Εκλογικό θρίλερ στη Σουηδία: Οριακό προβάδισμα μιας έδρας για τους (κεντρο)αριστερούς απέναντι στην (ακρο)δεξιά

Ηεπικεφαλής των Σοσιαλδημοκρατών δήλωσε «έτοιμη» να κυβερνήσει τη Σουηδία, μετά τις βουλευτικές εκλογές που διεξήχθησαν χθες Κυριακή και δεν ανέδειξαν ξεκάθαρο νικητή, κάτι που θα οδηγήσει σε μακρές διαπραγματεύσεις ανάμεσα στα κόμματα για τον σχηματισμό της επόμενης κυβέρνησης. Με τις περισσότερες ψήφους να έχουν καταμετρηθεί, τα αριστερά κόμματα διατηρούν προβάδισμα μόλις μίας έδρας, σύμφωνα με τα στοιχεία της εκλογικής αρχής.

Η σκανδιναβική χώρα είχε ακόμα μια μακρά εκλογική νύχτα με ανατροπές – κάτι μάλλον συνηθισμένο. Αρχικά οι Σοσιαλδημοκράτες έβγαλαν κάτι σαν «βρυχηθμό», όταν δόθηκαν στη δημοσιότητα τα πρώτα exit polls από τα εκλογικά τμήματα.

Σουηδικά ΜΜΕ εμφάνιζαν την Μαγκνταλένα Άντερσον, 59 ετών, να εξασφαλίζει καθαρό προβάδισμα και να οδεύει να πραγματώσει το όνειρό της να επιστρέψει στην εξουσία (από την οποία αποχώρησε το 2022), και υποχώρηση της ακροδεξιάς, που υποστήριζε ως τώρα την κυβερνητική συμμαχία χωρίς να είναι ενταγμένη σε αυτή.

Μία έδρα διαφορά

Όταν ανακοινώθηκαν τα exit polls υποστηρικτές της, χαμογελαστοί, αγκαλιάζονταν, έπιναν σαμπάνιες, αφρώδη κρασιά ή μπίρες. Αλλά με τα πρώτα αποτελέσματα, η διαφορά φάνηκε να μειώνεται γρήγορα.

Με το 80% των ψήφων να έχουν καταμετρηθεί, η διαφορά μεταξύ του αριστερού και του δεξιού μπλοκ ήταν μόλις μία έδρα. Τα αριστερά κόμματα της αντιπολίτευσης, υπό την ηγεσία της Μαγκνταλένα Άντερσον των Σοσιαλδημοκρατών, συγκέντρωναν 175 έδρες, ενώ τα δεξιά κόμματα, υπό την ηγεσία του πρωθυπουργού και επικεφαλής του κόμματος των Μετριοπαθών, Ουλφ Κρίστερσον, είχαν 174.

Για την πλειοψηφία απαιτούνται 175 έδρες, καθώς είναι 349 συνολικά.

Τα τελικά αποτελέσματα μπορεί να μην ανακοινωθούν παρά μεθαύριο Τετάρτη, καθώς χρειάζεται ακόμη να καταμετρηθούν οι ψήφοι του εσωτερικού και η διαφορά είναι οριακή. Οι Σοσιαλδημοκράτες της κ. Άντερσον έχουν συγκεντρώσει το 28,1%, ενώ το κεντρώο κόμμα του κ. Κρίστερσον το 19,9%.

Αναλυτικότερα, σύμφωνα με τα μέχρι στιγμής στοιχεία της Σουηδικής Εκλογικής Αρχής, οι έδρες που συγκεντρώνει το κάθε κόμμα είναι οι εξής:

• Μετριοπαθείς 70
• Χριστιανοδημοκράτες 22
• Φιλελεύθεροι 19
• Δημοκράτες της Σουηδίας 62
• Κεντρώοι 25
• Πράσινοι 22
• Αριστερά 29
• Σοσιαλδημοκράτες 100

Σημειώνεται ότι το δεξιό μπλοκ αποτελείται από τους Μετριοπαθείς του Κρίστερσον, τους Χριστιανοδημοκράτες και τους Φιλελεύθερους, με υποστηρικτικό ρόλο για τους ακροδεξιούς Δημοκράτες της Σουηδίας (SD), το δεύτερο μεγαλύτερο κόμμα της Σουηδίας.

Το αριστερόστροφο μπλοκ της αντιπολίτευσης απαρτίζεται από το μεγαλύτερο κόμμα της Σουηδίας, τους Σοσιαλδημοκράτες, το Κόμμα του Κέντρου, τους Πράσινους και το Αριστερό Κόμμα.

Υπενθυμίζεται ότι ο δεξιός συνασπισμός έσπασε ένα τεράστιο ταμπού το 2022, προχωρώντας σε συνεργασία με τους SD, κόμμα το οποίο έχει νεοναζιστικές ρίζες.

Επιστροφή της «Μάγκντα»;

«Προς το παρόν, είμαστε μπροστά. Αν αυτό επιβεβαιωθεί, τότε η Σουηδία θα έχει νέα κυβέρνηση», τόνισε η κ. Άντερσον απευθυνόμενη σε υποστηρικτές της στη Στοκχόλμη.

Ωστόσο, ο επικεφαλής των μετριοπαθών, ο απερχόμενος πρωθυπουργός Ουλφ Κρίστερσον, αντέτεινε ότι «το ερώτημα για το ποια κυβέρνηση θα ασκήσει την εξουσία στη Σουηδία τα επόμενα χρόνια παραμένει ανοικτό», είπε στους δικούς του υποστηρικτές.

Μένει να φανεί αν το αποτέλεσμα σημαίνει πράγματι την επιστροφή της «Μάγκντα», όπως αποκαλείται η πρώην πρωθυπουργός, ή αν θα παραμείνει στο αξίωμα ο Ουλφ Κρίστερσον, αυτή τη φορά ονομάζοντας υπουργούς από την άκρα δεξιά, παρά την συρρίκνωση του ποσοστού τους από περίπου 20% σε 17,5% των ψήφων.

Θα κριθεί τις επόμενες ημέρες και εβδομάδες, αφού ολοκληρωθούν η καταμέτρηση και οι έλεγχοι.

Τα δύο σενάρια

Το πρώτο από τα δυο σενάρια είναι να σχηματιστεί κυβερνητική συμμαχία κεντροαριστεράς-αριστεράς, κάτι ότι εύκολο, με δεδομένες τις διαφωνίες ανάμεσα στα κόμματά της. Αυτό θα απαιτήσει «χρόνο», δεν θα γίνει «αμέσως», προειδοποίησε ο Άντερς Σάνερστετ, του πανεπιστημίου της Λουντ, μιλώντας στο Γαλλικό Πρακτορείο.

«Η κατάσταση θα είναι δύσκολη», παραδέχεται η Εμίλια Βίκστρεμ Μελίν, ψηφοφόρος των Σοσιαλδημοκρατών. «Αλλά έχω απόλυτη εμπιστοσύνη στη Μαγκνταλένα, είναι έμπειρη διαπραγματεύτρια και έχει σχέδιο», πρόσθεσε η σαραντάρα.

Υποστηρικτές του συντηρητικού πρωθυπουργού Κρίστερσον θεωρούν το αντίθετο.

Ακόμη κι αν οι Σοσιαλδημοκράτες «κερδίσουν», είναι πιθανό να «δυσκολευτούν να σχηματίσουν κυβέρνηση», θέλει να πιστεύει ο Όλιβερ Άντερσον, μέλος της νεολαίας του κόμματός του.

Σημειώνεται ότι, σε συνέντευξη που παραχώρησε ο κ. Κρίστερσον στο AFP μερικές ημέρες πριν από την ψηφοφορία, ο απερχόμενος πρωθυπουργός δήλωνε πως ήθελε άλλα τέσσερα χρόνια στην εξουσία για να «ξαναδώσουμε στη Σουηδία το μεγαλείο της» – μια σαφής αναφορά στο γνωστό σύνθημα του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ για τις ΗΠΑ (“Make America Great Again”).

Για μήνες, η κυβερνητική συμμαχία του Κρίστερσον, η οποία σχηματίστηκε το 2022 και μπορούσε να βασίζεται στην υποστήριξη της ακροδεξιάς στο σουηδικό κοινοβούλιο, φερόταν κατά τις δημοσκοπήσεις να οδεύει σε βαριά ήττα. Πιο πρόσφατες σφυγμομετρήσεις, όμως, αναπτέρωσαν σταδιακά τις ελπίδες του.