Ο Πούτιν απειλεί με κατασχέσεις Ευρωπαϊκών πλοίων

Η προειδοποίηση του Βλαντίμιρ Πούτιν ότι η Ρωσία θα απαντήσει με κατασχέσεις ευρωπαϊκών εμπορικών πλοίων, εάν ευρωπαϊκές χώρες προχωρήσουν σε αντίστοιχες ενέργειες κατά ρωσικών πλοίων, δεν αφορά μόνο την ανταλλαγή απειλών μεταξύ Μόσχας και Βρυξελλών. Αποτελεί προσπάθεια της Ρωσίας να αυξήσει το κόστος της αυστηρότερης εφαρμογής των κυρώσεων στη θάλασσα και να αποτρέψει την Ευρώπη από το να περάσει από τις λίστες κυρώσεων στις πραγματικές δεσμεύσεις πλοίων. Το κρίσιμο στοιχείο είναι ότι η ρωσική πλευρά δεν περιορίστηκε σε μια πολιτική προειδοποίηση.

Ο διοικητής του ρωσικού Στόλου του Ειρηνικού, Βίκτορ Λίινα, δήλωσε ότι οι δυνάμεις του είναι έτοιμες να «επιθεωρούν και να κρατούν» ξένα πλοία, ενώ ο Πούτιν άφησε ανοικτό το ενδεχόμενο τα ρωσικά αντίποινα να μην περιοριστούν μόνο στις περιοχές όπου πραγματοποιούνται δυτικές επιχειρήσεις κατά ρωσικών πλοίων.

Αυτό είναι και το σημείο στο οποίο αλλάζει η φύση του προβλήματος. Μέχρι σήμερα, η μάχη κατά του ρωσικού «σκιώδους στόλου» διεξαγόταν κυρίως μέσω οικονομικών κυρώσεων, απαγορεύσεων πρόσβασης σε λιμάνια, περιορισμών στην παροχή ναυτιλιακών υπηρεσιών και αυξημένων ελέγχων. Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει ήδη εντάξει εκατοντάδες πλοία στο καθεστώς κυρώσεων, επιχειρώντας να περιορίσει τη δυνατότητα της Μόσχας να εξάγει πετρέλαιο εκτός του δυτικού συστήματος ασφάλισης και χρηματοδότησης.

Η πίεση αυτή έχει συγκεκριμένο στόχο: τα έσοδα από τις θαλάσσιες εξαγωγές πετρελαίου παραμένουν κρίσιμα για τη ρωσική οικονομία. Ο «σκιώδης στόλος» επιτρέπει στη Μόσχα να χρησιμοποιεί πλοία, εταιρικές δομές, σημαίες και ασφαλιστικές καλύψεις εκτός του παραδοσιακού δυτικού συστήματος, περιορίζοντας την αποτελεσματικότητα των κυρώσεων.

Αναλύσεις για την εφαρμογή των μέτρων δείχνουν, μάλιστα, ότι οι ευρωπαϊκές κυρώσεις από μόνες τους δεν έχουν καταφέρει να περιορίσουν δραστικά τις ρωσικές θαλάσσιες εξαγωγές. Αυτό εξηγεί γιατί η συζήτηση έχει μετακινηθεί σταδιακά από την επιβολή νέων κυρώσεων προς την αυστηρότερη εφαρμογή των ήδη υφιστάμενων μέτρων.