Άνοδος των deepfakes και των AI συντρόφων- Τι αποκαλύπτει η έκθεση για την ασφάλεια της Τεχνητής Νοημοσύνης

Εντυπωσιακή άνοδο των δυνατοτήτων των μοντέλων τεχνητής νοημοσύνης, αλλά και κλιμάκωση των κινδύνων που μπορεί να ενέχουν, αναφέρει η δεύτερη διεθνής έκθεση ασφάλειας τεχνητής νοημοσύνης. Στην έρευνα, συμμετείχε ο Καναδός επιστήμονας υπολογιστών Γιόσουα Μπένζιο και οι βραβευμένοι με Νόμπελ Τζέφρι Χίντον και Ντάρον Ατζέµογλου.

Ακολουθούν ορισμένα από τα βασικά σημεία της δεύτερης ετήσιας έκθεσης, που δημοσιεύθηκε σήμερα, Τρίτη 3 Φεβρουαρίου.

1. Οι δυνατότητες των μοντέλων ΤΝ βελτιώνονται

Πολλά νέα μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης κυκλοφόρησαν τον προηγούμενο χρόνο, μεταξύ αυτών το GPT-5 της OpenAI, το Claude Opus 4.5 της Anthropic και το Gemini 3 της Google. Η έκθεση αναφέρει ότι τα νέα μοντέλα συλλογιστικής παρουσιάζουν βελτιωμένη απόδοση στα μαθηματικά, στον προγραμματισμό και στις επιστήμες.

Ωστόσο, η έκθεση σημειώνει ότι οι δυνατότητες της ΤΝ παραμένουν «ασυνεχείς» καθώς τα συστήματα εμφανίζουν εντυπωσιακές ικανότητες σε κάποιους τομείς αλλά όχι σε άλλους. Η έκθεση επισημαίνει μελέτη που δείχνει ότι τα συστήματα ΤΝ βελτιώνουν ραγδαία την ικανότητά τους να εκτελούν συγκεκριμένα καθήκοντα μηχανικού λογισμικού, με την απόδοσή τους να διπλασιάζεται περίπου κάθε επτά μήνες. Αν συνεχιστεί αυτός ο ρυθμός, τα συστήματα ΤΝ θα μπορούσαν να ολοκληρώνουν αυτόνομα πολύωρες εργασίες μέχρι το 2027 και πολυήμερες εργασίες μέχρι το 2030. Σε αυτό το σενάριο, η Τεχνητή Νοημοσύνη γίνεται πραγματική απειλή για τις θέσεις εργασίας. Προς το παρόν, όμως, αναφέρει η έκθυεση, «η αξιόπιστη αυτοματοποίηση μεγάλων ή πολύπλοκων εργασιών παραμένει ανέφικτη».

2. Τα deepfakes βελτιώνονται και εξαπλώνονται

Η έκθεση χαρακτηρίζει την αύξηση της deepfake πορνογραφίας ως «ιδιαίτερα ανησυχητική», επικαλούμενη μελέτη που δείχνει ότι το 15% των ενηλίκων στο Ηνωμένο Βασίλειο έχει δει τέτοιες εικόνες. Από τη δημοσίευση της πρώτης έκθεσης ασφάλειας τον Ιανουάριο του 2025, το περιεχόμενο που δημιουργείται από τεχνητή νοημοσύνη γίνεται όλο και πιο δύσκολο να διακριθεί από το πραγματικό.

Η έκθεση αναφέρει επίσης ότι υπάρχουν περιορισμένα στοιχεία για κακόβουλους χρήστες που χρησιμοποιούν την τεχνητή νοημοσύνη για να χειραγωγήσουν ανθρώπους ή για τη μαζική διάδοση τέτοιου περιεχομένου στο διαδίκτυο – βασικός στόχος κάθε εκστρατείας χειραγώγησης.

3. Οι εταιρείες ΤΝ εισήγαγαν μέτρα ασφάλειας για βιολογικούς και χημικούς κινδύνους

Μεγάλες εταιρείες ΤΝ, όπως η Anthropic, κυκλοφόρησαν μοντέλα με αυξημένα μέτρα ασφαλείας, αφού δεν κατάφεραν να αποκλείσουν το ενδεχόμενο αυτά να χρησιμοποιηθούν από αρχάριους για τη δημιουργία βιολογικών όπλων. Τον τελευταίο χρόνο, οι «συν-επιστήμονες» της τεχνητής νοημοσύνης έχουν γίνει ολοένα πιο ικανοί, παρέχοντας λεπτομερείς επιστημονικές πληροφορίες και υποστηρίζοντας πολύπλοκες εργαστηριακές διαδικασίες, όπως ο σχεδιασμός μορίων και πρωτεϊνών.

Οι βιολογικοί και χημικοί κίνδυνοι αποτελούν δίλημμα για τους πολιτικούς, καθώς η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί επίσης να επιταχύνει την ανακάλυψη νέων φαρμάκων και τη διάγνωση ασθενειών, επισημαίνει η έκθεση.

4. Οι σύντροφοι ΤΝ γίνονται δημοφιλείς

Η χρήση συντρόφων τεχνητής νοημοσύνης έχει εκτοξευθεί τον τελευταίο χρόνο. Η έκθεση αναφέρει ότι υπάρχει ένδειξη πως ένα υποσύνολο χρηστών αναπτύσσει «παθολογική» συναισθηματική εξάρτηση από τα chatbots, με την OpenAI να αναφέρει ότι περίπου 0,15% των χρηστών δηλώνουν υψηλό βαθμό συναισθηματικής σύνδεσης με το εν λόγω εργαλείο.

Ωστόσο, η έκθεση προσθέτει ότι δεν υπάρχουν σαφή στοιχεία ότι τα chatbots προκαλούν προβλήματα ψυχικής υγείας. Αντίθετα, η ανησυχία είναι ότι άτομα με υπάρχοντα προβλήματα ψυχικής υγείας μπορεί να χρησιμοποιούν περισσότερο την τεχνητή νοημοσύνη – κάτι που θα μπορούσε να ενισχύσει τα συμπτώματά τους. Όπως αναφέρει, το 0,07% των χρηστών του ChatGPT εμφανίζουν σημάδια οξέων ψυχικών κρίσεων, όπως ψύχωση ή μανία, υποδεικνύοντας ότι περίπου 490.000 ευάλωτοι άνθρωποι αλληλεπιδρούν με αυτά τα συστήματα κάθε εβδομάδα.

5. Η ΤΝ δεν είναι ακόμη ικανή για να πραγματοποιήσει πλήρως αυτόνομες κυβερνοεπιθέσεις

Τα συστήματα ΤΝ μπορούν πλέον να υποστηρίζουν τους κυβερνοεγκληματίες σε διάφορα στάδια- από τον εντοπισμό στόχων μέχρι την προετοιμασία επίθεσης ή την ανάπτυξη κακόβουλου λογισμικού. Η έκθεση αναγνωρίζει ότι οι πλήρως αυτοματοποιημένες κυβερνοεπιθέσεις θα μπορούσαν να επιτρέψουν μαζικές επιθέσεις, αλλά αυτό παραμένει δύσκολο, καθώς η τεχνολογία δεν μπορεί ακόμη να εκτελεί μακροχρόνιες, πολυσταδιακές εργασίες.

Παρόλα αυτά, η Anthropic ανέφερε πέρυσι ότι τον Σεπτέμβριο, μια ομάδα χάκερ που στηρίζεται από το κινεζικό κράτος, χρησιμοποίησε το εργαλείο Claude Code για να επιτεθεί σε 30 οντότητες παγκοσμίως, επιτυγχάνοντας «μερικές επιτυχείς εισβολές». Το 80–90% των ενεργειών πραγματοποιήθηκαν χωρίς ανθρώπινη παρέμβαση, υποδεικνύοντας υψηλό βαθμό αυτονομίας του συστήματος.

6. Τα συστήματα ΤΝ βελτιώνονται στην υπονόμευση εποπτείας

Ο Μπένζιο ανέφερε πέρυσι ότι τα συστήματα ΤΝ εμφανίζουν σημάδια αυτοσυντήρησης, όπως η προσπάθεια απενεργοποίησης των συστημάτων εποπτείας. Ένας βασικός φόβος των υποστηρικτών της ασφάλειας της τεχνητής νοημοσύνης είναι ότι ισχυρά συστήματα θα μπορούσαν να αναπτύξουν την ικανότητα να παρακάμπτουν δικλείδες ασφαλείας και να βλάπτουν ανθρώπους.

7. Ο αντίκτυπος στην εργασία παραμένει ασαφής

Ένα από τα πιο επείγοντα ζητήματα σήμερα είναι ο αντίκτυπος της τεχνητής νοημοσύνης στις θέσεις εργασίας. Η έκθεση αναφέρει ότι ο αντίκτυπος στην παγκόσμια αγορά εργασίας παραμένει αβέβαιος. Αναφέρει ότι η υιοθέτηση της ΤΝ υπήρξε ταχεία αλλά άνιση, με ποσοστά υιοθέτησης 50% σε χώρες όπως τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και η Σιγκαπούρη, αλλά κάτω από 10% σε πολλές χώρες χαμηλού εισοδήματος. Η χρήση της ΤΝ διαφέρει σημαντικά ανά τομέα: στους κλάδους πληροφοριών των ΗΠΑ- όπως εκδόσεις, λογισμικό, τηλεόραση και κινηματογράφος- φτάνει το 18%, ενώ στην κατασκευή και τη γεωργία περιορίζεται μόλις στο 1,4%.

Μελέτες στη Δανία και τις ΗΠΑ δεν έδειξαν καμία συσχέτιση μεταξύ της έκθεσης μιας θέσης εργασίας στην τεχνητή νοημοσύνη και των αλλαγών στη συνολική απασχόληση, σύμφωνα με την έκθεση. Ωστόσο, μια μελέτη στο Ηνωμένο Βασίλειο κατέγραψε επιβράδυνση στις νέες προσλήψεις σε εταιρείες με έντονη χρήση ΤΝ, με τους τεχνικούς και δημιουργικούς ρόλους να πλήττονται περισσότερο. Οι νεότεροι ή λιγότερο έμπειροι εργαζόμενοι επηρεάστηκαν σε μεγαλύτερο βαθμό.

Η έκθεση προσθέτει ότι οι πράκτορες τεχνητής νοημοσύνης θα μπορούσαν να έχουν μεγαλύτερο αντίκτυπο στην αγορά εργασίας εάν βελτιωθούν οι ικανότητές τους.

«Εάν οι πράκτορες ΤΝ αποκτήσουν μέσα στα επόμενα χρόνια τη δυνατότητα να δρουν με μεγαλύτερη αυτονομία σε διάφορους τομείς — διαχειριζόμενοι αξιόπιστα μεγαλύτερες και πιο σύνθετες αλληλουχίες εργασιών για την επίτευξη υψηλότερων στόχων — αυτό πιθανότατα θα επιταχύνει τη διατάραξη της αγοράς εργασίας», προειδοποιεί η έκθεση.

Πηγή: Guardian