τοπικού πληθυσμού να διορθώσει το φέρετρο πριν από την κηδεία μπορεί να έχει εντείνει τον κίνδυνο μετάδοσης.

Ο ιός Έμπολα, ειδικότερα το σπάνιο στέλεχος Bundibugyo, σκοτώνει το 30%-50% των ατόμων που μολύνονται. Στην περίπτωση αυτής της απίστευτα ευάλωτης κοινότητας, το άνοιγμα και η καύση του σπασμένου φέρετρου – ενεργώντας ως σύμβολο μιας κατάρας – πυροδότησε κι έντονες κοινοτικές φήμες που επιδείνωσαν την απόγνωση των οικογενειών των θυμάτων.

Ο θάνατος του πάστορα και η ανάδειξη ψευδών φημών

Ο πάστορας Μακούντι, ο οποίος είχε διαγνωστεί με περιτονίτιδα, υπήρξε υποψήφιος για ασθένεια Έμπολα, αν και οι αρχές δεν είχαν πραγματοποιήσει σχετικές εξετάσεις.

Η μεταφορά της σορού του σε νέο φέρετρο, λίγο πριν την κηδεία, επιταχύνει τη φημολογία γύρω από την άμεση συσχέτιση της κηδείας με τους θανάτους που ακολούθησαν.

Το νέο φέρετρο, όμως, φτιάχτηκε βιαστικά και την ημέρα της κηδείας συγκεντρώθηκαν πάνω από 80 άτομα στο κοιμητήριο.

Μέσα σε λίγες μέρες, η κοινότητα αναδεύτηκε καθώς πολλοί άρχισαν να παρουσιάζουν συμπτώματα, με καταγράφοντες σχεδόν 50 θανάτους σε μόλις δύο εβδομάδες.

Η ανάγκη για δημόσια υγειονομική παρέμβαση

Με την εκτίναξη των κρουσμάτων, οι υγειονομικές αρχές έχουν καταστήσει σαφές ότι η κατάσταση είναι κρίσιμη: σχεδόν 635 κρούσματα και τουλάχιστον 127 θάνατοι έχουν αναφερθεί μέχρι στιγμής στην ανατολική περιοχή του Κονγκό. Ο κίνδυνος είναι αυξημένος καθώς οι φήμες για «κατάρες» επιδρούν στη συμπεριφορά του κόσμου και την αναγνώριση της νόσου.

Δημοσιεύματα και μαρτυρίες από το Reuters αναφέρουν ότι οι θάνατοι συσχετίστηκαν με αναπαραστάσεις για κατασκευές ενοχής και ενοχής για τις φήμες. Οι τοπικές αρχές και οι εργαζόμενοι σε ανθρωπιστική βοήθεια επείγονται να πείσουν την κοινότητα за να συνεργαστούν στην κατανόηση του ιού Έμπολα και της μετάδοσής του.