Τα φωτοβολταϊκά σε στέγες ενδέχεται να μειώσουν τους θανάτους που σχετίζονται με τη ζέστη, καθιστώντας την ψύξη πιο προσιτή οικονομικά (techxplore.com)
- Τα φωτοβολταϊκά συστήματα σε στέγες μπορούν να μειώσουν τη θνησιμότητα από την ακραία ζέστη, καθιστώντας την ψύξη πιο προσιτή οικονομικά.
- Η μείωση αυτή αφορά κυρίως άτομα ηλικίας 65 ετών και άνω, περιορίζοντας τους θανάτους από καρδιαγγειακά αίτια.
- Η άνιση πρόσβαση στην ηλιακή ενέργεια απαιτεί στοχευμένες πολιτικές για την προστασία των ευάλωτων πληθυσμών και τη μείωση των ανισοτήτων.
H ψύξη
Τα νοικοκυριά βασίζονται συχνά σε συστήματα ψύξης, όπως τα κλιματιστικά, για να προστατευτούν από τις ακραίες θερμοκρασίες. Ωστόσο, η αποτελεσματικότητα αυτής της πρακτικής εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από το αν τα νοικοκυριά έχουν την οικονομική δυνατότητα να καλύψουν το ενεργειακό κόστος. Όταν οι τιμές της ενέργειας αυξάνονται, τα νοικοκυριά ενδέχεται να επιλέξουν να περιορίσουν τη χρήση συστημάτων ψύξης, αυξάνοντας έτσι τον κίνδυνο έκθεσής τους σε ανθυγιεινές συνθήκες θερμοκρασίας εντός της κατοικίας. Η άνοδος των τιμών της ενέργειας σε παγκόσμιο επίπεδο —λόγω πληθωρισμού ή γεωπολιτικών ζητημάτων— μπορεί να επιδεινώσει περαιτέρω αυτό το βάρος. Κατά συνέπεια, υπάρχει επιτακτική ανάγκη για την ανάπτυξη λύσεων που θα διασφαλίζουν την πρόσβαση των ανθρώπων σε αποτελεσματικά συστήματα ελέγχου του κλίματος στον χώρο διαβίωσής τους, αποτρέποντας παράλληλα την ενεργειακή φτώχεια.
Σε πρόσφατη μελέτη, η επίκουρη καθηγήτρια Yi-Chun Ko από το Asian Growth Research Institute και ο καθηγητής Shinsuke Uchida από τη Σχολή Πολιτικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Doshisha στην Ιαπωνία εξέτασαν πώς τα οικιακά φωτοβολταϊκά συστήματα (PV) μπορούν να μετριάσουν τους κινδύνους θνησιμότητας που συνδέονται με τις ακραία υψηλές θερμοκρασίες, μειώνοντας την εξάρτηση από το ηλεκτρικό δίκτυο.
«Ο κλιματισμός προστατεύει τους ανθρώπους κατά τη διάρκεια περιόδων ακραίας ζέστης, αλλά μόνο εφόσον τα νοικοκυριά έχουν την οικονομική δυνατότητα να τον χρησιμοποιήσουν», εξηγεί ο Uchida. «Αν και τα περιβαλλοντικά οφέλη από την υιοθέτηση αποκεντρωμένων ανανεώσιμων πηγών ενέργειας είναι ευρέως αναγνωρισμένα, εμείς παρουσιάζουμε τα πρώτα στοιχεία που καταδεικνύουν μια αιτιώδη σχέση: τα οικιακά φωτοβολταϊκά συστήματα μπορούν να λειτουργήσουν και ως παρέμβαση δημόσιας υγείας, μειώνοντας τη θνησιμότητα που σχετίζεται με τη ζέστη, χάρη στη βελτίωση της οικονομικής προσιτότητας της ενέργειας».
Το σοκ στις τιμές του ηλεκτρικού ρεύματος στην Ιαπωνία ως πεδίο έρευνας
Οι ερευνητές συνδύασαν μηνιαία δεδομένα θνησιμότητας σε επίπεδο νομού από 44 νομούς (εξαιρουμένων των Ιουάτε, Μιγιάγκι και Φουκουσίμα, οι οποίοι επλήγησαν άμεσα από τον σεισμό και το τσουνάμι) για την περίοδο 2009-2014, με μετεωρολογικά δεδομένα υψηλής ανάλυσης και επίσημα αρχεία εγκαταστάσεων φωτοβολταϊκών συστημάτων σε κατοικίες. Τα νοικοκυριά που εγκαθιστούν φωτοβολταϊκά συστήματα ενδέχεται να διαφέρουν από εκείνα που δεν το πράττουν, ως προς παράγοντες όπως η ποιότητα της κατοικίας, οι επενδύσεις σε ενεργειακή απόδοση, οι περιβαλλοντικές προτιμήσεις ή ευρύτερες στρατηγικές προσαρμογής στην κλιματική αλλαγή – παράγοντες που θα μπορούσαν, από μόνοι τους, να επηρεάσουν τη θνησιμότητα.
Προκειμένου να απομονώσουν την επίδραση των φωτοβολταϊκών συστημάτων, οι ερευνητές χρησιμοποίησαν μια στρατηγική «εργαλειακών μεταβλητών» (instrumental variables – IV) στο πλαίσιο της μεθόδου ελαχίστων τετραγώνων δύο σταδίων. Το «εργαλείο» αυτό συνδυάζει τις μακροχρόνιες περιφερειακές διαφορές στην ηλιακή ακτινοβολία (λόγω των οποίων τα φωτοβολταϊκά πάνελ είναι πιο αποδοτικά σε περιοχές με περισσότερη ηλιοφάνεια) με τις χρονικά υστερούσες τιμές ηλεκτρικής ενέργειας ανά περιοχή (οι οποίες αυξάνουν το όφελος από την ιδιοπαραγωγή ενέργειας), ώστε να προσδιοριστεί η αιτιώδης επίδραση της υιοθέτησης φωτοβολταϊκών στη θνησιμότητα που σχετίζεται με τη θερμοκρασία.
Μείωση της θνησιμότητας από τη ζέστη μέσω πιο προσιτής ψύξης
Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι η εγκατάσταση φωτοβολταϊκών σε κατοικίες μειώνει σημαντικά τη θνησιμότητα που συνδέεται με την ακραία ζέστη. Ο μεγαλύτερος αντίκτυπος παρατηρήθηκε σε άτομα ηλικίας 65 ετών και άνω – τη δημογραφική ομάδα που είναι πιο ευάλωτη στις ακραίες θερμοκρασίες. Με βάση τον μέσο ετήσιο ρυθμό αύξησης των φωτοβολταϊκών εγκαταστάσεων κατά την περίοδο της μελέτης, οι ερευνητές εκτίμησαν ότι οι επιπλέον θάνατοι που προκαλούνταν από κάθε ημέρα ακραίας ζέστης μειώθηκαν κατά περίπου 8,2% ετησίως για το σύνολο του πληθυσμού, και κατά 8,5% ετησίως για τους ενήλικες ηλικίας 65 ετών και άνω.
Η ερευνητική ομάδα διαπίστωσε επίσης ότι τα προστατευτικά οφέλη ήταν πιο έντονα σε νομούς που ήταν θερμότεροι, παρουσίασαν μεγαλύτερες αυξήσεις στις τιμές του ηλεκτρικού ρεύματος μετά το 2011 και αντιμετώπισαν αυστηρότερους στόχους εξοικονόμησης ενέργειας. Αντιθέτως, δεν παρατηρήθηκαν αντίστοιχα αποτελέσματα σε συνθήκες χαμηλών θερμοκρασιών, γεγονός που συνάδει με το ότι τα φωτοβολταϊκά πάνελ παράγουν τη μέγιστη ενέργεια κατά τη διάρκεια ηλιόλουστων και θερμών καλοκαιριών.
Τα ευρήματα αυτά υποδεικνύουν έναν σαφή μηχανισμό: τα φωτοβολταϊκά πάνελ καθιστούν πιο οικονομικά προσιτή για τα νοικοκυριά τη συνεχή λειτουργία των κλιματιστικών, ακριβώς όταν η ανάγκη για ψύξη είναι μεγαλύτερη. Στο πλαίσιο αυτό, διαπιστώθηκε ότι οι νομοί με περισσότερες φωτοβολταϊκές εγκαταστάσεις αγόραζαν λιγότερη ηλεκτρική ενέργεια Συγκεκριμένα, τα προστατευτικά αποτελέσματα εντοπίστηκαν στη θνησιμότητα από καρδιαγγειακά αίτια —η οποία είναι εξαιρετικά ευαίσθητη στη θερμική καταπόνηση—, ενώ δεν παρατηρήθηκαν στατιστικά σημαντικές επιδράσεις όσον αφορά τους θανάτους που σχετίζονται με ατυχήματα.
Τα ευρήματα αυτά υποδεικνύουν μια στρατηγική που δεν είχε διερευνηθεί επαρκώς στο παρελθόν μέσω της οποίας οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας θα μπορούσαν να ενισχύσουν την ανθεκτικότητα στο κλίμα. «Η ηλιακή ενέργεια σε στέγες μπορεί να χρησιμεύσει ως μια αποτελεσματική στρατηγική προσαρμογής έναντι των κινδύνων για την υγεία που σχετίζονται με τη θερμότητα, επιπλέον των γνωστών οφελών της μείωσης των εκπομπών και της ενίσχυσης της ενεργειακής ασφάλειας», σχολιάζει ο Ko.
Η άνιση πρόσβαση θα μπορούσε να περιορίσει τα οφέλη της ηλιακής ενέργειας για την υγεία.
Ωστόσο, τα οφέλη ενδέχεται να μην κατανέμονται ισότιμα. Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η υιοθέτηση της ηλιακής φωτοβολταϊκής ενέργειας τείνει να συγκεντρώνεται σε περιοχές υψηλότερου εισοδήματος, ενώ η επιβάρυνση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας που χρηματοδοτεί το τιμολόγιο τροφοδοσίας για την ηλιακή ενέργεια αυξάνει τις τιμές ηλεκτρικής ενέργειας για όλα τα νοικοκυριά. Επιπλέον, τα νοικοκυριά χωρίς κλιματισμό ή εκείνα που δεν μπορούν να εγκαταστήσουν πάνελ – όπως οι ενοικιαστές και οι κάτοικοι διαμερισμάτων – ενδέχεται να μην επωφεληθούν άμεσα. Οι ερευνητές τονίζουν την ανάγκη για στοχευμένες πολιτικές για τη μείωση της ανισότητας και τη διασφάλιση ότι η προστασία της δημόσιας υγείας φτάνει σε ευάλωτους πληθυσμούς.
«Τα ευρήματά μας δείχνουν ότι τα σπίτια που παράγουν τη δική τους ηλεκτρική ενέργεια μπορούν να γίνουν μέρος της υποδομής που προστατεύει τη δημόσια υγεία», σημειώνει ο Uchida. «Με αποτελεσματικές πολιτικές, η υιοθέτηση της ηλιακής ενέργειας σε οικιακούς χώρους θα μπορούσε να κάνει τις κοινωνίες πιο πράσινες και πιο ανθεκτικές, ενώ παράλληλα θα περιορίσει αντί να διευρύνει τις ανισότητες στην υγεία».
Οι ερευνητές σημειώνουν ότι τα ευρήματα προέρχονται από μια περίοδο ασυνήθιστα απότομων αυξήσεων στις τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας στην Ιαπωνία, όταν η αυτοπαραγόμενη ηλεκτρική ενέργεια ήταν ιδιαίτερα πολύτιμη. Παρόμοιες καταστάσεις μπορούν να προκύψουν κατά τη διάρκεια άλλων κρίσεων στις τιμές της ενέργειας, όπως αυτές που ακολούθησαν τη σύγκρουση Ρωσίας-Ουκρανίας. Συνολικά, η παρούσα μελέτη παρουσιάζει την υιοθέτηση των κατανεμημένων οικιακών ανανεώσιμων πηγών ενέργειας από μια νέα οπτική γωνία, υπογραμμίζοντας τις δυνατότητές της όχι μόνο για την ενίσχυση της ενεργειακής ανεξαρτησίας αλλά και για τη βελτίωση της δημόσιας υγείας.
www.worldenergynews.gr
Σχετικά Άρθρα
Δείτε επίσης