Συντάξεις: Πώς διαμορφώνονται τα ποσά στις επικουρικές σε 33 ταμεία λόγω γήρατος και θανάτου

Αλλαγές έχουν επέλθει στις επικουρικές συντάξεις γήρατος και θανάτου που καταβάλλουν 33 Ταμεία επικουρικής ασφάλισης, αποτυπώνοντας μεγάλες αποκλίσεις στα ποσά που λαμβάνουν οι δικαιούχοι. Οι επικουρικές συντάξεις δεν είναι «ίδιες για όλους» ούτε διαμορφώνονται με ενιαία λογική σε κάθε φορέα: διαφοροποιούνται ανάλογα με το Ταμείο προέλευσης, τα ιστορικά χαρακτηριστικά του κλάδου, τα έτη ασφάλισης, καθώς και τον τρόπο υπολογισμού και τις κρατήσεις. Το αποτέλεσμα είναι ότι, ακόμη και σήμερα, οι διαφορές μεταξύ Ταμείων παραμένουν ιδιαίτερα αισθητές τόσο στις επικουρικές γήρατος όσο και στις συντάξεις λόγω θανάτου (χηρείας).

Παράλληλα, αν και ο κλάδος επικουρικής ασφάλισης του ΕΦΚΑ έχει εμφανίσει ταμειακό πλεόνασμα, οι επικουρικές συντάξεις εξακολουθούν να καταβάλλονται σε σταθερά ποσά έως και τις 31/12/2025, χωρίς προγραμματισμένες αυξήσεις. Η άτυπη αιτιολόγηση που διακινείται είναι ότι το πρώην ΕΤΕΑΕΠ μπορεί να παρουσιάζει πλεόνασμα σε ταμειακούς όρους, ωστόσο σε βάθος χρόνου εκτιμάται ως μακροπρόθεσμα ελλειμματικό, γεγονός που λειτουργεί ανασταλτικά σε οριζόντιες αυξήσεις.

Επικουρικές συντάξεις: Μεγάλες διαφορές σε 33 Ταμεία

Στα στοιχεία που ακολουθούν αποτυπώνονται τα καθαρά ποσά επικουρικών συντάξεων λόγω γήρατος και θανάτου, όπως καταβάλλονταν στις 31/12/2025. Η εικόνα είναι σαφής: ορισμένα Ταμεία καταβάλλουν σημαντικά υψηλότερες επικουρικές, ενώ άλλα κινούνται σε αρκετά χαμηλότερα επίπεδα, με αποτέλεσμα η «μέση» επικουρική να μην αποτυπώνει πάντα την πραγματικότητα που βιώνει κάθε ασφαλισμένος.

Την υψηλότερη μέση επικουρική σύνταξη γήρατος καταβάλλει το επικουρικό ταμείο της ΑΤΕ (ΕΛΕΜ), με 438 ευρώ καθαρά. Πολύ κοντά ακολουθεί το επικουρικό της Εμπορικής (ΤΕΑΠΕΤΕ) με 417 ευρώ. Στον αντίποδα, σε ορισμένα επαγγελματικά ταμεία ή κλάδους, οι μέσες επικουρικές εμφανίζονται αισθητά χαμηλότερες.

Ενδεικτικά, η μέση επικουρική του ΙΚΑ (ΕΤΕΑΜ) ανέρχεται στα 186 ευρώ καθαρά, ενώ η επικουρική του Δημοσίου (ΤΕΑΔΥ) διαμορφώνεται στα 185 ευρώ. Για το ΝΑΤ (ΚΕΑΝ), η μέση επικουρική γήρατος ανέρχεται στα 286 ευρώ, ενώ για τους δικηγόρους (ΤΕΑΔ) φτάνει τα 234 ευρώ καθαρά. Από τις ΔΕΚΟ, ξεχωρίζει το επικουρικό της ΔΕΗ (ΤΕΑΠ ΔΕΗ) με μέση επικουρική γήρατος 340 ευρώ.

Τι συμβαίνει με τις επικουρικές λόγω θανάτου

Αντίστοιχα, στις επικουρικές συντάξεις λόγω θανάτου, τα καθαρά ποσά ποικίλλουν έντονα ανά Ταμείο. Για τους δικαιούχους της ΑΤΕ το μέσο ποσό ανέρχεται στα 267 ευρώ, ενώ από το επικουρικό του ΙΚΑ φτάνει στα 112 ευρώ. Στο ΝΑΤ (ΚΕΑΝ) η μέση επικουρική λόγω θανάτου είναι 199 ευρώ, στο Δημόσιο 110 ευρώ, στη ΔΕΗ 195 ευρώ και στον ΟΤΕ 168 ευρώ, μεταξύ άλλων.

Οι αποκλίσεις αυτές δείχνουν ότι η παροχή χηρείας δεν ακολουθεί ένα ενιαίο «μοτίβο» σε όλα τα Ταμεία, καθώς επηρεάζεται από τον τρόπο που διαμορφώθηκαν ιστορικά οι εισφορές και οι κανόνες κάθε κλάδου, αλλά και από τη σύνδεση της παροχής με τη σύνταξη που ελάμβανε ή θα ελάμβανε ο ασφαλισμένος.

Πότε θα αυξηθούν οι επικουρικές συντάξεις

Παρότι εύλογα τίθεται το ερώτημα «πότε θα αυξηθούν οι επικουρικές συντάξεις», μέχρι σήμερα δεν υπάρχει σαφές χρονοδιάγραμμα αυξήσεων για τα ποσά που καταβάλλονται από τα Ταμεία επικουρικής ασφάλισης. Το βασικό επιχείρημα που προβάλλεται ανεπίσημα είναι ότι, παρότι υπάρχει ταμειακό πλεόνασμα, οι μακροπρόθεσμες προβολές θεωρούν ότι το σύστημα εμφανίζει πιέσεις και ελλειμματικές τάσεις στο μέλλον. Έτσι, οι επικουρικές συντάξεις διατηρούνται σταθερές στα καταβαλλόμενα επίπεδα έως τις 31/12/2025, χωρίς να έχει ανακοινωθεί μηχανισμός που να οδηγεί σε γενικευμένη αναπροσαρμογή.

Τα καθαρά ποσά επικουρικών συντάξεων σε 33 Ταμεία (31/12/2025)

Ενδεικτικός πίνακας μέσων καθαρών ποσών (γήρατος / θανάτου):
– ΕΤΕΑΕΠ-ΕΛΕΜ (ΑΤΕ): 438€ / 267€
– ΕΤΕΑΕΠ-ΕΤΕΑΜ (ΙΚΑ): 186€ / 112€
– ΕΤΕΑΕΠ-ΚΕΑΝ (ΝΑΤ): 286€ / 199€
– ΕΤΕΑΕΠ-ΤΕΑΔ (Δικηγόροι): 234€ / 151€
– ΕΤΕΑΕΠ-ΤΕΑΔΥ (Δημόσιο): 185€ / 110€
– ΕΤΕΑΕΠ-ΤΕΑΠ ΔΕΗ: 340€ / 195€
– ΕΤΕΑΕΠ-ΤΕΑΠ ΟΤΕ: 241€ / 119€
– ΕΤΕΑΕΠ-ΤΕΑΠΕΤΕ (Εμπορική): 417€ / 318€
– ΛΕΠΕΤΕ: 364€ / 228€
– ΕΛΕΠ-ΕΤΕ-ΠΠ ΕΘΝ: 381€ / 192€
– Σύνολο Ταμείων (μέσο): 199€ / 120€

Οι παραπάνω αριθμοί επιβεβαιώνουν ότι οι επικουρικές συντάξεις εξακολουθούν να παρουσιάζουν έντονες ανισότητες ανάλογα με το Ταμείο. Για τους ασφαλισμένους, αυτό σημαίνει πως η εικόνα της επικουρικής τους δεν μπορεί να εκτιμηθεί μόνο από έναν γενικό μέσο όρο, αλλά απαιτεί αναφορά στον συγκεκριμένο κλάδο και στον φορέα από τον οποίο προέρχεται η παροχή.

Συμπερασματικά, οι επικουρικές συντάξεις σε 33 Ταμεία διαμορφώνονται με σημαντικές αποκλίσεις τόσο λόγω γήρατος όσο και λόγω θανάτου, με ορισμένα Ταμεία να καταβάλλουν ιδιαίτερα υψηλά μέσα ποσά και άλλα να κινούνται σε χαμηλότερα επίπεδα. Και καθώς, μέχρι νεότερης επίσημης πρόβλεψης, οι επικουρικές συντάξεις παραμένουν «παγωμένες» στα καταβαλλόμενα ποσά έως το τέλος του 2025, το ζήτημα των αυξήσεων συνεχίζει να παραμένει ανοιχτό και κρίσιμο για χιλιάδες δικαιούχους.