Ναρκοπέδιο το Λαύριο – Τι βρήκαν οι ειδικοί του Πενταγώνου μετά την αυτοψία στα ΕΑΣ

Απανωτές «εκρήξεις» στο Λαύριο προκαλεί το πόρισμα της ομάδας εμπειρογνωμώνων του ΓΕΣ που μετέβησαν στις εγκαταστάσεις των Ελληνικών Αμυντικών Συστημάτων για να διαπιστώσουν εάν υφίσταται ανάγκη διαγωνισμού για τον καθαρισμό δεξαμενών και αποθηκών από την εκρηκτική ύλη ΤΝΤ.

Από τον έλεγχο διαπιστώθηκε ότι:

• Στο γομωτήριο πλάι στα μηχανήματα που οι εργαζόμενοι κάνουν τη γόμωση των πυρομαχικών υπάρχει δεξαμενή καθίζησης γεμάτη με υπολείμματα εκρηκτικών που θα μπορούσε να την έχει καθαρίσει εξειδικευμένη ομάδα εργαζομένων των ΕΑΣ, αλλά οι διοικήσεις των ΕΑΣ επιχειρούσαν να την αναθέσουν σε ιδιώτη μέσω διαγωνισμού.
• Στις εγκαταστάσεις Σούκου υπάρχει η απαγορευμένη ζώνη με τον «λάκκο του Σούκου» που περιέχει απροσδιόριστη ποσότητα εκρηκτικής λάσπης που για τον καθαρισμό του απαιτείται αρχικά να γίνει επιστημονική μελέτη για να διαπιστωθεί η ακριβής σύνθεση της λάσπης και εν συνέχεια να γίνει προκήρυξη διαγωνισμού για τον καθαρισμό του από εξειδικευμένο συνεργείο.
• Στον περιβάλλοντα χώρο των εγκαταστάσεων υπάρχουν διάσπαρτες εύφλεκτες ύλες από στρώματα πευκοβελόνων, σκουπιδιών και καλωδίων που χαρακτηρίζονται ως «άκρως επικίνδυνες» για την αναζωπύρωση φωτιάς εάν αυτή έρθει από το δάσος που υπάρχει παραπλεύρως των εγκαταστάσεων.

Αφορμή για να γίνουν οι παραπάνω διαπιστώσεις από τους εμπειρογνώμονες του ΓΕΣ στάθηκε η απόφαση Δένδια να ακυρώσει διαγωνισμό των ΕΑΣ, ύψους 18 εκατομμυρίων, μετά από καταγγελίες για υπερτιμολόγηση των εργασιών.

Οι καταστροφικές συνέπειες όχι μόνο για την πόλη του Λαυρίου, αλλά για ολόκληρη τη Λαυρεωτική σε περίπτωση που εκδηλωθεί πυρκαγιά ή έκρηξη στις εγκαταστάσεις των Ελληνικών Αμυντικών Συστημάτων διαφαίνεται ξεκάθαρα στο πόρισμα, καθώς επισημαίνεται σε πολλά σημεία της έκθεσης ότι υπάρχουν απροσδιόριστες ποσότητες εκρηκτικής ύλης ΤΝΤ διάσπαρτες εντός των ΕΑΣ, είτε αυτές είναι εμποτισμένες στο έδαφος, είτε βρίσκονται σε λάκκο και δεξαμενές καθίζησης σε υγρή, στέρεα ή λασπώδη μορφή.

Γνωρίζει η διοίκηση των ΕΑΣ – Το πόρισμα Δένδια

Αξιοσημείωτο είναι ότι από το 2022 η διοίκηση των ΕΑΣ γνωρίζει το μέγεθος της επικινδυνότητας που έχει η παραμονή της εκρηκτικής λάσπης στον «λάκκο Σούκου» όπως επισημαίνουν τρεις διαδοχικές μελέτες. Στο ενημερωτικό σημείωμα του ΓΕΣ αποκαλύπτεται επίσης ότι τον Οκτώβριο 2025, προκλήθηκε από άγνωστη αιτία πυρκαγιά στον χώρο του λάκκου. Σύμφωνα με μαρτυρίες προσωπικού των ΕΑΣ, η πυρκαγιά έκαιγε επί 3 ώρες και δεν έσβηνε με νερό! Ευτυχώς δεν έγιναν εκρήξεις παρά μόνο επιφανειακές μικροαναφλέξεις. Για την ολική κατάσβεση χρησιμοποιήθηκε ειδικός αφρός από την Πυροσβεστική.

Από το πόρισμα διαφαίνεται ξεκάθαρα ότι ανάγκη για διαγωνισμό πιθανότατα υπάρχει μόνο για τον «λάκκο Σούκου», ενώ ο καθαρισμός όλων των υπολοίπων δεξαμενών και αποθηκών μπορεί και πρέπει να γίνει από το υφιστάμενο προσωπικό των ΕΑΣ.

Το πόρισμα Δένδια υπαγορεύει στη διοίκηση των ΕΑΣ να αναλάβει πάραυτα με ιδία μέσα τον καθαρισμό των εγκαταστάσεων πλην του λάκκου για τον οποίο πρέπει προηγουμένως να διεξαχθεί ειδική μελέτη από δημόσιο πανεπιστημιακό ίδρυμα.

Επίσης θα πρέπει πάραυτα η διοίκηση να επιδιορθώσει όσα παράδοξα παρατηρεί το πόρισμα:

• Υπάρχουν περιπτώσεις μη ορθής εναποθήκευσης και εσφαλμένης συναποθήκευσης υλικών – πυρομαχικών – εκρηκτικών υλών. Πολλά από τα εναποθηκευμένα πυρομαχικά, εκρηκτικά και χημικές ύλες είναι παλιά, σε ακατάλληλες συσκευασίες!
• Υπάρχουν αποθήκες πυρομαχικών στις οποίες είναι εμφανής ο οπλισμός και σε άλλες στις οποίες υπάρχουν έντονες ρηγματώσεις σε υποστυλώματα.
• Υπάρχουν αποθήκες με ακατάλληλα παράθυρα εξαερισμού υπάρχουν, χωρίς διαδρόμους μεταξύ στοιβάδων πυρομαχικών, χωρίς τήρηση προβλεπόμενων αποστάσεων από τους τοίχους, με ανοικτά κιβώτια πυρομαχικών…
• Σε ορισμένες αποθήκες δεν υπάρχουν σύμβολα κινδύνου πυρκαγιάς, ούτε θερμόμετρα, υγρόμετρα και βιβλία παρακολούθησης υγρασίας – θερμοκρασίας.
• Υπάρχουν υπολείμματα TNT σε διάφορους χώρους του γομωτηρίου με την ενεργή γραμμή παραγωγής βλημάτων 155 χιλιοστών.
• Υπάρχει σημαντική ποσότητα TNT σε στερεά μορφή στην δεξαμενή καθίζησης του γομωτηρίου. Το γομωτήριο λειτουργεί όλο το 24ωρο όπου γίνεται η γόμωση (γέμισμα) των βλημάτων με εκρηκτική ύλη.

Μέσα στην εγκατάσταση υπάρχει δεξαμενή καθίζησης που χωρίζεται σε 4 τμήματα διαφορετικού όγκου το καθένα και χρησιμοποιείται για τη διαχείριση αποβλήτων TNT. Αυτή την στιγμή το 2ο τμήμα είναι υπερπλήρες με το TNT και βρίσκεται πλέον σε στερεά μορφή και το 3ο τμήμα είναι σχεδόν γεμάτο με το TNT και έχει αρχίσει να στερεοποιείται. Στα τμήματα 1 και 4 υπάρχει ακόμα νερό κόκκινου χρώματος στην επιφάνεια και δεν είναι διακριτή η ακριβής ποσότητα ΤΝΤ. Η Δεξαμενή Καθίζησης Γομωτηρίου Βλημάτων βρίσκεται ακριβώς δίπλα από τον χώρο εργασίας του προσωπικού!

Αυτή τη στιγμή στον χώρο του γομωτηρίου υπάρχουν περίπου 1.500 βλήματα 155 χιλιοστών που αντιστοιχούν σε 9 τόνους εκρηκτικής ύλης, καθώς και περίπου 5 τόνοι TNT. Εντός της δεξαμενής καθίζησης υπολογίζονται περίπου 10 τόνοι TNT. Σύνολο διάσπαρτου ΤΝΤ 24 τόνοι που μπορεί να απομακρύνει το εξειδικευμένο προσωπικό των ΕΑΣ.

Σε ό,τι αφορά στον καθαρισμό των εγκαταστάσεων «Σούκου», πιθανότατα θα αναλάβει ιδιωτική εταιρία μετά από προκήρυξη νέου διαγωνισμού.

• Σύμφωνα με μελέτη το 2022 η συγκέντρωση TNT που προέκυψε από ανάλυση επιφανειακού δείγματος που λήφθηκε από τον λάκκο Σούκου, η περιοχή αυτή παρουσίαζε έντονο ερυθρωπό χρώμα και η εκρηκτική ύλη υπερέβαινε το 20%, ενώ το όριο κινδύνου έκρηξης από κάποια σπίθα ή κρούση είναι 10%!

Η δε συγκέντρωση ΤΝΤ στο έδαφος ξεπερνά κατά πολύ (50.000 φορές) την οριακή συγκέντρωση TNT, για την προστασία της ανθρώπινης υγείας σε περιοχές βιομηχανικής χρήσης.

Επιπλέον σύμφωνα με τη μελέτη, το βάθος της ρύπανσης εκτιμάται άνω των 3 μέτρων, ενώ διαπιστώθηκε ρύπανση των υπόγειων νερών, η οποία υπερβαίνει μέχρι και 670 φορές τις προδιαγραφές ποιότητας. Για την αποκατάσταση της εδαφικής ρύπανσης με φυσική εξασθένιση απαιτείται χρονικό διάστημα 20 – 40 ετών.

• Από νεότερη μελέτη της ιδιωτικής εταιρείας «ΒΕΛΤΙΩΝ», τον Οκτώβριο του 2024 στην περιοχή Σούκου, προέκυψαν περίπου 186 τόνοι διαφόρων εκρηκτικών στην περιοχή του λάκκου Σούκου, 38,7 τόνοι εντός των 8 δεξαμενών και περί τους 2 τόνους εξαιρετικά ασταθών και επικίνδυνων εκρηκτικών υλών, αποθηκευμένων ακατάλληλα από το 2019 στον χώρο! Επίσης εντοπίστηκαν μεγάλες ποσότητες τυποποιημένων πυρομαχικών σε εμπορευματοκιβώτια του αναδόχου. Η μελέτη κρούει τον κώδωνα κινδύνου ότι εάν δεν ληφθούν μέτρα σε περίπτωση έκρηξης τα αποτελέσματα είναι άκρως καταστροφικά.
• Δύο μήνες μετά, τον Δεκέμβριο του 2024 κατέφθασε κλιμάκιο του ΤΕΝΞ με στρατιωτικό σκύλο για αυτοψία. Ο σκύλος αντέδρασε υπερβολικά κατά την όσφρηση του εδάφους, δίνοντας πολλαπλές ενδείξεις για ύπαρξη εύφλεκτου υλικού. Εν συνεχεία το κλιμάκιο του ΤΕΝΞ έλαβε δείγμα εκρηκτικής λάσπης μέσα σε τρία μεταλλικά κιβώτια, προκειμένου να μεταφερθούν σε κατάλληλο χώρο για δοκιμές κατάκαυσης και πυροδότησης, οι οποίες διενεργήθηκαν στις 12 Δεκεμβρίου 2024. Από την εκτέλεση των δοκιμών προκλήθηκε έκρηξη υψηλής ισχύος, η οποία πιστοποίησε την υψηλή συγκέντρωση εύφλεκτου υλικού εντός του εδάφους άνω του ορίου εκρηξιμότητας.

Πηγη ieidiseis