Ενοικιαστές σε απόγνωση: Ανάρπαστα τα μικρά σπίτια έως 600 ευρώ

Η αγορά ενοικίων στην Ελλάδα βρίσκεται αντιμέτωπη με μια πρωτοφανή ανισορροπία μεταξύ προσφοράς και ζήτησης. Τα μικρά σπίτια έως 600 ευρώ έχουν μετατραπεί στο πιο περιζήτητο προϊόν της αγοράς, καθώς ανταποκρίνονται περισσότερο στις οικονομικές δυνατότητες των νοικοκυριών. Την ίδια στιγμή, όμως, τα διαθέσιμα ακίνητα αυτής της κατηγορίας μειώνονται διαρκώς, με αποτέλεσμα ο ανταγωνισμός μεταξύ των υποψήφιων ενοικιαστών να γίνεται ολοένα εντονότερος.

Σε ορισμένες περιοχές της Αθήνας, ο αριθμός των ενδιαφερόμενων μπορεί να φτάσει ακόμη και τους 300 για κάθε διαθέσιμο ακίνητο. Η πίεση είναι ιδιαίτερα αισθητή στα μικρά διαμερίσματα, όπου η ζήτηση δεν περιορίζεται μόνο από το ύψος του ενοικίου, αλλά και από το μέγεθος και τη λειτουργικότητα του ακινήτου.

Μικρά σπίτια έως 600 ευρώ: Η κατηγορία που συγκεντρώνει τη μεγαλύτερη ζήτηση

Το ενδιαφέρον των ενοικιαστών δεν στρέφεται απαραίτητα στο μεγαλύτερο σπίτι που μπορούν να βρουν με συγκεκριμένο προϋπολογισμό. Αντίθετα, πολλοί προτιμούν ένα μικρότερο και πιο οικονομικό ακίνητο, όπως ένα δυάρι, αντί για ένα μεγαλύτερο τριάρι ή τεσσάρι. Η επιλογή αυτή συνδέεται με την προσπάθεια περιορισμού του συνολικού κόστους διαβίωσης, ιδιαίτερα σε μια περίοδο κατά την οποία οι τιμές ενέργειας, τα καθημερινά έξοδα και οι υποχρεώσεις των νοικοκυριών παραμένουν αυξημένα.

Χαρακτηριστικό είναι ότι όσο μικρότερο είναι ένα σπίτι που προσφέρεται κοντά στο όριο των 600 ευρώ, τόσο μεγαλύτερη φαίνεται να είναι η ελκυστικότητά του. Τα μικρά σπίτια έως 600 ευρώ, επομένως, δεν αποτελούν απλώς μια οικονομική επιλογή, αλλά συχνά τη μοναδική ρεαλιστική λύση για εργαζόμενους, φοιτητές, νέες οικογένειες και ανθρώπους που αναζητούν κατοικία μόνοι τους.

Στην Αττική, τα Βόρεια Προάστια καταγράφουν 281,7 αναζητήσεις ανά διαθέσιμο ακίνητο για ενοίκια κάτω των 600 ευρώ. Από αυτές, οι 21,1 μετατρέπονται σε πιο έμπρακτο ενδιαφέρον, δηλαδή σε leads. Αντίθετα, στα ακίνητα με ενοίκιο άνω των 1.500 ευρώ, η πίεση της ζήτησης υποχωρεί έως και 42 φορές.

Στο κέντρο της Αθήνας, για τα ακίνητα έως 600 ευρώ καταγράφονται 20,8 αναζητήσεις και 3,9 leads ανά διαθέσιμο ακίνητο. Στην κατηγορία των ενοικίων άνω των 1.500 ευρώ, οι αντίστοιχοι αριθμοί περιορίζονται σε 4,3 αναζητήσεις και 0,6 leads. Η διαφορά αποτυπώνει με σαφήνεια το χάσμα ανάμεσα στις ανάγκες των ενοικιαστών και στο διαθέσιμο απόθεμα.

Σε επίπεδο γειτονιών, η Ελευσίνα, το Μαρούσι, το Ηράκλειο, η Παλλήνη και το Χαλάνδρι συγκαταλέγονται στις περιοχές όπου η πίεση για οικονομικά ακίνητα είναι ιδιαίτερα έντονη.

Η εικόνα της αγοράς ενοικίων σε όλη την Ελλάδα

Τα στοιχεία παρουσιάστηκαν από τον Spitogatos με αφορμή τη συμπλήρωση 20 χρόνων λειτουργίας της πλατφόρμας. Η ανάλυση εξετάζει τη σχέση προσφοράς και ζήτησης ανά περιοχή, γειτονιά και εύρος τιμής, επιδιώκοντας να αναδείξει τα σημεία όπου το διαθέσιμο απόθεμα δεν επαρκεί για να καλύψει το ενδιαφέρον.

Σε πανελλαδικό επίπεδο, κάθε διαθέσιμο ακίνητο προς ενοικίαση αντιστοιχεί κατά μέσο όρο σε 2,41 μοναδικά leads και 23,38 μοναδικές αναζητήσεις. Στην αγορά πώλησης, οι αντίστοιχοι αριθμοί είναι αισθητά χαμηλότεροι, με 0,79 leads και 11,68 αναζητήσεις ανά ακίνητο.

Η εικόνα διαφοροποιείται σημαντικά όταν τα στοιχεία αναλύονται ανά περιοχή και τιμή. Η μεγαλύτερη πίεση εντοπίζεται στα οικονομικότερα και μικρότερα ακίνητα, καθώς εκεί συγκεντρώνεται η πλειονότητα της ζήτησης.

Στη Θεσσαλονίκη, η εντονότερη πίεση εμφανίζεται εκτός του κέντρου. Το Υπόλοιπο Νομού καταγράφει 5,9 leads και 123,2 αναζητήσεις ανά διαθέσιμο ακίνητο για ενοίκια κάτω των 600 ευρώ. Ο Εχέδωρος, ο Άγιος Αθανάσιος και το Ωραιόκαστρο ξεχωρίζουν μεταξύ των περιοχών με τη μεγαλύτερη ζήτηση.

Στην υπόλοιπη Ελλάδα, η πίεση στα οικονομικά ακίνητα είναι έως και επτά φορές υψηλότερη σε σχέση με τα ακριβότερα. Τα Δωδεκάνησα καταγράφουν 22,4 leads και 196,4 αναζητήσεις ανά ακίνητο, ενώ στις περιοχές με την υψηλότερη ζήτηση περιλαμβάνονται η Ζάκυνθος, η Ρόδος και η Πάρος, αλλά και επαρχιακά κέντρα όπως η Θήβα, η Αλεξάνδρεια και το Αγρίνιο.

Αγορά κατοικίας: Μεγάλο ενδιαφέρον, περιορισμένη δυνατότητα αγοράς

Παρόμοια, αν και ηπιότερη, τάση καταγράφεται και στην αγορά πώλησης. Η ζήτηση συγκεντρώνεται κυρίως σε ακίνητα αξίας έως 250.000 ευρώ, ενώ στα σπίτια άνω των 550.000 ευρώ η ένταση του ενδιαφέροντος μειώνεται αισθητά σε σχέση με το διαθέσιμο απόθεμα.

Η σημαντική απόσταση ανάμεσα στις αναζητήσεις και στα leads δείχνει ότι πολλοί ενδιαφερόμενοι εξετάζουν την αγορά κατοικίας, αλλά δυσκολεύονται να προχωρήσουν σε πραγματική συναλλαγή. Το υψηλό κόστος των ακινήτων, η περιορισμένη πρόσβαση σε χρηματοδότηση και η αβεβαιότητα για την οικονομική κατάσταση λειτουργούν ανασταλτικά.

Στην κατηγορία έως 250.000 ευρώ, τα Βόρεια Προάστια της Αθήνας καταγράφουν 1,7 leads και 22,6 αναζητήσεις ανά διαθέσιμο ακίνητο. Στο Υπόλοιπο Νομού Θεσσαλονίκης οι αναζητήσεις φτάνουν τις 27,9 ανά ακίνητο, ενώ στην υπόλοιπη Ελλάδα τα Δωδεκάνησα ξεχωρίζουν στα leads, με 3,6 ανά ακίνητο. Οι Σποράδες καταγράφουν τον υψηλότερο αριθμό αναζητήσεων, με 91,4 ανά διαθέσιμο ακίνητο.

Από το πρόβλημα στις λύσεις

Η καλύτερη αξιοποίηση του υπάρχοντος οικιστικού αποθέματος αποτελεί ένα από τα βασικά ζητούμενα. Παλαιότερα και μικρότερα ακίνητα θα μπορούσαν να αναβαθμιστούν, να ανακαινιστούν και να επιστρέψουν στην αγορά, καλύπτοντας μέρος της αυξημένης ανάγκης για οικονομική κατοικία. Παράλληλα, η αξιοποίηση ακινήτων που παραμένουν κλειστά θα μπορούσε να ενισχύσει την προσφορά.

Σημαντικό ρόλο μπορεί να διαδραματίσει και η πρόσβαση στη στεγαστική χρηματοδότηση. Σύμφωνα με στοιχεία της IMS-FC, οι εκταμιεύσεις στεγαστικών δανείων στο οκτάμηνο του 2026 έφτασαν τα 1,835 δισ. ευρώ, σημειώνοντας αύξηση 34,9% σε σχέση με το αντίστοιχο διάστημα του 2025. Τα προγράμματα «Σπίτι μου» κατέγραψαν άνοδο 54,6%.

Παρά τη βελτίωση, στην Ελλάδα μόλις το 23% των αγοραπωλησιών ακινήτων πραγματοποιείται με στεγαστικό δάνειο, έναντι 45% στην Ευρώπη. Η διευκόλυνση της πρόσβασης σε χρηματοδότηση θα μπορούσε να επιτρέψει σε περισσότερους πολίτες να μετακινηθούν από την αναζήτηση στην πραγματική αγορά κατοικίας.

Η διεθνής ζήτηση για ελληνικά ακίνητα

Η Ελλάδα παραμένει στον χάρτη της διεθνούς ζήτησης. Σύμφωνα με τα στοιχεία του Spitogatos, το ενδιαφέρον από το εξωτερικό έχει αυξηθεί κατά 60,3% σε σχέση με το 2020 και αντιστοιχεί πλέον στο 20,3% της συνολικής ζήτησης, το υψηλότερο ποσοστό της περιόδου 2020–2026.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες, η Γερμανία και το Ηνωμένο Βασίλειο παραμένουν οι σημαντικότερες χώρες προέλευσης. Παράλληλα, πέντε από τις δέκα δημοφιλέστερες περιοχές για τους χρήστες του εξωτερικού βρίσκονται εκτός Αθήνας και Θεσσαλονίκης: η Χαλκιδική, οι Κυκλάδες, η Καβάλα, η Μεσσηνία και τα Δωδεκάνησα.

Η εικόνα της αγοράς είναι πλέον ξεκάθαρη: τα μικρά σπίτια έως 600 ευρώ συγκεντρώνουν τη μεγαλύτερη ζήτηση, όμως η προσφορά παραμένει εξαιρετικά περιορισμένη. Η ενίσχυση του διαθέσιμου αποθέματος, η αναβάθμιση παλαιών κατοικιών και η ευκολότερη πρόσβαση στη χρηματοδότηση αποτελούν τα βασικά βήματα για να περιοριστεί το χάσμα και να αποκτήσουν περισσότεροι άνθρωποι πρόσβαση σε μια προσιτή κατοικία.