ΕΦΚΑ: Στις 42 ημέρες ο χρόνος αναμονής για σύνταξη – Τι αλλάζει για συνταξιούχους, οφειλέτες και ΑμεΑ

Σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα κινούνται πλέον οι εκκρεμότητες στον ΕΦΚΑ, όπως ανέφερε ο διοικητής του Οργανισμού, Αλέξανδρος Βαρβέρης, σε συνέντευξή του στο ΕΡΤnews. Η εικόνα που περιέγραψε δείχνει έναν ΕΦΚΑ που «τρέχει» με πολύ ταχύτερους ρυθμούς τόσο στην απονομή συντάξεων όσο και στη διαχείριση οφειλών, ενώ παράλληλα προχωρά σε ουσιαστικές βελτιώσεις για τα ΑμεΑ μέσα από μια πιο σύγχρονη, ψηφιακή διαδικασία πιστοποίησης αναπηρίας. Το πιο χαρακτηριστικό στοιχείο της νέας πραγματικότητας είναι ο χρόνος αναμονής: ο μέσος χρόνος για να εκδοθεί σύνταξη έχει περιοριστεί πλέον στις 42 ημέρες, εξέλιξη που αλλάζει τα δεδομένα για χιλιάδες ασφαλισμένους.

Σύμφωνα με τον κ. Βαρβέρη, οι εκκρεμείς συντάξεις ανέρχονται σήμερα σε λίγο περισσότερες από 12.000. Πρόκειται για αριθμό που, όπως σημείωσε, βρίσκεται σε ιστορικά χαμηλό επίπεδο, ειδικά αν αναλογιστεί κανείς τις μεγάλες πιέσεις που αντιμετώπισε το σύστημα τα προηγούμενα χρόνια. Παράλληλα, ξεκαθάρισε ότι η «δεξαμενή» των εκκρεμοτήτων ανανεώνεται συνεχώς, καθώς υπάρχουν σύνθετες περιπτώσεις, φάκελοι με ελλείψεις ή δυσκολίες, αλλά και υποθέσεις που εμπλέκονται σε δικαστικές εκκρεμότητες. Παρ’ όλα αυτά, η συνολική εικόνα για τον ΕΦΚΑ εμφανίζεται σαφώς βελτιωμένη και πιο λειτουργική.

ΕΦΚΑ: Στις 42 ημέρες ο χρόνος αναμονής για σύνταξη

Η μεγαλύτερη αλλαγή που αναδεικνύεται είναι η δραστική μείωση του χρόνου απονομής σύνταξης. Ο μέσος χρόνος αναμονής έχει πέσει περίπου στις 42 ημέρες, κάτι που σημαίνει ότι ο ασφαλισμένος μπορεί πλέον να έχει πιο γρήγορα πρόσβαση σε ένα κρίσιμο εισόδημα. Σε πρακτικό επίπεδο, αυτό μειώνει την αβεβαιότητα που συνοδεύει τη μετάβαση από την εργασία στη συνταξιοδότηση, περιορίζει την οικονομική πίεση στα νοικοκυριά και ενισχύει την εμπιστοσύνη προς τη λειτουργία του συστήματος.

Ο διοικητής του ΕΦΚΑ χαρακτήρισε τη μείωση αυτή ιδιαίτερα θετική, υπογραμμίζοντας πως, παρότι δεν εξαλείφονται όλες οι δυσκολίες (ειδικά στις πιο περίπλοκες περιπτώσεις), το συνολικό αποτέλεσμα είναι αισθητά καλύτερο σε σχέση με το παρελθόν. Για τους πολίτες, η διαφορά είναι απτή: λιγότερη αναμονή, λιγότερες εκκρεμότητες, πιο προβλέψιμη διαδικασία.

Προσωπική διαφορά: Τι αναμένεται να αλλάξει το 2027

Ο κ. Βαρβέρης αναφέρθηκε και στο ζήτημα της προσωπικής διαφοράς, επιβεβαιώνοντας ότι με την αύξηση που θα δοθεί το 2027 εκτιμάται πως θα μηδενιστεί, με αποτέλεσμα όλοι οι συνταξιούχοι να λάβουν ολόκληρη την αύξηση που θα προκύψει. Η εξέλιξη αυτή έχει ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς για αρκετούς συνταξιούχους η προσωπική διαφορά λειτουργούσε ως «φρένο» στο να φανούν στην τσέπη τους οι αυξήσεις.

Όπως εξήγησε, η αύξηση συνδέεται με τον πληθωρισμό και τον δείκτη τιμών καταναλωτή, επομένως ο ακριβής υπολογισμός της δεν μπορεί να προσδιοριστεί από τώρα. Το χρονοδιάγραμμα, ωστόσο, είναι σαφές: οι συνταξιούχοι αναμένεται να δουν την αύξηση στον τραπεζικό τους λογαριασμό με την καταβολή της σύνταξης Ιανουαρίου 2027, η οποία καταβάλλεται τον Δεκέμβριο του 2026.

Οφειλές 52,4 δισ. ευρώ: Τι δείχνει η ανάλυση του ΚΕΑΟ

Στο πεδίο των οφειλών, τα στοιχεία της τελευταίας τριμηνιαίας έκθεσης του ΚΕΑΟ δείχνουν ότι οι συνολικές οφειλές προς τα ασφαλιστικά ταμεία έχουν ανέλθει στα 52,4 δισ. ευρώ. Ο διοικητής του ΕΦΚΑ τόνισε, όμως, ότι το συνολικό ποσό δεν πρέπει να εξετάζεται αποκομμένα, καθώς η αύξηση δεν αποτυπώνει μόνο «νέο χρέος».

Συγκεκριμένα, από την αύξηση περίπου 600 εκατ. ευρώ, τα 400 εκατ. αφορούν οφειλές που ήδη υπήρχαν και μεταφέρθηκαν, ενώ περίπου 200 εκατ. ευρώ συνδέονται με την ένταξη του ΕΦΚΑ στο ΚΕΑΟ και τη διεύρυνση της βάσης των οφειλών. Παράλληλα, ανέφερε ότι έχουν αυξηθεί σημαντικά οι ρυθμίσεις και τα έσοδα, ένδειξη ότι περισσότεροι οφειλέτες μπαίνουν σε διαδικασία τακτοποίησης και πληρωμών.

Σε ό,τι αφορά το ποσό που μπορεί ρεαλιστικά να εισπραχθεί, ο κ. Βαρβέρης έκανε έναν ενδεικτικό υπολογισμό της τάξης των 20 δισ. ευρώ, σημειώνοντας ότι προφανώς δεν είναι εφικτό να εισπραχθεί το σύνολο των οφειλών.

Ρυθμίσεις οφειλών: Από 24 μήνες έως 72 δόσεις και εξωδικαστικός

Για τους επαγγελματίες που έχουν οφειλές και χρειάζονται ασφαλιστική ενημερότητα, ο ΕΦΚΑ διαθέτει εργαλεία ρύθμισης που μπορούν να διευκολύνουν την καθημερινότητά τους. Ο κ. Βαρβέρης αναφέρθηκε στην πάγια ρύθμιση των 24 μηνών, αλλά και στη δυνατότητα ρύθμισης σε 72 δόσεις υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, προσφέροντας μεγαλύτερη ευελιξία σε όσους δυσκολεύονται να ανταποκριθούν.

Παράλληλα, υπάρχει και η επιλογή του εξωδικαστικού μηχανισμού, ο οποίος –σύμφωνα με τον διοικητή– παρουσιάζει σημαντική κινητικότητα. Πρόκειται για ένα εργαλείο που μπορεί να λειτουργήσει ως «γέφυρα» για επαγγελματίες και επιχειρήσεις, ώστε να ρυθμίσουν συνολικά τις υποχρεώσεις τους και να επανέλθουν σε πιο σταθερή οικονομική πορεία.

Νέο πληροφοριακό σύστημα: Η μετάβαση του ΚΕΑΟ και η νέα ενημερότητα

Ιδιαίτερη μνεία έγινε και στη μετάβαση του ΚΕΑΟ στο νέο ολοκληρωμένο πληροφοριακό σύστημα του ΕΦΚΑ. Ο κ. Βαρβέρης παραδέχθηκε ότι η διαδικασία προκάλεσε ταλαιπωρία για περίπου έναν μήνα σε ασφαλισμένους και εργαζόμενους, ενώ για περίπου δέκα ημέρες είχε υπάρξει αναστολή λειτουργίας του ΚΕΑΟ ώστε να ολοκληρωθεί η μετάπτωση.

Η νέα ασφαλιστική ενημερότητα έχει ήδη τεθεί σε λειτουργία. Παρά το γεγονός ότι παραμένουν ορισμένες «παιδικές ασθένειες» στο νέο σύστημα, όπως είπε, αυτές αντιμετωπίζονται, με στόχο ένα πιο σταθερό και γρήγορο περιβάλλον εξυπηρέτησης.

ΑμεΑ και πιστοποίηση αναπηρίας: Περισσότεροι γιατροί, νέα κέντρα, ψηφιακή διαδικασία

Σημαντικές είναι και οι αλλαγές στην πιστοποίηση αναπηρίας, όπου ο ΕΦΚΑ προχωρά σε εκσυγχρονισμό με σαφή στόχο τη μείωση της ταλαιπωρίας. Δημιουργήθηκαν δύο νέα Κέντρα Πιστοποίησης Αναπηρίας, στο Γαλάτσι και στο Στάδιο Ειρήνης και Φιλίας, ενώ αυξήθηκε σημαντικά και ο αριθμός των γιατρών που εξυπηρετούν τους πολίτες: από περίπου 500, πλέον φτάνουν τους 1.300. Αυτή η ενίσχυση, σύμφωνα με τον διοικητή, έχει συμβάλει στη μείωση του χρόνου αναμονής για ραντεβού.

Παράλληλα, σχεδόν όλη η διαδικασία έχει ψηφιοποιηθεί, με εξαίρεση την απαραίτητη εξέταση από την τριμελή επιτροπή. Για τις μη αναστρέψιμες παθήσεις, έχουν ήδη γίνει δύο αναθεωρήσεις του πλαισίου με νέα δεδομένα, ενώ η διαδικασία επανεξετάζεται και επικαιροποιείται ώστε να ανταποκρίνεται καλύτερα στις πραγματικές ανάγκες.

Η συνολική εικόνα που προκύπτει είναι ότι ο ΕΦΚΑ επιχειρεί να περάσει σε μια νέα φάση: λιγότερες εκκρεμότητες, πιο γρήγορες συντάξεις, πιο στοχευμένες ρυθμίσεις για οφειλέτες και πιο ανθρώπινη, ψηφιακά υποστηριζόμενη εξυπηρέτηση για τα ΑμεΑ. Με τον χρόνο αναμονής για σύνταξη να έχει περιοριστεί στις 42 ημέρες, οι αλλαγές δεν είναι απλώς στατιστικές — μεταφράζονται σε ουσιαστική ανακούφιση για τους ασφαλισμένους και τους συνταξιούχους, ενισχύοντας την αίσθηση ότι ο ΕΦΚΑ μπορεί να λειτουργεί πιο αποτελεσματικά, σταθερά και δίκαια.