Κυψέλη: Ρωγμές σε σπίτια από τα έργα του Μετρό [εικόνες]

Τα προβλήματα από τη διέλευση του Μετροπόντικα που κατασκευάζει το μεγαλύτερο δημόσιο έργο της Ελλάδας, τη νέα γραμμή 4 του Μετρό (Αλσος Βεΐκου – Γουδή), έγιναν ευρέως γνωστά στα μέσα του περασμένου Απριλίου. Στις 16/4 το πρόβλημα ανέβλυσε στην επιφάνεια της Γης και οι δρόμοι της πυκνοκατοικημένης συνοικίας ανάμεσα στην οδό Κυψέλης και την Ευελπίδων πλημμύρισαν ξαφνικά από τσιμεντολάσπη. Για αρκετές ώρες κάποια κανάλια μιλούσαν για… ανεξήγητο φαινόμενο, μέχρι που αποφάσισε να ενημερώσει η αρμόδια «Ελληνικό Μετρό» (πρώην Αττικό Μετρό) και να πει ότι οι τόνοι της λάσπης οφείλονται στις εργασίες εκσκαφής του Μετροπόντικα ο οποίος πετάει «με ελεγχόμενη πίεση» ειδικό αφρό «προκειμένου κυρίως για λόγους ασφαλείας των υπερκείμενων κατασκευών να εξισορροπηθεί η εδαφική πίεση».

Με άλλα λόγια, η υπόγεια διέλευση του Μετροπόντικα συνάντησε σαθρά εδάφη, στα οποία όμως στηρίζονται οι πολυκατοικίες της περιοχής. Τα ειδικά μηχανήματα άρχισαν να καταγράφουν καθιζήσεις και ο Μετροπόντικας ξεκίνησε να εκτοξεύει τον ειδικό αφρό με την ελπίδα να στερεοποιήσει τα εδάφη. Χωρίς επιτυχία. Στο ρεπορτάζ της 17/4/2026 («Καθιζήσεις και λασποπλημμύρα στο πέρασμα του Μετροπόντικα»), η «Εφ.Συν.» κατέγραφε τα προβλήματα που είχαν ήδη προκύψει σε συγκεκριμένες πολυκατοικίες.

Ο Χρήστος Ρόκας, διαχειριστής της πολυκατοικίας στον αριθμό 86-88 της οδού Κυψέλης, μας μίλησε τότε για τις ρωγμές στους τοίχους της πολυκατοικίας, τις πόρτες και τα παράθυρα που άρχισαν να σφηνώνουν, την προσπάθειά του να επικοινωνήσει με τις αρμόδιες Αρχές, την άρνηση της «Ελληνικό Μετρό» να απαντήσει στα μηνύματα, την ανησυχία για την εξέλιξη του όλου φαινομένου. Ο κ. Ρόκας, που θα βρεθεί σήμερα στο Δημοτικό Συμβούλιο της Αθήνας, μας ανέφερε επίσης τότε την προθυμία της κατασκευάστριας κοινοπραξίας (ΑΒΑΞ – GHELLA – ALSTOM) να αποκαταστήσει τις βλάβες που εμφανίζονταν στα διαμερίσματα.

Στις εβδομάδες που ακολούθησαν, η «Εφ.Συν.» δέχτηκε κλήσεις και από άλλες πολυκατοικίες στις οποίες εμφανίζονταν ρηγματώσεις. Και σε εκείνες οι κάτοικοι ξεκίνησαν να ψάχνουν ειδικούς για να τους πουν εάν είναι ασφαλείς. Στο ίδιο διάστημα, από πλευράς «Ελληνικό Μετρό» δινόταν η εικόνα πως πρόκειται για προβλήματα διαχειρίσιμα και ο Μετροπόντικας συνεχίζει κανονικά την πορεία του.

Στάση εργασιών

Η απόσταση ανάμεσα στον μελλοντικό σταθμό Κυψέλη (πλατεία Κανάρη) και εκείνον στα Δικαστήρια είναι περίπου 800 μέτρα και εάν ο Μετροπόντικας λειτουργούσε κανονικά θα μπορούσε να την καλύψει σε δύο μήνες. Τέσσερις μήνες αργότερα, μαθαίνουμε ότι ο Μετροπόντικας αναγκάστηκε να διακόψει την πορεία περίπου στα μισά, κάτω από την οδό Ζακύνθου. Ο λόγος; Οτι μεσολάβησε η κατάρρευση της πολυκατοικίας στα Πετράλωνα μετά από εκσκαφές στο διπλανό οικόπεδο και η ανησυχία των κατοίκων επεκτάθηκε πλέον και στους υπευθύνους του έργου. Ακόμα χειρότερα; Οτι οι καθιζήσεις άρχισαν να μεγαλώνουν και ξεπερνούσαν τα όρια ασφαλείας.

Η πληροφορία για τη διακοπή λειτουργίας του Μετροπόντικα είναι ανεπίσημη, καθώς τόσο η «Ελληνικό Μετρό» όσο και η «ΑΒΑΞ» στις οποίες η «Εφ.Συν.» έστειλε γραπτά ερωτήματα δεν μας έστειλαν συγκεκριμένες απαντήσεις. Ατύπως πληροφορηθήκαμε ότι η διακοπή αποφασίστηκε πριν από λίγες εβδομάδες διότι έφτασε κάτω από μια περιοχή στην οποία υπάρχουν παλαιότερα κτίσματα, εκ των οποίων ένα είναι και ετοιμόρροπο.

Δεδομένο είναι, πάντως, ότι η διακοπή της πορείας του Μετροπόντικα προσθέτει νέα καθυστέρηση στην υλοποίηση του έργου της γραμμής 4, για τη μελλοντική ολοκλήρωση του οποίου μίλησε μόλις προχθές ο πρωθυπουργός Κυρ. Μητσοτάκης, υποστηρίζοντας ότι η κυβέρνηση κάνει έργα για το κυκλοφοριακό πρόβλημα. Σημειώνεται ότι εκεί που έχει σταματήσει σήμερα ο Μετροπόντικας θα έπρεπε, βάσει του αρχικού χρονοδιαγράμματος, να βρισκόταν πριν από το τέλος του 2023.

Αυτή τη στιγμή, η «Ελληνικό Μετρό» έχει αναθέσει ειδική μελέτη για να της πουν με ποιες προϋποθέσεις θα μπορούσε το μηχάνημα να επανεκκινήσει. Σε κάθε περίπτωση, η 3ετής καθυστέρηση θεωρείται δεδομένη μόνον από τα προβλήματα του συγκεκριμένου Μετροπόντικα, ενώ είναι γνωστές και οι καθυστερήσεις σε άλλα σημεία του συνολικού έργου, όπως ο σταθμός στο Πάρκο Ριζάρη, τα Εξάρχεια, τα Ιλίσια και αλλού, με την ολοκλήρωση του έργου να ολισθαίνει μετά το 2034, ενώ η σύμβαση ανέφερε το έτος 2029 και η κοινοπραξία έχει πάρει και μπόνους μη καθυστέρησης, ύψους 57 εκατ. ευρώ.

Η υπόγεια πορεία

Στον χάρτη που διαμόρφωσαν κάτοικοι της περιοχής και έχουν αναρτήσει στα κοινωνικά δίκτυα, φαίνεται η υπόγεια πορεία του Μετροπόντικα και με κόκκινα στίγματα οι τουλάχιστον 15 πολυκατοικίες στις οποίες έχουν προκληθεί ρηγματώσεις. «Σαν ένας σεισμός να συνεχίζεται για μέρες», όπως γράφουν σε υπόμνημά τους. «Κάποιοι κάτοικοι εγκαταλείψανε προσωρινά τα σπίτια τους», προσθέτουν και τονίζουν πως «είναι άγνωστο πότε το έδαφος θα σταθεροποιηθεί εντελώς».

Σε κάποια σπίτια, κάλεσαν την Πολεοδομία του Δήμου (Τμήμα Επικινδύνων), που ήρθε, δήλωσε πως δεν κάνει δομοστατικούς ελέγχους και πρότεινε έλεγχο από ιδιώτη μηχανικό, ενώ σε περίπτωση ακαταλληλότητας του κτιρίου ανέφερε πως οι ένοικοι θα πρέπει να το εκκενώσουν άμεσα, αλλιώς θα επέμβει η αστυνομία.

Πλήρωσαν κάποιον ιδιώτη μηχανικό, που ήρθε, κατέγραψε τις ρωγμές, είπε ότι οι βλάβες «περιορίζονται στον οργανισμό πλήρωσης του κτιρίου» (δηλαδή όχι στις κολόνες), αλλά «είναι σοβαρές και δεδομένης της σημασίας του οργανισμού πλήρωσης και της βοήθειας που προσφέρει στη συμπεριφορά του κτιρίου σε σεισμό, πρέπει να αποκατασταθούν στο ακέραιο και σύντομα».

Κάτοικοι ζήτησαν επίσης στοιχεία από τις μετρήσεις που πραγματοποιεί η «Ελληνικό Μετρό» η οποία σε έγγραφά της αποδέχθηκε πρόβλημα λόγω «δυσμενών γεωλογικών συνθηκών», αλλά απέφυγε να παραχωρήσει πρόσβαση στις μετρήσεις, λέγοντας ότι αυτές «είναι μέρος μιας ευρύτερης επιστημονικής διεργασίας και δεν θα βοηθούσαν περαιτέρω στην ενημέρωση των κατοίκων».

Οι κάτοικοι προσέρχονται σήμερα στον Δήμο Αθηναίων με τη συμβολή και του δημοτικού συμβούλου Πέτρου Κωνσταντίνου (ΑΝΤΑΡΣΥΑ), ζητώντας συγκεκριμένες απαντήσεις και δηλώνοντας ότι το Μετρό είναι χρήσιμο, αλλά «δεν μπορεί να κατασκευάζεται σε βάρος της ζωής, της ασφάλειας και της περιουσίας των κατοίκων».

Από μια… παραξενιά της μοίρας, μάλιστα, ο δήμος δεν μπορεί να αρνηθεί τη βοήθειά του καθώς έχει υπογράψει μνημόνιο συνεργασίας με το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών. Το μνημόνιο υπεγράφη στις αρχές του 2022 από τον τότε δήμαρχο Κώστα Μπακογιάννη και τον μοιραίο υπουργό Κώστα Αχ. Καραμανλή και, βάσει του κειμένου, ο δήμος αναλαμβάνει «να συνδράμει ενεργώς στη διαβούλευση με τους πολίτες και τοπικούς φορείς των επηρεαζόμενων περιοχών της πόλης, για την αντιμετώπιση διαφόρων θεμάτων που τυχόν προκύψουν κατά την εκτέλεση του έργου».