Δευτέρα, 19 Οκτωβρίου 2026

LIVE – Στο Λαύριο τώρα τα εγκαίνια του εθνικού υπερυπολογιστή «ΔΑΙΔΑΛΟΣ»

Θα παρέχει υπολογιστικούς πόρους σε πανεπιστήμια, ερευνητικά κέντρα, νεοφυείς και μικρομεσαίες επιχειρήσεις, καθώς και δημόσιους φορείς, υποστηρίζοντας επιστημονικές προσομοιώσεις, επεξεργασία μεγάλου όγκου δεδομένων και εκπαίδευση μοντέλων Τεχνητής Νοημοσύνης.

Flash Reading by Kontra AI
  • Εγκαινιάστηκε στο Λαύριο ο εθνικός υπερυπολογιστής «ΔΑΙΔΑΛΟΣ», καταλαμβάνοντας την 31η θέση παγκοσμίως και ενισχύοντας την τεχνολογική θωράκιση της χώρας.
  • Το έργο συνδυάζει τη βιομηχανική κληρονομιά με την τεχνολογία αιχμής, αξιοποιώντας τον ιστορικό Ηλεκτρικό Σταθμό του Λαυρίου με μηδενικό περιβαλλοντικό αποτύπωμα.
  • Ο υπερυπολογιστής αποτελεί τον πυρήνα του εργοστασίου Τεχνητής Νοημοσύνης PHAROS, προσφέροντας κρίσιμους πόρους σε τομείς όπως η υγεία και η πολιτική προστασία.

Τα εγκαίνια του εθνικού υπερυπολογιστή «ΔΑΙΔΑΛΟΣ» θα πραγματοποιηθούν σήμερα, Δευτέρα 19 Οκτωβρίου και ώρα 10:30, στο Τεχνολογικό Πολιτιστικό Πάρκο Λαυρίου του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου, παρουσία του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη.

Ο «ΔΑΙΔΑΛΟΣ» διαθέτει μετρημένη υπολογιστική επίδοση 85,69 petaflops, καταλαμβάνοντας την 31η θέση παγκοσμίως στη λίστα TOP500 και την 23η θέση στην κατάταξη Green500 ως προς την ενεργειακή αποδοτικότητα.

Το έργο υλοποιείται από το Εθνικό Δίκτυο Υποδομών Τεχνολογίας και Έρευνας (ΕΔΥΤΕ – GRNET), με συνολικό προϋπολογισμό 58,9 εκατ. ευρώ.

Θα παρέχει υπολογιστικούς πόρους σε πανεπιστήμια, ερευνητικά κέντρα, νεοφυείς και μικρομεσαίες επιχειρήσεις, καθώς και δημόσιους φορείς, υποστηρίζοντας επιστημονικές προσομοιώσεις, επεξεργασία μεγάλου όγκου δεδομένων και εκπαίδευση μοντέλων Τεχνητής Νοημοσύνης.

Παράλληλα, αποτελεί τον υπολογιστικό πυρήνα του ελληνικού εργοστασίου Τεχνητής Νοημοσύνης PHAROS, το οποίο συνδέει την υποδομή με εργαλεία και τεχνογνωσία για την ανάπτυξη εφαρμογών από την ερευνητική και επιχειρηματική κοινότητα.

Το έργο εντάσσεται στο Εθνικό Σχέδιο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας «Ελλάδα 2.0» και χρηματοδοτείται με τη συνδρομή της Ευρωπαϊκής Ένωσης μέσω του NextGenerationEU και της Κοινής Επιχείρησης EuroHPC JU.

Όπως είχε επισημάνει σε ενημερωτική του ανάρτηση στο Facebook ο καθηγητής του ΕΜΠ, Νίκος Μπελαβίλας, ο οποίος έχει αναλάβει την επιστημονική ευθύνη του έργου εκ μέρους του Πολυτεχνείου και του ΤΠΠΛ, πρόκειται για ένα εγχείρημα που συνδυάζει μοναδικά τη βιομηχανική κληρονομιά με την τεχνολογία αιχμής.

Ένα «κτίριο-μηχανή» σε ένα μνημείο του 1905

Η κεντρική ιδέα του έργου είναι εξαιρετικά καινοτόμος. Ο Ηλεκτρικός Σταθμός του Λαυρίου, σχεδιασμένος από Γάλλους αρχιτέκτονες το 1905, αποτέλεσε ένα από τα πρώτα μεγάλα ενεργειακά κέντρα της Ελλάδας, καλύπτοντας τις ανάγκες της μεταλλουργίας και της πόλης. Μαζί με τον ΑΗΣ Νέου Φαλήρου, ήταν οι μοναδικοί σταθμοί τέτοιας κλίμακας στην εποχή τους.

73264470118283012581430181261834658100487233n.jpg
Tense Architecture Network

Σήμερα, αυτό το μνημείο βιομηχανικής αρχαιολογίας μετατρέπεται σε ένα σύγχρονο «κτίριο-μηχανή». Ο υπερυπολογιστής που εγκαθίσταται εκεί θα αναλάβει τη διαχείριση των δημόσιων ψηφιακών δικτύων της χώρας, με σημαντικότερο αυτό των ελληνικών πανεπιστημίων.

Η αρχιτεκτονική φιλοσοφία

Το έργο υλοποιείται μέσω σύμβασης ανάμεσα στο Εθνικό Δίκτυο Υποδομών Τεχνολογίας και Έρευνας (ΕΔΥΤΕ – GRNET) και το Τεχνολογικό Πολιτιστικό Πάρκο Λαυρίου (ΕΜΠ). Για τις ανάγκες του «Δαίδαλου» αποκαθίσταται μια συνολική επιφάνεια περίπου 4.000 τ.μ., η οποία περιλαμβάνει:

  • Τον Ηλεκτρικό Σταθμό
  • Τα Υπόστεγα Καμινείας
  • Το Πλινθοποιείο

Η βασική σχεδιαστική επιλογή είναι η πλήρης διατήρηση του ιστορικού κελύφους. Οι στέγες, οι τοιχοποιίες, ο πύργος διανομής, οι ιστορικές μηχανές, η μνημειώδης γερανογέφυρα (σχεδιασμένη από μηχανικούς της Λιέγης) ακόμη και τα υπόγεια κανάλια παραμένουν ανέγγιχτα.

Για να επιτευχθεί αυτό, εφαρμόζεται η λογική box-in-the-box (κουτί μέσα στο κουτί). Οι νέες υποδομές τοποθετούνται σε ανεξάρτητα κελύφη μέσα στα παλαιά κτίρια. Ο ίδιος ο υπερυπολογιστής θα βρίσκεται στην καρδιά του Σταθμού, κλεισμένος σε έναν μονωμένο γυάλινο κλωβό που θα είναι ορατός από τους επισκέπτες, λειτουργώντας όμως σε απόλυτα στεγανό περιβάλλον.

Μηδενικό περιβαλλοντικό αποτύπωμα

Η λειτουργία ενός υπερυπολογιστή απαιτεί τεράστια ποσά ενέργειας και ψύξης. Ωστόσο, ο σχεδιασμός του «Δαίδαλου» προβλέπει βιώσιμες και πράσινες λύσεις:

  • Ψύξη με Ανακυκλούμενο Νερό: Οι ανάγκες ψύξης δεν θα επιβαρύνουν το δίκτυο ύδρευσης, καθώς θα χρησιμοποιείται κλειστό κύκλωμα ανακυκλούμενου νερού.
  • Πράσινη Ενέργεια: Η ηλεκτροδότηση θα υποστηρίζεται από φωτοβολταϊκά συστήματα που θα τοποθετηθούν στις στέγες και στον όμορο τεχνητό λόφο (dry tomb), ο οποίος καλύπτει τα ρυπασμένα εδάφη του παλαιού εργοστασίου. Με τον τρόπο αυτό εξασφαλίζεται ενεργειακή αυτονομία χωρίς εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα.

Επιπλέον, ο χώρος θα είναι πλήρως επισκέψιμος. Στο εσωτερικό του Σταθμού διαμορφώνονται ειδικές πλατφόρμες για ξεναγήσεις, χώροι σεμιναρίων και γραφεία, μετατρέποντας το συγκρότημα σε έναν νέο αναπτυξιακό και εκπαιδευτικό πόλο, δίπλα στο υφιστάμενο Μουσείο Μεταλλείας – Μεταλλουργίας.

30 Χρόνια Προσφοράς στο Λαύριο

Απαντώντας και σε ερωτήματα της τοπικής κοινωνίας των Λαυρεωτών –για τους οποίους θα πραγματοποιηθεί αναλυτική επίσημη ενημέρωση τις επόμενες ημέρες– ο κ. Μπελαβίλας υπογράμμισε τη διαχρονική δέσμευση του επιστημονικού κόσμου για την περιοχή: «Επί τριάντα χρόνια πιστεύω ότι έχουμε αποδείξει έμπρακτα πως στο Λαύριο όχι μόνο σεβαστήκαμε το περιβάλλον, αλλά συμβάλαμε καθοριστικά στην αναγέννησή του. Εκατοντάδες από εμάς –καθηγητές, ερευνητές, διοικητικοί, φοιτητές και φοιτήτριες– βάλαμε πλάτη στην αναγέννηση ενός ρημαγμένου και βαριά μολυσμένου τόπου. Αποκαταστήσαμε ερείπια που κατέρρεαν, δίνοντάς τους νέα ζωή… Αυτή είναι η διαδρομή μας και αυτό θα συνεχίσουμε να υπηρετούμε με την ίδια σοβαρότητα και διαφάνεια», σημείωσε.

Ο «Δαίδαλος» είναι σύστημα της Hewlett Packard Enterprise (HPE), εξοπλισμένο με επιταχυντές NVIDIA GH200 Grace Hopper Superchip. Κάθε υπερτσίπ συνδυάζει έναν επεξεργαστή Grace με έναν επιταχυντή γραφικών Hopper, επιτρέποντας υψηλές επιδόσεις τόσο σε επιστημονικούς υπολογισμούς όσο και στην εκπαίδευση μοντέλων Τεχνητής Νοημοσύνης. Η ψύξη πραγματοποιείται με άμεση υγρή ψύξη, μέσω κλειστού κυκλώματος νερού που απομακρύνει τη θερμότητα από τα τσιπ.

Παπαστεργίου: Η Ελλάδα θωρακίζεται απέναντι στην τεχνητή νοημοσύνη

Όπως είπε ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης «ο χώρος του Λαυρίου χρησιμοποιεί ηλεκτρικό ρεύμα, δεδομένα και ελληνικό ταλέντο για να βάλει τη χώρα στην τεχνητή νοημοσύνη»

«Μέχρι σήμερα θεωρούσαμε ότι οι χώρες έπρεπε να είναι θωρακισμένες με υποδομές στην ενέργεια ή την άμυνα. Σήμερα πρέπει να έχουν θωράκιση από την τεχνητή νοημοσύνη. Η Ελλάδα με τον Δαίδαλο γίνεται η 14η χώρα παγκοσμίως που έχει μια τέτοια υποδομή» πρόσθεσε ο κ. Παπαστεργίου.

Όπως ανακοίνωσε «θα ακολουθήσουν δοκιμές και ρυθμίσεις ώστε τον Δεκέμβριο να δώσουμε τις πρώτες υπηρεσίες»

Οι εφαρμογές του

Η ουσιαστική αξία του «Δαίδαλου» βρίσκεται στις εφαρμογές του. Πρόσβαση προβλέπεται για πανεπιστήμια, ερευνητικά κέντρα, νεοφυείς επιχειρήσεις, μικρομεσαίες εταιρείες και δημόσιους φορείς. Δυνατότητες χρήσης θα έχουν επίσης ευρωπαϊκοί οργανισμοί και οι χώρες που συμμετέχουν στην κοινοπραξία. Κεντρικό ρόλο αναλαμβάνει ο PHAROS, το ελληνικό εργοστάσιο Τεχνητής Νοημοσύνης.

uperupologistis__2_
Ο δημοσιογράφος Τίμος Κουρεμένος και παρουσιαστής της εκδήλωσης, μπροστά στον υπερυπολογιστή Δαίδαλο

Ο «Δαίδαλος» παρέχει την υπολογιστική ισχύ, ενώ ο PHAROS οργανώνει την αξιοποίησή της, προσφέροντας εργαλεία, δεδομένα και τεχνική υποστήριξη. Στην κοινοπραξία, με επικεφαλής την ΕΔΥΤΕ, συμμετέχουν ο «Δημόκριτος», το ΕΜΠ, το Ερευνητικό Κέντρο «Αθηνά», το Υπερταμείο, το ΕΚΕΤΑ, το ΑΠΘ, το ΕΚΠΑ, το ΙΤΕ, το Πανεπιστήμιο Πειραιώς, το ΕΚΤ και η ΗΔΙΚΑ. Οι τρεις βασικές προτεραιότητες είναι η υγεία, η ελληνική γλώσσα και ο πολιτισμός, καθώς και η βιώσιμη ανάπτυξη.

Στην Πολιτική Προστασία, ο υπερ-υπολογιστής μπορεί να εκτελεί ταυτόχρονα δεκάδες προσομοιώσεις για την εξέλιξη μιας πυρκαγιάς, λαμβάνοντας υπόψη διαφορετικές εντάσεις και κατευθύνσεις ανέμου.

Eτσι, οι αρμόδιες υπηρεσίες θα μπορούν να αξιολογούν καλύτερα ποιες περιοχές κινδυνεύουν σε δύο, έξι ή δώδεκα ώρες και πού χρειάζεται να κατευθυνθούν οι πυροσβεστικές δυνάμεις. Ανάλογες εφαρμογές μπορούν να αναπτυχθούν για πλημμύρες όπως εκείνες του «Daniel», καύσωνες, ξηρασία και ακραία καιρικά φαινόμενα, με λεπτομερέστερα μετεωρολογικά και κλιματικά μοντέλα.

Στην υγεία, η εκπαίδευση αλγορίθμων πάνω σε ακτινογραφίες και αξονικές τομογραφίες μπορεί να βοηθήσει στον εντοπισμό παθολογικών ευρημάτων. Τα συστήματα αυτά θα μπορούσαν να λειτουργούν ως δεύτερο διαγνωστικό εργαλείο για τους γιατρούς, ιδιαίτερα σε περιφερειακά νοσοκομεία με περιορισμένο εξειδικευμένο προσωπικό.

Live τα εγκαίνια του υπερυπολογιστή «Δαίδαλου» στο Λαύριο - Μητσοτάκης: Έχουμε υποδομές για να είμαστε πρωταγωνιστές στην Τεχνητή Νοημοσύνη

Σημαντικές προοπτικές ανοίγονται επίσης στην εξατομικευμένη ιατρική, στη βιοϊατρική έρευνα και στον σχεδιασμό φαρμάκων. Στη βιομηχανία, τα λεγόμενα ψηφιακά δίδυμα επιτρέπουν στις επιχειρήσεις να προσομοιώνουν προϊόντα και γραμμές παραγωγής, εντοπίζοντας προβλήματα πριν από την κατασκευή τους. Στη φυσική, στη χημεία και στην επιστήμη υλικών, η μεγάλη υπολογιστική ισχύς επιταχύνει σύνθετες ερευνητικές διαδικασίες.

Ιδιαίτερη σημασία έχει η ελληνική γλώσσα. Η επεξεργασία μεγάλων συλλογών ελληνικών κειμένων μπορεί να οδηγήσει σε γλωσσικά μοντέλα που κατανοούν καλύτερα τις ιδιαιτερότητές της, αντί να εξαρτώνται αποκλειστικά από συστήματα σχεδιασμένα κυρίως για τα αγγλικά. Τέτοιες εφαρμογές θα μπορούσαν να ενισχύσουν τον ψηφιακό βοηθό του gov.gr, την αυτόματη μετάφραση, την ψηφιοποίηση ιστορικών αρχείων, αλλά και υπηρεσίες της δημόσιας διοίκησης και της κυβερνοασφάλειας.

Μητσοτάκης: Είμαστε στην πρώτη γραμμή της επανάστασης της Τεχνητής Νοημοσύνης

«Έχουν αλλάξει πάρα πολλά από το 2019. Το ταξίδι από την καθυστέρηση στην πρωτοπορία και ειδικά στον τομέα της ΤΝ παραμένει συναρπαστικό. Το 2019 ξεκινήσαμε με μια απλή ιδέα πώς μπορούμε από το gov.gr να κάνουμε πιο απλή την επικοινωνία του πολίτη με το κράτος και έχει γίνει άκρως θετικής υποδοχής από τους Έλληνες. Όμως από τη στιγμή που η ΤΝ μπήκε για τα καλά στη ζωή μας έπρεπε να πάμε στο επόμενο βήμα του πώς την αξιοποιούμε και πώς θα δημιουργήσουμε υποδομές για να είμαστε στην πρώτη γραμμή αυτής της επανάστασης» είπε ο κ. Μητσοτάκης ξεκινώντας τη συζήτησή του με τον δημοσιογράφο Τίμο Κουρεμένο.

Έχει φοβερές δυνατότητες που δεν τις έχουμε αντιληφθεί και οφείλουμε να τις αξιοποιήσουμε στον μέγιστο δυνατό τρόπο, είπε για τον Δαίδαλο ο κ. Μητσοτάκης

Αν δεν επενδύσουμε σε τεχνολογίες αυτού του είδους μπορεί να είμαστε ευάλωτοι σε κάποιον που μπορεί να θέλει να μας κόψει την πρόσβαση στην τεχνολογίας, πρόσθεσε ο πρωθυπουργός.

Η Ελλάδα έχει καταφέρει στα ζητήματα της Ψηφιακής Διακυβέρνησης να κάνει άλμα και να ξεπεράσει χώρες που ήταν πολύ μπροστά, είπε ακόμα ο κ. Μητσοτάκης.

Υπάρχει θαυμασμός για μια χώρα που υπολείπεται οικονομικά σε μέγεθος έκανε τέτοιο άλμα. Όλα αυτά απέδειξαν ότι για μια χώρα που βγήκε από κρίση, η τεχνητή νοημοσύνη είναι ένα εργαλείο που πρέπει να κάνουμε άλματα, συνέχισε ο πρωθυπουργός.

Η Ελλάδα έχει πολλά δεδομένα που είναι βενζίνη για τον κινητήρα της ΤΝ για να αναπτύσσει εφαρμογές. Είμαστε στην αρχή ενός συναρπαστικού ταξιδιού. Η μεγάλη πρόκληση είναι πώς η ΤΝ θα κάνει τη ζωή μας ευκολότερη και πώς θα ελέγξουμε τις αρνητικές επιπτώσεις της. Έχουμε υποδομές για να είμαστε πρωταγωνιστές και να μην τρέχουμε πίσω από τους καλύτερους, πρόσθεσε ο Κυριάκος Μητσοτάκης.

Οι χώρες που θα αντιμετωπίσουν αποτελεσματικά τα διλλήματα της ΤΝ και θα ελέγξουν τις αρνητικές επιπτώσεις είναι αυτές που θα κάνουν τα μεγάλα άλματα στο μέλλον, επισήμανε στο πλαίσιο αυτό ο κ. Μητσοτάκης.

Δείτε επίσης

Τελευταία Άρθρα

Τα πιο Δημοφιλή