«Εφιάλτης δίχως τέλος» στα Ιμαλάια: «Τσουνάμι» λάσπης και θανάτου

Σε μια τεράστια επιχείρηση έρευνας και διάσωσης έχουν επιδοθεί οι Αρχές στο Νεπάλ και την Κίνα, αναζητώντας χιλιάδες ανθρώπους που αγνοούνται μετά την κατάρρευση παγετώνα που προκάλεσε ένα καταστροφικό «τσουνάμι» λάσπης, πάγου, βράχων και φερτών υλικών στα Ιμαλάια.

Ο απολογισμός των θυμάτων έχει φτάσει περίπου τους 750 νεκρούς, ενώ περισσότεροι από 3.000 άνθρωποι αγνοούνται στις δύο πλευρές των συνόρων Νεπάλ–Κίνας.

Την ίδια ώρα, οι επιχειρήσεις διάσωσης διεξάγονται υπό εξαιρετικά δύσκολες καιρικές συνθήκες, με τη βροχή και την άνοδο της στάθμης των ποταμών να δημιουργούν διαρκώς νέους κινδύνους.

«Ο εφιάλτης δεν έχει τέλος»

Από το Νεπάλ, η απεσταλμένη του ΕΡΤnews Μαρία Σταθοπούλου μεταφέρει συγκλονιστικές εικόνες από την περιοχή της καταστροφής.

Όπως περιγράφει, έχει στηθεί ουσιαστικά μια αερογέφυρα προς τις πληγείσες περιοχές. Ελικόπτερα μεταφέρουν αδιάκοπα διασώστες και στρατιώτες και επιστρέφουν μεταφέροντας εγκλωβισμένους και τραυματίες.Όπως περιγράφει, έχει στηθεί ουσιαστικά μια αερογέφυρα προς τις πληγείσες περιοχές. Ελικόπτερα μεταφέρουν αδιάκοπα διασώστες και στρατιώτες και επιστρέφουν μεταφέροντας εγκλωβισμένους και τραυματίες.

Στο σημείο όπου φτάνουν τα ελικόπτερα εκτυλίσσονται συγκινητικές στιγμές.

Πολύς κόσμος περιμένει με την αγωνία ζωγραφισμένη στο βλέμμα, προσπαθώντας να διακρίνει ποιοι κατεβαίνουν από τα ελικόπτερα. Ανάμεσα στους διασωθέντες μπορεί να βρίσκεται ένα αγαπημένο τους πρόσωπο.

Παράλληλα, αναρτώνται συνεχώς λίστες με τα ονόματα όσων έχουν διασωθεί.

Μέχρι αργά το βράδυ, κάτοικοι χρησιμοποιούσαν τους φακούς των κινητών τηλεφώνων τους για να διαβάσουν τα ονόματα. Ανάμεσά τους και μια γυναίκα που είχε ταξιδέψει από την Ιαπωνία προκειμένου να πληροφορηθεί την τύχη αγαπημένων της προσώπων.

«Ο εφιάλτης δεν έχει τέλος», σημειώνει η Μαρία Σταθοπούλου, καθώς οι καιρικές συνθήκες παραμένουν δύσκολες και ο κίνδυνος νέων πλημμυρών είναι υπαρκτός.

734 νεκροί στο Νεπάλ – 546 αγνοούμενοι στην κινεζική πλευρά

Η Αρχή Διαχείρισης Καταστροφών του Νεπάλ ανακοίνωσε ότι 734 άνθρωποι έχουν χάσει τη ζωή τους, ενώ 2.498 παραμένουν αγνοούμενοι. Παράλληλα, 7.514 άνθρωποι έχουν διασωθεί.

Στην κινεζική πλευρά, οι Αρχές ανακοίνωσαν 16 νεκρούς και 546 αγνοούμενους στην κομητεία Gyirong.

Σύμφωνα με το Πεκίνο, μεταξύ των αγνοουμένων στο Θιβέτ βρίσκονται 261 ξένοι υπήκοοι από 23 χώρες.

Ο συνολικός αριθμός των αγνοουμένων στις δύο πλευρές των συνόρων ξεπερνά έτσι τους 3.000, ενώ οι νεκροί ανέρχονται συνολικά περίπου στους 750.

Η καταστροφή έχει λάβει τεράστιες διαστάσεις, καθώς ένας τεράστιος όγκος πάγου, βράχων, λάσπης και φερτών υλικών κατέβηκε μέσα από τις κοιλάδες και τα ποτάμια των Ιμαλαΐων, προκαλώντας εκτεταμένες καταστροφές.

«Δεν υπάρχει κανείς που να μην έχει χάσει κάποιον δικό του»

Η εικόνα που μεταφέρει από τις πληγείσες περιοχές η Μαρία Σταθοπούλου είναι συγκλονιστική. Όπως αναφέρει, δεν υπάρχει άνθρωπος στις πληγείσες περιοχές που να μην έχει χάσει κάποιον δικό του. Ολόκληρες οικογένειες ξεκληρίστηκαν.

Οι κάτοικοι βρέθηκαν αντιμέτωποι με ένα τεράστιο «τσουνάμι» λάσπης, βράχων και φερτών υλικών. Προσπαθούσαν να σωθούν τρέχοντας, να σκαρφαλώσουν στις βουνοπλαγιές ή να ανέβουν σε πολυώροφα κτίρια.

Παρότι υπήρχε κάποια προειδοποίηση, η ταχύτητα και η ορμή του υδάτινου όγκου ήταν τόσο μεγάλη ώστε τα περιθώρια αντίδρασης ήταν ελάχιστα.

Νέος συναγερμός από την άνοδο των υδάτων

Οι επιχειρήσεις διάσωσης έχουν διακοπεί αρκετές φορές από την Παρασκευή εξαιτίας των κακών καιρικών συνθηκών. Οι κάτοικοι και οι διασώστες έχουν μετακινηθεί σε υψηλότερα σημεία, καθώς η στάθμη του ποταμού Trishuli αυξήθηκε μετά τις νέες βροχοπτώσεις, προκαλώντας φόβους για επιπλέον πλημμύρες.

Η Μαρία Σταθοπούλου περιγράφει επίσης πως οι ειδικοί παρακολουθούν συνεχώς τη στάθμη των νερών και έχει δοθεί εντολή να μην πλησιάζει κανείς στις όχθες του κεντρικού ποταμού και των παραποτάμων του.

Νέα λίμνη δημιουργεί νέο κίνδυνο

Ένας ακόμη παράγοντας που δυσκολεύει τις επιχειρήσεις διάσωσης είναι ο σχηματισμός λίμνης στα σύνορα Νεπάλ–Κίνας.

Η λίμνη που είχε δημιουργηθεί από την καταστροφή και απειλούσε τις περιοχές κατάντη είχε σε μεγάλο βαθμό αποστραγγιστεί μέχρι το βράδυ του Σαββάτου.

Ωστόσο, drones εντόπισαν αργότερα μια νέα κατολίσθηση, περίπου 2,8 χιλιόμετρα κατάντη της λίμνης, η οποία δημιούργησε νέο φυσικό φράγμα και έναν καινούργιο όγκο νερού. Οι Αρχές φοβούνται ότι η εξέλιξη αυτή μπορεί να προκαλέσει νέα πλημμυρικά φαινόμενα.

Μάχη για τους εγκλωβισμένους στις σήραγγες

Ιδιαίτερο βάρος έχει δοθεί πλέον στην προσπάθεια εντοπισμού ανθρώπων που πιστεύεται ότι έχουν εγκλωβιστεί σε σήραγγες υδροηλεκτρικών εγκαταστάσεων.

Περισσότεροι από 100 εργαζόμενοι θεωρείται ότι βρίσκονται παγιδευμένοι σε σήραγγες.

Στο Trishuli 3A, ο στρατός του Νεπάλ τοποθέτησε σωλήνα σε μία από τις σήραγγες και άρχισε να διοχετεύει αέρα, σε μια προσπάθεια να βοηθήσει όσους μπορεί να βρίσκονται μέσα.

Οι επιχειρήσεις, ωστόσο, δυσκολεύτηκαν από τη βροχή και την άνοδο των υδάτων. Συνολικά, 933 εργαζόμενοι σε υδροηλεκτρικά έργα έχουν δηλωθεί αγνοούμενοι.

Ινδοί και Κινέζοι ειδικοί συμμετέχουν στις προσπάθειες για το άνοιγμα των σηράγγων και την υποστήριξη των επιχειρήσεων διάσωσης.

Το Νεπάλ έχει ζητήσει διεθνή βοήθεια σε εξειδικευμένους τομείς, μεταξύ άλλων για επιχειρήσεις διάσωσης σε σήραγγες, εξετάσεις DNA, ψυκτικούς χώρους για τις σορούς και εγκληματολογική ταυτοποίηση των θυμάτων.

Μαζικές ταφές αγνώστων θυμάτων

Την ίδια στιγμή, η τραγωδία περνά σε ένα ακόμη πιο σκληρό στάδιο. Ημέρες μετά την έναρξη της καταστροφής, συγγενείς συνεχίζουν να μετακινούνται ανάμεσα σε νοσοκομεία, νεκροτομεία και κέντρα βοήθειας αναζητώντας τους δικούς τους ανθρώπους.

Στο μεταξύ, οι Αρχές στο Νεπάλ έχουν ξεκινήσει μαζικές ταφές εκατοντάδων θυμάτων που δεν έχουν αναγνωριστεί, καθώς οι σοροί άρχισαν να αποσυντίθενται.

Στην περιοχή Chitwan, η οποία δεν επλήγη άμεσα από την καταστροφή, σοροί που παρασύρθηκαν από την πλημμυρισμένη περιοχή Rasuwa μεταφέρθηκαν μέσω του ποτάμιου συστήματος στον ποταμό Narayani.

Οι Αρχές φωτογραφίζουν τις σορούς, συλλέγουν δείγματα DNA και καταγράφουν στοιχεία ταυτοποίησης, προκειμένου οι οικογένειες να έχουν τη δυνατότητα να αναγνωρίσουν τους συγγενείς τους ακόμη και μετά την ταφή.

Σύμφωνα με αστυνομικό, από τις σορούς που έχουν ανακτηθεί περισσότερες από τις μισές δεν μπορούν πλέον να αναγνωριστούν. Σε αρκετές περιπτώσεις δεν υπάρχουν ορατά χαρακτηριστικά του προσώπου, ενώ έχουν βρεθεί ακόμη και μόνο τμήματα σωμάτων.

Οι Αρχές έθαψαν περισσότερες από 100 αγνώστων στοιχείων σορούς το Σάββατο, ενώ την Κυριακή προετοίμαζαν επιπλέον τάφους για εκατοντάδες ακόμη θύματα.

Ξένοι υπήκοοι μεταξύ των αγνοουμένων

Ανάμεσα στους αγνοούμενους βρίσκονται ξένοι υπήκοοι που είχαν ταξιδέψει στην περιοχή για τουρισμό, θρησκευτικό τουρισμό αλλά και για πεζοπορία στα βουνά.

Στο Θιβέτ, οι κινεζικές Αρχές κάνουν λόγο για 261 ξένους υπηκόους από 23 χώρες που αγνοούνται.

Την ίδια ώρα, μια περίπτωση προσέφερε μια μικρή ανάσα αισιοδοξίας μέσα στην καταστροφή: η 24χρονη Αυστραλή Cara Severino, η οποία είχε δηλωθεί αγνοούμενη, εντοπίστηκε την Παρασκευή ασφαλής.

Ωστόσο, 42 Αυστραλοί εξακολουθούν να αγνοούνται, πολλοί από τους οποίους είχαν επισκεφθεί την περιοχή ως προσκυνητές σε ιερούς τόπους.

Κλιματική αλλαγή και αστάθεια των παγετώνων

Η καταστροφή έχει επαναφέρει στο προσκήνιο και τη συζήτηση για την κλιματική αλλαγή και τις επιπτώσεις της στα Ιμαλάια.

Το κινεζικό κρατικό τηλεοπτικό δίκτυο CCTV ανέφερε ότι η πλημμύρα προκλήθηκε από αστάθεια παγετώνα που συνδέεται με τις μακροπρόθεσμες επιπτώσεις της υπερθέρμανσης του πλανήτη.

Οι κινεζικές Αρχές χαρακτήρισαν το φαινόμενο νέο και χαρακτηριστικό παράδειγμα καταστροφής που συνδέεται με την κρυόσφαιρα του Θιβετιανού οροπεδίου.

Σύμφωνα με Κινέζους επιστήμονες, το κύμα λάσπης που ξεκίνησε από την πλευρά του Νεπάλ χρειάστηκε μόλις έξι έως επτά λεπτά για να φτάσει στο συνοριακό πέρασμα Gyirong.

Εικόνες από κάμερες ασφαλείας κατέγραψαν χειμάρρους νερού και φερτών υλικών να κατακλύζουν κτίρια, ενώ άνθρωποι προσπαθούσαν να απομακρυνθούν.

Ο υπουργός Εξωτερικών της Κίνας Wang Yi χαρακτήρισε την καταστροφή, σε τηλεφωνική επικοινωνία με τον Νεπαλέζο ομόλογό του, ως τη σοβαρότερη διασυνοριακή καταστροφή των τελευταίων ετών και έκανε λόγο για επιχειρήσεις διάσωσης πρωτοφανούς δυσκολίας και πολυπλοκότητας.

Περισσότεροι από 90.000 άνθρωποι έχουν επηρεαστεί

Σύμφωνα με τον Ερυθρό Σταυρό, περισσότεροι από 90.000 άνθρωποι είναι πιθανό να έχουν επηρεαστεί από την καταστροφή.

Οι ανάγκες είναι τεράστιες και το Νεπάλ έχει απευθύνει έκκληση για διεθνή οικονομική και επιχειρησιακή βοήθεια.

Μεταξύ άλλων, ζητούνται εξειδικευμένα μέσα διάσωσης, βαριά drones, εξοπλισμός για εξετάσεις DNA, ψυκτικοί χώροι για σορούς και εξοπλισμός για την ταυτοποίηση των θυμάτων.

Η Κίνα έχει κινητοποιήσει περισσότερους από 2.100 διασώστες και έχει διαθέσει τουλάχιστον 220 εκατομμύρια γουάν, περίπου 32,7 εκατομμύρια δολάρια, για τις επιχειρήσεις ανακούφισης. Παράλληλα, πραγματοποιούνται ρίψεις εξοπλισμού και προμηθειών, ενώ στρατιώτες χρησιμοποιούν ειδικό εξοπλισμό εντοπισμού ζωής για την αναζήτηση αγνοουμένων.

Δισεκατομμύρια το κόστος της ανοικοδόμησης

Πέρα από την επιχείρηση διάσωσης, το Νεπάλ βρίσκεται ήδη μπροστά σε μια τεράστια προσπάθεια αποκατάστασης. Ο υπουργός Εξωτερικών Shisir Khanal προειδοποίησε ότι το κόστος της ανοικοδόμησης μπορεί να ανέλθει σε δισεκατομμύρια δολάρια.

Η κυβέρνηση σχεδιάζει να προχωρήσει σε έρευνα για τις απώλειες και τις ζημιές και ζητά τη στήριξη της διεθνούς κοινότητας.

Ήδη έχουν ανακοινωθεί οικονομικές ενισχύσεις από τις Ηνωμένες Πολιτείες, τον Καναδά, το Ηνωμένο Βασίλειο, την Ευρωπαϊκή Ένωση και άλλους διεθνείς οργανισμούς και χώρες.

Η μάχη συνεχίζεται

Πέντε ημέρες μετά την καταστροφή, το Νεπάλ εξακολουθεί να βρίσκεται αντιμέτωπο με μια διπλή μάχη: τη μάχη για τη ζωή και τη μάχη με τον χρόνο.

Τα ελικόπτερα συνεχίζουν να μεταφέρουν διασώστες και εγκλωβισμένους. Οι ομάδες έρευνας αναζητούν ανθρώπους στις σήραγγες και στα συντρίμμια. Οι συγγενείς στέκονται μπροστά στις λίστες, ψάχνοντας ένα όνομα.

Και την ίδια ώρα, οι βροχές, η άνοδος των ποταμών, οι κατολισθήσεις και η δημιουργία νέων υδάτινων όγκων κρατούν σε επιφυλακή τους πάντες.

Η περιγραφή της Μαρίας Σταθοπούλου αποτυπώνει το ανθρώπινο μέγεθος της τραγωδίας: άνθρωποι με τους φακούς των κινητών τους προσπαθούν μέσα στη νύχτα να διαβάσουν λίστες ονομάτων, περιμένοντας να βρουν έναν δικό τους άνθρωπο ανάμεσα στους διασωθέντες.

Για κάποιους, η αναμονή φέρνει ανακούφιση.

Για άλλους, επιβεβαιώνει τον χειρότερο φόβο.

Και για χιλιάδες οικογένειες, η αναζήτηση συνεχίζεται.